Νόμπελ Ειρήνης: Η απάντηση της Επιτροπής για το μετάλλιο που παρέδωσε η Ματσάδο στον πρόεδρο των ΗΠΑ

Η Νορβηγική Επιτροπή Νόμπελ ξεκαθάρισε την Παρασκευή ότι το Βραβείο Ειρήνης παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένο με τον εκάστοτε κάτοχό του, μία ημέρα μετά την κίνηση της Μαρία Κορίνα Ματσάδο να παραδώσει το μετάλλιό της στον πρόεδρο των ΗΠΑ. Παρά την παραχώρηση του φυσικού αντικειμένου, η Επιτροπή τονίζει ότι η ιστορική καταγραφή του παραλήπτη παραμένει αμετάβλητη βάσει του καταστατικού του Ιδρύματος Νόμπελ.

Αυτή η τοποθέτηση έρχεται ως συνέχεια της έντονης διπλωματικής κινητικότητας που πυροδότησε η παράδοση του μεταλλίου στον Λευκό Οίκο, αναδεικνύοντας το συμβολικό βάρος της κίνησης σε μια κρίσιμη γεωπολιτική συγκυρία. Η Επιτροπή επιδιώκει να διαφυλάξει την ακεραιότητα του θεσμού, διαχωρίζοντας την υλική υπόσταση των επάθλων από την ηθική και ιστορική αναγνώριση που αυτά συνεπάγονται.

Η επίσημη θέση της Νορβηγικής Επιτροπής

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, το Νορβηγικό Ινστιτούτο Νόμπελ υπογράμμισε ότι το βραβείο παραμένει αναπόσπαστα συνδεδεμένο με το πρόσωπο ή τον οργανισμό που ορίστηκε ως νομπελίστας. Η δήλωση αυτή αποτελεί την επίσημη αντίδραση στο γεγονός ότι η ηγέτιδα της αντιπολίτευσης της Βενεζουέλας δώρισε το μετάλλιό της στον πρόεδρο των ΗΠΑ.

«Ανεξάρτητα από το τι μπορεί να συμβεί στο μετάλλιο, το δίπλωμα ή το χρηματικό έπαθλο, είναι και παραμένει ο αρχικός νομπελίστας που καταγράφεται στην ιστορία ως ο παραλήπτης του βραβείου», ανέφερε χαρακτηριστικά ο φορέας απονομής. Η αρχή της αδιαίρετης ιδιότητας του βραβείου — η οποία ορίζει ότι η τιμή ανήκει αποκλειστικά στο πρόσωπο που επιλέχθηκε από την επιτροπή — διασφαλίζει ότι το ιστορικό αρχείο δεν τροποποιείται από μεταγενέστερες ιδιωτικές πράξεις.

Το παρασκήνιο της συνάντησης στον Λευκό Οίκο

Η κίνηση της Ματσάδο πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της κρίσιμης συνάντησης που είχε με τον Αμερικανό ηγέτη την Πέμπτη. Ο Λευκός Οίκος δημοσίευσε μια φωτογραφία στην οποία ο πρόεδρος των ΗΠΑ κρατά ένα μεγάλο, χρυσό πλαίσιο που περιέχει το μετάλλιο, ενώ αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι προτίθεται να το κρατήσει.

Εκτός από το χρυσό μετάλλιο, το βραβείο της Ματσάδο, η οποία έφτασε στο Όσλο υπό δραματικές συνθήκες τον περασμένο Δεκέμβριο, περιελάμβανε ένα δίπλωμα και 11 εκατομμύρια σουηδικές κορώνες (περίπου 1,19 εκατομμύρια δολάρια). Η Επιτροπή διευκρίνισε ότι δεν υπάρχουν περιορισμοί στο τι μπορεί να κάνει ένας νομπελίστας με αυτά τα αντικείμενα.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αναλυτών στρατηγικής που παρακολουθούν τις διεθνείς σχέσεις, η κίνηση αυτή της Ματσάδο αποτελεί μια ύστατη πράξη διπλωματικής ευγνωμοσύνης, η οποία όμως δεν αλλάζει το νομικό καθεστώς του βραβείου. Επισημαίνεται από παράγοντες του θεσμού ότι η ελευθερία διάθεσης των επάθλων είναι απόλυτη, επιτρέποντας στους κατόχους να τα πωλούν ή να τα δωρίζουν.

Οι ελευθερίες των νομπελιστών και το καταστατικό

Το Ίδρυμα Νόμπελ ξεκαθάρισε ότι ένας νομπελίστας είναι ελεύθερος να κρατήσει, να χαρίσει, να πουλήσει ή να δωρίσει το μετάλλιο και το δίπλωμα. Αυτή η διευκρίνιση αποφορτίζει το κλίμα σχετικά με το αν η κίνηση της Ματσάδο παραβίαζε τους κανόνες του θεσμού, επιβεβαιώνοντας ότι η ιδιοκτησία του αντικειμένου είναι διακριτή από τον τίτλο.

Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να αποτελέσει σημείο αναφοράς για το πώς η πολιτική σημειολογία μπορεί να αλληλεπιδράσει με διεθνείς θεσμούς κύρους. Εν αναμονή των επόμενων κινήσεων στη Βενεζουέλα, η Νορβηγική Επιτροπή φαίνεται να κλείνει το ζήτημα της εγκυρότητας του βραβείου, εστιάζοντας στην ιστορική του διάσταση.