Eurovision: Ιστορικό μποϊκοτάζ από τέσσερις χώρες λόγω της συμμετοχής του Ισραήλ

Σε πρωτοφανή κρίση βυθίζεται ο Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision, καθώς Ισπανία, Ιρλανδία, Ολλανδία και Σλοβενία ανακοίνωσαν επίσημα την αποχώρησή τους από τη διοργάνωση του 2026. Η απόφαση-βόμβα έρχεται ως άμεση αντίδραση στην απόφαση της EBU να επιτρέψει τη συμμετοχή του Ισραήλ, παρά τις σφοδρές αντιδράσεις για την ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα.

Η τρέχουσα αναταραχή αποτελεί την κορύφωση μιας έντασης που ξεκίνησε από τη συνάντηση των εθνικών ραδιοτηλεοπτικών φορέων στο Λονδίνο τον περασμένο Ιούνιο. Η Ευρωπαϊκή Ένωση Ραδιοτηλεόρασης (EBU), παρά τις πιέσεις, επέλεξε να διατηρήσει το Ισραήλ στον διαγωνισμό, επικαλούμενη τη γνώμη της πλειοψηφίας των μελών της. Ωστόσο, η κίνηση αυτή φαίνεται να διαρρηγνύει τη συνοχή του θεσμού, ο οποίος προετοιμάζεται για την 70ή επέτειό του στη Βιέννη υπό το βάρος γεωπολιτικών συγκρούσεων.

Η επίσημη ρήξη και οι χώρες που αποχωρούν

Η απόφαση της EBU να δώσει το «πράσινο φως» για τη συμμετοχή του Ισραήλ στη Eurovision 2026 προκάλεσε άμεσα αντανακλαστικά. Οι δημόσιοι ραδιοτηλεοπτικοί φορείς της Ισπανίας (RTVE), της Ιρλανδίας (RTÉ), της Ολλανδίας (AVROTROS) και της Σλοβενίας ξεκαθάρισαν ότι η παρουσία τους στη Βιέννη είναι πλέον «ασύμβατη με τις αξίες τους». Όπως αναφέρθηκε σε προηγούμενο ρεπορτάζ, η αποχώρηση αυτών των χωρών δημιουργεί μια ιστορική κρίση, την ίδια στιγμή που η Ισλανδία έχει ήδη εκφράσει παρόμοιες προθέσεις.

Ο γενικός διευθυντής του ολλανδικού φορέα AVROTROS, Taco Zimmerman, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι οι οικουμενικές αξίες της ανθρωπότητας και της ελευθεροτυπίας είναι μη διαπραγματεύσιμες. Από την πλευρά της, η ισπανική RTVE, μέσω του προέδρου της José Pablo López, υπογράμμισε ότι ο διαγωνισμός έχει μετατραπεί σε ένα πεδίο γεωπολιτικών συμφερόντων, χάνοντας τον χαρακτήρα του ως καθαρά μουσικό γεγονός. Η απώλεια εμπιστοσύνης προς τη διοίκηση της EBU στη Γενεύη είναι πλέον καθολική στους κόλπους των αποχωρούντων.

Γεωπολιτικές πιέσεις και αλλαγές στους κανονισμούς

Στον αντίποδα, η Γερμανία είχε προειδοποιήσει με τη δική της αποχώρηση εάν το Ισραήλ αποκλειόταν, γεγονός που αναδεικνύει το βαθύ χάσμα εντός της Ευρώπης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών των διεθνών μέσων ενημέρωσης, η EBU επιχείρησε να ισορροπήσει σε ένα τεντωμένο σχοινί, εισάγοντας νέα μέτρα ασφαλείας και περιορισμούς στην ψηφοφορία του κοινού (έως 10 ψήφους ανά μέθοδο πληρωμής), προκειμένου να περιορίσει την εξωτερική επιρροή από κυβερνητικές καμπάνιες.

Ωστόσο, οι αλλαγές αυτές κρίθηκαν «ανεπαρκείς» από τη Μαδρίτη και το Δουβλίνο. Οι κατηγορίες για κυβερνητική παρέμβαση στην περσινή ψηφοφορία παραμένουν νωπές, ενώ η σύγκριση με τον αποκλεισμό της Ρωσίας το 2022 αποτελεί το βασικό επιχείρημα όσων ζητούν ίση μεταχείριση. Παρά το γεγονός ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, μεσολάβησε για την εκεχειρία του Οκτωβρίου 2025, η ανθρωπιστική κατάσταση στη Γάζα, με τον αριθμό των νεκρών να ξεπερνά τις 70.000, καθιστά τη συμμετοχή του Ισραήλ «ασυνείδητη» για τον ιρλανδικό φορέα RTÉ.

Η επόμενη μέρα για τη διοργάνωση στη Βιέννη

Η Αυστρία, ως διοργανώτρια χώρα, βρίσκεται πλέον σε εξαιρετικά δύσκολη θέση. Παρά την ανακοίνωση ότι δεν θα απαγορευτούν οι παλαιστινιακές σημαίες, η απουσία σημαντικών «παικτών» του διαγωνισμού αναμένεται να πλήξει τα έσοδα και την τηλεθέαση. Η EBU επιμένει ότι ο διαγωνισμός παραμένει μη πολιτικός, όμως η πραγματικότητα στο έδαφος δείχνει το αντίθετο.

Οι εξελίξεις τις επόμενες εβδομάδες θα είναι καθοριστικές, καθώς και άλλες χώρες ενδέχεται να ακολουθήσουν το παράδειγμα του μποϊκοτάζ. Η 70ή επέτειος της Eurovision, αντί για γιορτή της μουσικής, κινδυνεύει να μείνει στην ιστορία ως η χρονιά που το γεωπολιτικό αποτύπωμα υπερίσχυσε της καλλιτεχνικής ενότητας, θέτοντας σε αμφισβήτηση το ίδιο το μέλλον του θεσμού.