Βενεζουέλα: Κάλεσμα σε «ψηφιακή αντεπίθεση» μετά την ανάρτηση του προέδρου των ΗΠΑ με την αμερικανική σημαία

Η κυβέρνηση της Βενεζουέλας κάλεσε την Τρίτη τους πολίτες σε μια «συμβολική δράση» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ως απάντηση σε επεξεργασμένη εικόνα που δημοσίευσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ. Η ανάρτηση, η οποία εμφανίζει την αμερικανική σημαία πάνω από τη Βενεζουέλα, τον Καναδά και τη Γροιλανδία, πυροδότησε νέο κύκλο έντασης στις ήδη εύθραυστες σχέσεις των δύο χωρών μετά τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο.

Αυτή η νέα εστία έντασης έρχεται ως συνέχεια της δραματικής αλλαγής σκηνικού στο Καράκας, η οποία ξεκίνησε με την αμερικανική επιχείρηση της 3ης Ιανουαρίου για τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο. Η Ουάσιγκτον έχει καταστήσει σαφές ότι σκοπεύει να «διοικήσει» τη Βενεζουέλα, συνεργαζόμενη με την υπηρεσιακή πρόεδρο Ντέλσι Ροντρίγκεζ, η οποία αν και καταγγέλλει την επίθεση, ακολουθεί διπλωματικούς διαύλους με τις ΗΠΑ.

Η «μάχη του χάρτη» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης

Η ανάρτηση του προέδρου των ΗΠΑ στο Truth Social, η οποία έγινε λίγο πριν από τη μία τα ξημερώματα (ώρα Ανατολικής Ακτής), παρουσιάζει μια παραποιημένη φωτογραφία από τον Αύγουστο του 2025. Στην αρχική εικόνα, Ευρωπαίοι ηγέτες εμφανίζονταν στο Οβάλ Γραφείο, όμως στην επεξεργασμένη εκδοχή, ο χάρτης στο φόντο έχει αντικατασταθεί από έναν που δείχνει την αμερικανική κυριαρχία σε μεγάλο μέρος της Βόρειας και Νότιας Αμερικής.

Στη φωτογραφία διακρίνονται ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ, η Ιταλίδα Τζόρτζια Μελόνι, ο Γάλλος Εμανουέλ Μακρόν και η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Η δημοσίευση συνέπεσε με το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, όπου παρευρίσκονται πολλοί από τους εικονιζόμενους ηγέτες, ενισχύοντας τον συμβολισμό της κίνησης της Ουάσιγκτον.

Η απάντηση του Καράκας και το ζήτημα του Εσεκίμπο

«Υπό το πρίσμα αυτής της κατάστασης, το κράτος της Βενεζουέλας καλεί όλους τους πολίτες σε μια συμβολική δράση ενότητας, με στόχο την υπεράσπιση της εδαφικής ακεραιότητας», ανέφερε η κυβέρνηση σε επίσημη ανακοίνωσή της. Οι αρχές προτρέπουν τον πληθυσμό να αναρτήσει τον επίσημο χάρτη της χώρας, ο οποίος περιλαμβάνει την περιοχή του Εσεκίμπο.

Η περιοχή αυτή, που αποτελεί τα δύο τρίτα της γειτονικής Γουιάνας, διεκδικείται ιστορικά από τη Βενεζουέλα, αν και η διεκδίκηση αυτή δεν αναγνωρίζεται από τον ΟΗΕ ή τη διεθνή κοινότητα. Η κίνηση αυτή θεωρείται από αναλυτές στρατηγικής ως μια προσπάθεια της μεταβατικής κυβέρνησης να συσπειρώσει το εθνικό αίσθημα, την ώρα που η χώρα βρίσκεται υπό πολυετή αμερικανική εποπτεία.

Διεθνείς αντιδράσεις και η στάση της Δανίας

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων διπλωματικών αναλυτών, η ρητορική του προέδρου των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία και τον Καναδά προκαλεί ήδη τριγμούς στις διατλαντικές σχέσεις. Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν, μιλώντας από την Κοπεγχάγη, ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τη Γροιλανδία, προσθέτοντας με νόημα πως αφού ο πρόεδρος των ΗΠΑ δεν αποκλείει τη χρήση στρατιωτικής βίας, δεν μπορεί να την αποκλείσει ούτε η ίδια.

Την ίδια στιγμή, η Ντέλσι Ροντρίγκεζ συνεχίζει να ισορροπεί σε τεντωμένο σχοινί, έχοντας ήδη συμφωνήσει σε συμφωνία για το πετρέλαιο που προβλέπει τη διοχέτευση των εσόδων σε τραπεζικούς λογαριασμούς υπό αμερικανικό έλεγχο. Η στρατηγική αυτή της Ουάσιγκτον φαίνεται να στοχεύει στον πλήρη οικονομικό και γεωπολιτικό έλεγχο της περιοχής, χρησιμοποιώντας τόσο στρατιωτικά όσο και ψηφιακά μέσα πίεσης.

Η επόμενη μέρα της ψηφιακής διπλωματίας

Η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης ως εργαλείο γεωπολιτικής επιβολής σηματοδοτεί μια νέα εποχή στις διεθνείς σχέσεις, όπου η εικονική πραγματικότητα συχνά προηγείται των επίσημων διπλωματικών ανακοινώσεων. Η αντίδραση της Βενεζουέλας αποτελεί μια προσπάθεια ανάκτησης του ελέγχου του αφηγήματος, σε μια στιγμή που η εθνική της κυριαρχία αμφισβητείται εμπράκτως στο έδαφος.

Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η ψηφιακή αυτή αντιπαράθεση είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου σε μια ευρύτερη αναδιάταξη ισχύος στην αμερικανική ήπειρο. Οι εξελίξεις τις επόμενες ώρες θα δείξουν αν αυτή η «συμβολική δράση» θα παραμείνει στα όρια του διαδικτύου ή αν θα αποτελέσει θρυαλλίδα για νέες κοινωνικές εντάσεις στο εσωτερικό της Βενεζουέλας.