Βενεζουέλα: Δεκάδες πετρελαιοφόρα σπάνε τον αμερικανικό αποκλεισμό σε «dark mode»

Τουλάχιστον δώδεκα πετρελαιοφόρα αναχώρησαν από τα ύδατα της Βενεζουέλας τις τελευταίες ημέρες, χρησιμοποιώντας τη μέθοδο του «dark mode» για να παρακάμψουν τον αυστηρό ναυτικό αποκλεισμό που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ. Η εξέλιξη αυτή καταγράφεται εν μέσω έντονων πολιτικών πιέσεων και μετά τη σύλληψη του καθαιρεθέντος ηγέτη Νικολάς Μαδούρο, προσφέροντας μια κρίσιμη οικονομική ανάσα στη μεταβατική κυβέρνηση.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της ραγδαίας πολιτικής μετάβασης στο Καράκας και της προσπάθειας της χώρας να ανακτήσει τον έλεγχο των ενεργειακών της πόρων. Μετά την κατάρρευση της προηγούμενης ηγεσίας, η ανάγκη για ρευστότητα καθίσταται επιτακτική για τη διατήρηση της εγχώριας σταθερότητας και τη χρηματοδότηση των κρατικών δαπανών.

Η στρατηγική του «dark mode» και η παράκαμψη των κυρώσεων

Σύμφωνα με τα στοιχεία της υπηρεσίας παρακολούθησης TankerTrackers.com, τα πλοία αναχώρησαν σε κατάσταση «dark mode» — η σκόπιμη απενεργοποίηση του Συστήματος Αυτόματης Αναγνώρισης (AIS) που επιτρέπει τον εντοπισμό της θέσης ενός πλοίου — προκειμένου να αποφύγουν τον εντοπισμό από τις αμερικανικές αρχές. Η κίνηση αυτή αποτελεί μια άμεση απάντηση στην πλήρη παράλυση στις εξαγωγές που είχε επιβληθεί τον προηγούμενο μήνα.

Όλα τα πλοία που ταυτοποιήθηκαν βρίσκονται υπό αμερικανικές κυρώσεις, γεγονός που καθιστά τον απόπλου τους μια πράξη υψηλού ρίσκου. Παράλληλα, μια ξεχωριστή ομάδα πλοίων αναχώρησε κενή φορτίου, αφού ολοκλήρωσε εσωτερικές μεταφορές ή εκφόρτωσε εισαγωγές, ενισχύοντας την κινητικότητα στα λιμάνια της χώρας.

Η αναχώρηση των τάνκερ προσφέρει σημαντική ανακούφιση στην κρατική εταιρεία PDVSA, η οποία είχε συσσωρεύσει τεράστια αποθέματα σε πλωτής αποθήκευσης. Ο ναυτικός αποκλεισμός που επέβαλε ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε οδηγήσει τις εξαγωγές σε πλήρη στασιμότητα, απειλώντας με οικονομική ασφυξία το Καράκας.

Οικονομική επιβίωση και πολιτική μετάβαση

Οι εξαγωγές πετρελαίου αποτελούν την κύρια πηγή εσόδων της Βενεζουέλας, και η μεταβατική κυβέρνηση υπό την Delcy Rodriguez εξαρτάται άμεσα από αυτά τα κεφάλαια. Η διασφάλιση της ροής αργού προς τις διεθνείς αγορές θεωρείται κλειδί για την αποφυγή κοινωνικών αναταραχών κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου.

Δορυφορικές εικόνες έδειξαν ότι τουλάχιστον τέσσερα από τα δεξαμενόπλοια ακολούθησαν μια διαδρομή βόρεια της νήσου Μαργαρίτα. Πριν χαθούν από τα ραντάρ, τα πλοία πραγματοποίησαν σύντομες στάσεις κοντά στα θαλάσσια σύνορα της χώρας, μια τακτική που συχνά προηγείται της πλήρους συσκότισης των συστημάτων εντοπισμού.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών στρατηγικής, η ανοχή ή η αδυναμία αποτροπής αυτών των αναχωρήσεων ενδέχεται να υποδηλώνει μια σιωπηρή αλλαγή τακτικής. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η διατήρηση της ροής προς συγκεκριμένους πελάτες, όπως η Κίνα, ίσως αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης γεωπολιτικής συμφωνίας.

Η στάση της Ουάσιγκτον και το μέλλον του εμπάργκο

Παρά την ένταση, ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε το Σάββατο ότι το «πετρελαϊκό εμπάργκο» παραμένει σε πλήρη ισχύ. Ωστόσο, άφησε ένα παράθυρο ανοιχτό, αναφέροντας ότι υπό τη νέα μετάβαση, οι μεγάλοι πελάτες της Βενεζουέλας, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, θα συνεχίσουν να λαμβάνουν πετρέλαιο.

Η ασάφεια αυτή δημιουργεί ερωτήματα σχετικά με το αν οι αναχωρήσεις έγιναν σε πλήρη αμφισβήτηση των αμερικανικών μέτρων ή αν αποτελούν μέρος μιας ελεγχόμενης χαλάρωσης. Η ικανότητα της PDVSA να συνεχίσει τις εξαγωγές θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό την επιτυχία της νέας διοίκησης στο Καράκας.

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επικρατεί η άποψη ότι οι επόμενες εβδομάδες θα είναι καθοριστικές για τη σταθερότητα της περιοχής. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά αν αυτή η «σκοτεινή» κινητικότητα θα οδηγήσει σε μια νέα ισορροπία ή σε μια νέα κλιμάκωση της αντιπαράθεσης στην Καραϊβική.