- Η Λάουρα Φερνάντες κέρδισε την προεδρία και την πλειοψηφία στο Κογκρέσο της Κόστα Ρίκα.
- Το κόμμα PPSO εξασφάλισε 31 έδρες, αλλά έχασε την κρίσιμη υπερπλειοψηφία των 38 εδρών.
- Είναι η πρώτη φορά μετά από 36 χρόνια που ένα κόμμα ελέγχει και τις δύο εξουσίες.
- Η έλλειψη υπερπλειοψηφίας εμποδίζει την εφαρμογή αμφιλεγόμενων συνταγματικών αλλαγών.
- Τα παραδοσιακά κόμματα υπέστησαν σημαντικές απώλειες, με το ευαγγελικό PNR να μένει εκτός Κογκρέσου.
Η Λάουρα Φερνάντες πέτυχε μια ιστορική διπλή νίκη στην Κόστα Ρίκα, εξασφαλίζοντας την προεδρία και τον έλεγχο του Κογκρέσου για το κόμμα της, Sovereign People’s Party (PPSO). Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, πρόκειται για την πρώτη φορά από το 1990 που ένας πολιτικός σχηματισμός ελέγχει ταυτόχρονα την εκτελεστική και τη νομοθετική εξουσία, αν και η απουσία υπερπλειοψηφίας 38 εδρών περιορίζει τις ριζοσπαστικές μεταρρυθμίσεις.
| Πολιτικός Σχηματισμός | Έδρες στο Κογκρέσο |
|---|---|
| Sovereign People’s Party (PPSO) | 31 |
| National Liberation Party (PLN) | 17 |
| Broad Front (FA) | 7 |
| Citizen Action Coalition | 1 |
| Social Christian Unity Party (PUSC) | 1 |
| National Renovation Party (PNR) | 0 |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της πολιτικής κληρονομιάς του Ροντρίγκο Τσάβες, ο οποίος συχνά κατηγορούσε το νομοθετικό σώμα για πολιτική παράλυση και κωλυσιεργία. Η νίκη της Φερνάντες σηματοδοτεί μια δομική μετατόπιση στο πολιτικό σκηνικό της χώρας, καθώς το PPSO κατάφερε να διαρρήξει το παραδοσιακό πολυκομματικό σύστημα που επικρατούσε για δεκαετίες.
Αυτές οι μεγάλες μεταρρυθμίσεις που φοβόταν ο κόσμος ότι θα μπορούσε να εφαρμόσει η κυβέρνηση, δεν πρόκειται να τις δούμε.
Maria Fernanda Bozmoski, Atlantic Council
Η ακτινογραφία της εκλογικής αναμέτρησης
Η Λάουρα Φερνάντες κατάφερε να κεφαλαιοποιήσει τη δυσαρέσκεια των πολιτών, οδηγώντας το κόμμα της στην κατάληψη 31 από τις 57 έδρες του Κογκρέσου. Η εκλογική αναμέτρηση της Κυριακής επιβεβαίωσε την κυριαρχία των λαϊκιστικών δυνάμεων, αφήνοντας τα παραδοσιακά κόμματα σε δευτερεύοντα ρόλο.
Παρά την καθαρή πλειοψηφία, το αποτέλεσμα υπολείπεται του στόχου των 38 εδρών που απαιτούνται για την έγκριση συνταγματικών αλλαγών. Η Μαρία Φερνάντα Μποζμόσκι, διευθύντρια για την Κεντρική Αμερική στο Atlantic Council, εκτιμά ότι οι σαρωτικές μεταρρυθμίσεις που προκαλούσαν ανησυχία στη διεθνή κοινότητα είναι πλέον απίθανο να υλοποιηθούν.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών στο Σαν Χοσέ, επισημαίνεται ότι η κυβέρνηση θα μπορεί να ψηφίζει προϋπολογισμούς και νόμους, αλλά θα δυσκολευτεί σε ζητήματα που αφορούν τη δικαστική εξουσία. Η αδυναμία κήρυξης κατάστασης έκτακτης ανάγκης για την καταπολέμηση του εγκλήματος αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα στρατηγικά εμπόδια για τη νέα πρόεδρο.
Η νέα γεωγραφία του Κογκρέσου και η αντιπολίτευση
Το πολιτικό τοπίο συμπληρώνεται από το National Liberation Party (PLN), το οποίο εξασφάλισε 17 έδρες, παραμένοντας η κύρια αντιπολιτευτική δύναμη. Ο υποψήφιος του PLN, Άλβαρο Ράμος, δήλωσε ότι το κόμμα του θα συνεργαστεί σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος, αλλά θα αποτελέσει ανάχωμα σε αμφιλεγόμενες πρωτοβουλίες.
Το αριστερό Broad Front (FA) αναδεικνύεται σε τρίτη δύναμη με 7 έδρες, ενώ η προοδευτική Citizen Action Coalition θα εκπροσωπείται από την πρώην πρώτη κυρία, Κλαούντια Ντόμπλες. Η πλήρης εξαφάνιση του ευαγγελικού κόμματος PNR από το Κογκρέσο προκαλεί αίσθηση, καθώς αποτελούσε σταθερό σύμμαχο της προηγούμενης κυβέρνησης.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών στρατηγικής, η έλλειψη υπερπλειοψηφίας θα αναγκάσει το PPSO σε διαρκείς διαπραγματεύσεις. Ο Ρόναλντ Αλφάρο, ερευνητής στο CIEP, τονίζει ότι οι προσδοκίες για πλήρη αναδιαμόρφωση του πολιτικού συστήματος προσέκρουσαν στην πραγματικότητα των αριθμών.
Η επόμενη μέρα και οι προκλήσεις της διακυβέρνησης
Η Λάουρα Φερνάντες καλείται πλέον να αποδείξει ότι μπορεί να κυβερνήσει χωρίς να καταφεύγει στη ρητορική της σύγκρουσης που χαρακτήρισε τον προκάτοχό της. Η πλειοψηφία των νέων βουλευτών στερείται κοινοβουλευτικής εμπειρίας, γεγονός που μπορεί να περιπλέξει τις νομοθετικές διαδικασίες το επόμενο διάστημα.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις κινήσεις του Σαν Χοσέ, ιδιαίτερα όσον αφορά τον σεβασμό των πολιτικών ελευθεριών. Η ισορροπία μεταξύ της ανάγκης για ασφάλεια και της προστασίας των δημοκρατικών θεσμών θα αποτελέσει την κεντρική πρόκληση για τη νέα διοίκηση της Κόστα Ρίκα.
Εν αναμονή των πρώτων νομοσχεδίων, οι αγορές αντιδρούν με συγκρατημένη αισιοδοξία, καθώς η απουσία υπερπλειοψηφίας λειτουργεί ως θεσμικό αντίβαρο. Η ικανότητα της Φερνάντες να σχηματίσει συμμαχίες ad hoc θα καθορίσει την επιτυχία ή την αποτυχία της τετραετούς θητείας της.