- Ο Ζελένσκι απορρίπτει εκεχειρία που επιτρέπει στη Ρωσία να επιτεθεί ξανά, ζητώντας δεσμευτικές εγγυήσεις ασφαλείας.
- Η Ιρλανδία προσφέρει 125 εκατ. ευρώ σε μη θανατηφόρα βοήθεια, αλλά όχι όπλα, λόγω της ουδέτερης στάσης της.
- Προτείνεται η χρήση παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας, με το Βέλγιο να διατηρεί αντιρρήσεις.
- Οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ρωσίας στη Μόσχα συνεχίζονται, αλλά ο Ζελένσκι εκφράζει σκεπτικισμό για άμεση, μόνιμη λύση.
Ο Ουκρανός Πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, κατά την πρώτη του επίσκεψη στην Ιρλανδία, δήλωσε ότι η Ουκρανία δεν μπορεί να δεχτεί οποιαδήποτε φόρμουλα εκεχειρίας ΗΠΑ-Ρωσίας που θα επέτρεπε στη Ρωσία να «επιστρέψει με τρίτη εισβολή». Τόνισε την ανάγκη για δεσμευτικές εγγυήσεις ασφαλείας από τις ΗΠΑ και τους Ευρωπαίους συμμάχους, καθώς και για την τιμωρητική χρήση παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Η τρέχουσα επίσκεψη του Ουκρανού Προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι στην Ιρλανδία έρχεται σε μια κρίσιμη συγκυρία για τις διεθνείς διπλωματικές προσπάθειες, καθώς οι συνομιλίες μεταξύ του ειδικού απεσταλμένου του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, και του Βλαντίμιρ Πούτιν στη Μόσχα βρίσκονται σε εξέλιξη. Το παρασκήνιο αυτών των διαπραγματεύσεων είναι βαρύ, με την Ουκρανία να επιδιώκει όχι απλώς μια παύση πυρός, αλλά μια μόνιμη λύση που θα αποτρέψει μελλοντικές επιθέσεις, μετά τις προηγούμενες εισβολές του 2014 και του 2022.
Η αδιάλλακτη στάση της Ουκρανίας στις διαπραγματεύσεις
Η πρώτη του επίσκεψη στην Ιρλανδία πρώτη του επίσκεψη στην Ιρλανδία, τη Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου, αποτέλεσε πλατφόρμα για τον Πρόεδρο Ζελένσκι να εκφράσει την αδιάλλακτη θέση της χώρας του. Όπως μεταδίδει το POLITICO, ο Ουκρανός ηγέτης δήλωσε ότι οποιαδήποτε συμφωνία εκεχειρίας που δεν περιλαμβάνει σαφείς εγγυήσεις ασφαλείας από τις ΗΠΑ και τους Ευρωπαίους συμμάχους είναι μη ρεαλιστική. Ο Ζελένσκι τόνισε ότι ο στόχος είναι «να σταματήσουμε τον πόλεμο με τέτοιο τρόπο ώστε σε ένα χρόνο η Ρωσία να μην επιστρέψει με τρίτη εισβολή», αναφερόμενος στην αρχική κατάληψη της Κριμαίας και τμημάτων της ανατολικής Ουκρανίας το 2014, καθώς και στην πλήρους κλίμακας επίθεση του 2022.
Οι συνομιλίες του ειδικού απεσταλμένου του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, με τον Πούτιν στη Μόσχα, οι οποίες ξεκίνησαν εκ νέου, αποτελούν κεντρικό σημείο αναφοράς. Ο Ζελένσκι επιβεβαίωσε ότι μίλησε με τον Γουίτκοφ τη Δευτέρα και αναμένει ενημέρωση αύριο το βράδυ, ωστόσο υποβάθμισε τις ελπίδες για μια γρήγορη συμφωνία που θα τερματίσει οριστικά τις ρωσικές επιθέσεις. Η δυσπιστία της Ουκρανίας ενισχύεται από το γεγονός ότι ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, φαίνεται απρόθυμος να παράσχει δεσμευτικές εγγυήσεις ασφαλείας, ένα σημείο που έχει προκαλέσει ανησυχία και στους συμμάχους, οι οποίοι προσπαθούν να ανατρέψουν το ειρηνευτικό σχέδιο του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Η ιρλανδική στήριξη και η καταδίκη της Ρωσίας
Ο Ιρλανδός πρωθυπουργός, Μάικλ Μάρτιν, εξέφρασε την πλήρη στήριξή του στον Ζελένσκι, καταδικάζοντας απερίφραστα τον Ρώσο ηγέτη Βλαντίμιρ Πούτιν. Ο Μάρτιν δήλωσε ότι ο Πούτιν έχει δείξει «πλήρη αδιαφορία για την αξία της ανθρώπινης ζωής και για τους διεθνείς νόμους και κανόνες» και ότι «δεν πρέπει ποτέ να του επιτραπεί να επιτύχει». Η επίσκεψη του Ζελένσκι συνέπεσε επίσης με την υποδοχή του από την νεοεκλεγείσα και κριτική προς το ΝΑΤΟ Πρόεδρο της Ιρλανδίας, Κάθριν Κόνολι, και μια θερμή υποδοχή από τα κοινοβουλευτικά σώματα.
Η Ιρλανδία, ένα στρατιωτικά ουδέτερο έθνος Η Ιρλανδία, ένα στρατιωτικά ουδέτερο έθνος που θα αναλάβει την εκ περιτροπής προεδρία της ΕΕ στο δεύτερο εξάμηνο του 2026, ενίσχυσε την οικονομική της στήριξη προς την Ουκρανία. Ο Μάρτιν υπέγραψε συμφωνία για επιπλέον 100 εκατομμύρια ευρώ σε μη θανατηφόρο στρατιωτικό εξοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων πόρων για την εκκαθάριση ναρκοπεδίων, και 25 εκατομμύρια ευρώ για την ανοικοδόμηση των ενεργειακών υποδομών της Ουκρανίας. Παρά την ουδετερότητά της, η Ιρλανδία, ως μη μέλος του ΝΑΤΟ, έχει αρνηθεί να χρηματοδοτήσει την απόκτηση όπλων. Στο μεταξύ, η αιφνίδια επίσκεψη του Ουκρανού Προέδρα στο Δουβλίνο είχε και ένα παρασκήνιο ασφαλείας, καθώς εντοπίστηκαν drones κοντά στην πτήση του Ζελένσκι.
Αυτό που ανησυχεί τους αναλυτές και τους Ευρωπαίους ηγέτες είναι η αδιαλλαξία του Πούτιν, ο οποίος έχει δηλώσει ότι η Ρωσία θα καταλάβει το Ντονμπάς με κάθε τρόπο, όπως φαίνεται από τους μαξιμαλιστικούς πολεμικούς του στόχους. Η επιμονή της Ουκρανίας σε δεσμευτικές εγγυήσεις ασφαλείας και η άρνηση της να δεχτεί μια προσωρινή εκεχειρία αντικατοπτρίζει την πεποίθηση ότι μια τέτοια συμφωνία θα ήταν απλώς μια αναβολή της σύγκρουσης, επιτρέποντας στη Ρωσία να ανασυγκροτηθεί και να επιτεθεί ξανά. Η αποπομπή του Άντριι Γέρμακ, του πανίσχυρου προσωπάρχη του Ζελένσκι, έχει επίσης δημιουργήσει έναν πολιτικό σεισμό για την Ουκρανία, περιπλέκοντας περαιτέρω τις κρίσιμες διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ.
Το ζήτημα της ανοικοδόμησης και των ρωσικών κεφαλαίων
Ένα κεντρικό σημείο συζήτησης είναι το κόστος της μεταπολεμικής ανοικοδόμησης της Ουκρανίας. Ο Μάρτιν υπογράμμισε ότι η μονιμότητα οποιασδήποτε εκεχειρίας θα απαιτήσει, εν μέρει, η Ρωσία να πληρώσει ένα τιμωρητικό τίμημα για το κόστος αυτό. Αυτό σημαίνει την έγκριση του σχεδίου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να αξιοποιήσει τα παγωμένα ρωσικά κεφάλαια, τα οποία βρίσκονται κυρίως στο Βέλγιο. Ο Μάρτιν εξέπρασε την ελπίδα ότι το Βέλγιο θα αποσύρει τις αντιρρήσεις του στο επόμενο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αυτόν τον μήνα. «Όταν ο Χάρτης των Ηνωμένων Εθνών παραβιάζεται με τόσο βάναυσο τρόπο», δήλωσε ο Μάρτιν, «πρέπει να υπάρχει αποτροπή τέτοιας συμπεριφοράς. Πρέπει να υπάρχει κάποια ευθύνη στον επιτιθέμενο που έχει προκαλέσει τέτοια καταστροφή».
Η Ιρλανδία, με πληθυσμό 5,4 εκατομμυρίων κατοίκων, φιλοξενεί επίσης περισσότερους από 80.000 Ουκρανούς πρόσφυγες. Ωστόσο, εν μέσω ενός ευρύτερου κύματος αντιμεταναστευτικού αισθήματος, η χώρα περιορίζει τις παροχές στέγασης και πρόνοιας που παρείχε στους Ουκρανούς από το 2022. Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι δεν μπορεί να ασχοληθεί με το επίπεδο της ιρλανδικής στήριξης, εκφράζοντας την ευγνωμοσύνη του που αυτή συνεχίζει να παρέχεται. «Το ζήτημα δεν είναι το μέγεθος της βοήθειας. Είναι η επιλογή», είπε χαρακτηριστικά.
Η επόμενη μέρα και οι προκλήσεις
Η στάση του Ζελένσκι υπογραμμίζει την πεποίθηση του Κιέβου ότι μόνο μια ολοκληρωμένη και δεσμευτική συμφωνία μπορεί να διασφαλίσει την μακροπρόθεσμη ειρήνη. Η πίεση για την αξιοποίηση των παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων για την ανοικοδόμηση αποτελεί ένα σημαντικό διπλωματικό όπλο, το οποίο, αν εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα ισχυρό προηγούμενο για την τιμωρία των επιτιθέμενων. Η διεθνής κοινότητα παραμένει σε αναμονή των αποτελεσμάτων των συνομιλιών στη Μόσχα και των επόμενων βημάτων της ΕΕ.
