- Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, χαρακτήρισε τους Σομαλούς μετανάστες «σκουπίδια».
- Η διοίκηση Τραμπ υποστήριξε τις δηλώσεις, ενώ οι Ρεπουμπλικάνοι βουλευτές σιώπησαν.
- Οι δηλώσεις προκάλεσαν φόβο και ανησυχία στη σομαλική κοινότητα της Μινεσότα.
- Η ρητορική αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο ρατσιστικών δηλώσεων και πολιτικών του Τραμπ.
- Αναλυτές εκφράζουν ανησυχία για την εξομάλυνση της ρατσιστικής ρητορικής στην αμερικανική πολιτική.
Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, προκάλεσε εκ νέου σάλο την Τρίτη, χαρακτηρίζοντας τους Σομαλούς μετανάστες «σκουπίδια» και ζητώντας την απέλασή τους, κατά τη διάρκεια τηλεοπτικής συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου. Οι δηλώσεις αυτές, που ακολούθησαν αναφορές για κυβερνητική απάτη σε τμήματα της σομαλικής κοινότητας της Μινεσότα, βρήκαν θερμή υποστήριξη από μέλη της διοίκησης, αλλά αντιμετωπίστηκαν με σιωπή από τους Ρεπουμπλικάνους βουλευτές και έντονη καταδίκη από οργανώσεις πολιτικών δικαιωμάτων.
Αυτή η νέα έξαρση της ρατσιστικής ρητορικής του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έρχεται ως συνέχεια μιας μακράς ιστορίας παρόμοιων δηλώσεων που, πλέον, φαίνεται να έχουν εξομαλυνθεί εντός της διοίκησής του και να γίνονται πολιτικά αποδεκτές από ένα μέρος του κοινού. Η επανάληψη τέτοιων χαρακτηρισμών, όπως ο χαρακτηρισμός «shithole countries» στην πρώτη του θητεία, υπογραμμίζει την εξελισσόμενη δυναμική της πολιτικής του επικοινωνίας και τον τρόπο που αντιμετωπίζονται οι μειονότητες.
Η νέα επίθεση του Τραμπ και οι αντιδράσεις
Την Τρίτη, ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, αντέδρασε σε αναφορές για κυβερνητική απάτη σε τμήματα του μεγάλου σομαλικού πληθυσμού της Μινεσότα, αποκαλώντας τους μετανάστες εκεί «σκουπίδια» και δηλώνοντας ότι θέλει να σταλούν «πίσω από όπου ήρθαν». Σε αντίθεση με προηγούμενες περιπτώσεις, όπου ακόμη και Ρεπουμπλικάνοι είχαν καταδικάσει παρόμοιες δηλώσεις, αυτή τη φορά τα μέλη του Κογκρέσου των Ρεπουμπλικάνων παρέμειναν σιωπηλά. Ο αντιπρόεδρος JD Vance χτύπησε το τραπέζι σε ένδειξη συμφωνίας, ενώ η γραμματέας Τύπου του Λευκού Οίκου, Karoline Leavitt, χαρακτήρισε τις παρατηρήσεις του Τραμπ «εκπληκτικές» και μια «επική στιγμή», όπως μεταδίδει το Reuters. Οι Σομαλοί καταδικάζουν τις προσβολές του νυν προέδρου των ΗΠΑ Τραμπ, αν και κάποιοι αναγνωρίζουν «αλήθειες».
Η αντίδραση αυτή υπογράμμισε πώς οι φυλετικές απόψεις του Τραμπ δεν θεωρούνται πλέον εκτός ορίων μεταξύ ορισμένων συμμάχων και υποστηρικτών του. Υπέρμαχοι των πολιτικών δικαιωμάτων και ερευνητές αναφέρουν ότι τα σχόλιά του έχουν γίνει όλο και πιο τολμηρά, εξομαλυνμένα και πολιτικά επιτρεπτά. Η LaTosha Brown, συνιδρύτρια του Black Voters Matter Fund, δήλωσε ότι «ο ρατσισμός δεν είναι πλέον υπονοούμενο στην Αμερική. Απανθρωποποιούμε και στοχοποιούμε ανθρώπους». Την Τετάρτη, ο Τραμπ επέμεινε στα σχόλιά του, δηλώνοντας στους δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο ότι η Σομαλία «θεωρείται από πολλούς η χειρότερη χώρα στον κόσμο» και κατηγορώντας τους Σομαλούς μετανάστες ότι «κατέστρεψαν τη χώρα».
Το ιστορικό ρατσιστικής ρητορικής και οι πολιτικές του
Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει μακρά ιστορία ρατσιστικής ρητορικής, ιδιαίτερα απέναντι σε μετανάστες χρώματος. Εισήλθε στην εθνική πολιτική προωθώντας την ψευδή θεωρία συνωμοσίας ότι ο τότε πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα δεν είχε γεννηθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Abigail Jackson, δήλωσε ότι ο πρόεδρος Τραμπ έχει δίκιο να επισημαίνει προβλήματα που προκαλούνται από «ριζοσπαστικούς Σομαλούς μετανάστες». Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Scott Bessent, ανέφερε αυτή την εβδομάδα ότι η υπηρεσία του διερευνά ισχυρισμούς ότι φορολογικά χρήματα από τη Μινεσότα εκτράπηκαν στην μαχητική ομάδα Αλ-Σαμπάαμπ στη Σομαλία.
Κριτικοί υποστηρίζουν ότι, ως πρόεδρος, ο Τραμπ έχει εφαρμόσει πολιτικές που αντικατοπτρίζουν τη ρητορική του, ιδίως την καταστολή της μετανάστευσης. Πρόσφατα, ο Τραμπ κλιμάκωσε τη ρητορική του και τους περιορισμούς στη νόμιμη μετανάστευση στον απόηχο του πυροβολισμού δύο στρατιωτών της Εθνοφρουράς στην Ουάσιγκτον. Ο ύποπτος δράστης, ένας Αφγανός υπήκοος, δήλωσε αθώος για φόνο και άλλα εγκλήματα. Ως απάντηση, ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε την αναστολή των αιτήσεων μετανάστευσης από 19 μη ευρωπαϊκές χώρες, μια κίνηση που ακολούθησε την αναβάθμιση των κατηγοριών για τον πυροβολισμό.
Αυτό που ανησυχεί ιδιαίτερα τους αναλυτές είναι η σταδιακή αποδοχή και νομιμοποίηση αυτής της ρητορικής, η οποία, όπως επισημαίνουν νομικοί και κοινωνιολόγοι, μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες στην κοινωνική συνοχή και την ασφάλεια των μειονοτήτων. Η αγορά και οι διεθνείς σχέσεις, αν και δεν επηρεάζονται άμεσα από τις δηλώσεις, παρακολουθούν με προβληματισμό την κλιμάκωση της εσωτερικής πόλωσης.
Ο αντίκτυπος στις κοινότητες και οι προειδοποιήσεις
Οι δηλώσεις του Τραμπ την Τρίτη έχουν προκαλέσει συναγερμό στη μεγάλη σομαλοαμερικανική κοινότητα της Μινεσότα, εν μέσω αναφορών για πιθανές ομοσπονδιακές επιδρομές μετανάστευσης. Το 2024, ζούσαν στη Μινεσότα 76.000 άτομα σομαλικής καταγωγής, σύμφωνα με το Γραφείο Απογραφής των ΗΠΑ, με περισσότερους από τους μισούς να έχουν γεννηθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Jaylani Hussein, εκτελεστικός διευθυντής του Συμβουλίου Αμερικανο-Ισλαμικών Σχέσεων στη Μινεσότα, δήλωσε στο Reuters ότι πολλά μέλη της κοινότητας, συμπεριλαμβανομένων κάποιων που ψήφισαν τον Τραμπ πέρυσι, φοβούνται πλέον για την ασφάλειά τους, πέρα από τις ανησυχίες για την επιβολή της μεταναστευτικής πολιτικής. Η σομαλική κοινότητα της Μινεάπολης βιώνει φόβο αλλά και αντίσταση μετά τις δηλώσεις Τραμπ και τις επιχειρήσεις της ICE, ενώ έχουν γίνει και συλλήψεις μεταναστών σε Μινεάπολη και Νέα Ορλεάνη.
Πέρυσι, μετά από δήλωση του Τραμπ σε εθνική τηλεοπτική προεδρική συζήτηση ότι οι Αϊτινοί μετανάστες στο Σπρίνγκφιλντ του Οχάιο έτρωγαν κατοικίδια ζώα, οι απειλές κατά της κοινότητας αυξήθηκαν, επιχειρήσεις έκλεισαν και πολλοί νόμιμοι κάτοικοι από την Αϊτή εγκατέλειψαν την πόλη. Ο Τραμπ επιτέθηκε επίσης στην Αμερικανίδα βουλευτή της Μινεσότα, Ilhan Omar, η οποία ήρθε στις ΗΠΑ ως Σομαλή πρόσφυγας όταν ήταν παιδί και είναι πολιτογραφημένη πολίτης, αποκαλώντας την «σκουπίδια» την Τρίτη και δηλώνοντας την Τετάρτη ότι «πρέπει να την πετάξουν στο διάολο έξω από τη χώρα μας». Η γερουσιαστής Jeanne Shaheen και άλλοι Δημοκρατικοί χαρακτήρισαν τα σχόλια του Τραμπ «ξενοφοβικά και απαράδεκτα» και προειδοποίησαν ότι μαχητικές ομάδες όπως το Ισλαμικό Κράτος θα μπορούσαν να τα χρησιμοποιήσουν για να υποκινήσουν αντι-αμερικανικά αισθήματα στο εξωτερικό. Ο Tom Homan υπερασπίζεται την καταστολή της μετανάστευσης Σομαλών στη Μινεσότα, ενώ η ICE απειλεί με διαχωρισμό οικογενειών.
Η επόμενη μέρα για τη ρητορική και τις πολιτικές
Ο Alvin Tillery, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο Northwestern, δήλωσε ότι η χρήση του προεδρικού βήματος από τον Τραμπ ως πλατφόρμα για ρατσιστικά σχόλια είναι «απολύτως μοναδική» στη σύγχρονη εποχή και ξεπερνά τη ρητορική προηγούμενων Ρεπουμπλικανών προέδρων. Ιστορικοί επισημαίνουν ότι υπάρχει κίνδυνος για τους ανθρώπους χρώματος όταν οι αρχές χρησιμοποιούν ρατσιστική ρητορική. Τον Οκτώβριο, διέρρευσαν συνομιλίες πολιτικών ομάδων που αποκάλυψαν ρατσιστική, αντισημιτική και βίαιη ρητορική μεταξύ νεαρών Ρεπουμπλικανών ηγετών, τροφοδοτώντας ανησυχίες ότι η ρητορική μίσους έχει εξομαλυνθεί στην αμερικανική πολιτική. Παρόλο που οι δημοσκοπήσεις Reuters/Ipsos δείχνουν ότι η καθαρή αποδοχή του Τραμπ για τη μετανάστευση έχει πέσει από +7 τον Ιανουάριο σε -10 στα μέσα Νοεμβρίου, οι αναλυτές λένε ότι το θέμα του δίνει μόχλευση σε μια εποχή που η ευρύτερη υποστήριξη για τις πολιτικές του μειώνεται. Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ καλεί διπλωμάτες να πιέσουν κυβερνήσεις κατά της μαζικής μετανάστευσης.
