- Αναμένεται σήμερα η ιστορική έγκριση της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Mercosur.
- Η συμφωνία θα καταργήσει δασμούς ύψους 4 δισεκατομμυρίων ευρώ για τις ευρωπαϊκές εξαγωγές.
- Η Ιταλία μετακινείται προς το «ναι», απομονώνοντας τη Γαλλία και την Πολωνία.
- Η επικύρωση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναμένεται την άνοιξη του 2026.
Σε μια ιστορική καμπή για το παγκόσμιο εμπόριο, τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναμένεται να δώσουν σήμερα το «πράσινο φως» για την υπογραφή της συμφωνίας με τη Mercosur. Η κίνηση αυτή, που έρχεται μετά από 25 χρόνια διαπραγματεύσεων, στοχεύει στην κατάργηση δασμών ύψους 4 δισεκατομμυρίων ευρώ, παρά το σθεναρό «όχι» της Γαλλίας και τις έντονες αγροτικές κινητοποιήσεις.
| Παράμετρος Συμφωνίας | Λεπτομέρειες & Μεγέθη |
|---|---|
| Διάρκεια διαπραγματεύσεων | Πάνω από 25 χρόνια |
| Κατάργηση δασμών (εξαγωγές ΕΕ) | 4 δισεκατομμύρια ευρώ |
| Συνολικός όγκος εμπορίου (2024) | 111 δισεκατομμύρια ευρώ |
| Κρίσιμοι δασμοί Mercosur | 35% (αυτοκίνητα), 28% (γαλακτοκομικά), 27% (οίνοι) |
| Απαιτούμενη πλειοψηφία | 15 χώρες / 65% πληθυσμού ΕΕ |
| Επόμενο ορόσημο | Ψηφοφορία Ευρωκοινοβουλίου (Απρίλιος-Μάιος 2026) |
Η σημερινή ημέρα σηματοδοτεί την κορύφωση μιας διπλωματικής προσπάθειας που ξεκίνησε πριν από ένα τέταρτο του αιώνα, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επιδιώκει το γεωπολιτικό αποτύπωμα της ΕΕ σε μια περίοδο έντονης αβεβαιότητας. Η ανάγκη για νέες αγορές και η επιδίωξη απεξάρτησης από την κινεζική εφοδιαστική αλυσίδα, ειδικά στον τομέα των κρίσιμων ορυκτών, αποτέλεσαν τους βασικούς καταλύτες για την επιτάχυνση των διαδικασιών.
Η μάχη δεν έχει τελειώσει. Θα παλέψουμε για την απόρριψη της συμφωνίας από την ευρωπαϊκή συνέλευση, όπου η ψηφοφορία θα είναι οριακή.
Ανί Ζενεβάρ, Υπουργός Γεωργίας της Γαλλίας
Η στρατηγική απεξάρτηση και το οικονομικό διακύβευμα
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η συμφωνία θεωρείται ζωτικής σημασίας για την ευρωπαϊκή βιομηχανία, καθώς θα εξαλείψει δασμούς σε κρίσιμους κλάδους όπως τα ανταλλακτικά αυτοκινήτων (35%) και τα γαλακτοκομικά προϊόντα (28%). Η Γερμανία και η Ισπανία ηγούνται του μετώπου υποστήριξης, υποστηρίζοντας ότι η ΕΕ πρέπει να αντισταθμίσει τις απώλειες από τους αμερικανικούς δασμούς.
Η συμφωνία αφορά μια αγορά 111 δισεκατομμυρίων ευρώ (στοιχεία 2024), με τις εξαγωγές της ΕΕ να κυριαρχούνται από μηχανήματα και χημικά. Από την άλλη πλευρά, οι χώρες της Mercosur —Αργεντινή, Βραζιλία, Παραγουάη και Ουρουγουάη— προσβλέπουν σε αυξημένη πρόσβαση για τα αγροτικά τους προϊόντα, τα μέταλλα και το χαρτί.
Το γαλλικό βέτο και η κρίσιμη στροφή της Ιταλίας
Παρά την ευρεία υποστήριξη, η Γαλλία παραμένει ο κύριος πολέμιος της συμφωνίας, με τον Εμανουέλ Μακρόν να επιβεβαιώνει την καταψήφισή της. Το Παρίσι υποστηρίζει ότι οι φθηνές εισαγωγές βοείου κρέατος και ζάχαρης θα πλήξουν ανεπανόρθωτα τους Ευρωπαίους αγρότες, οι οποίοι ήδη πραγματοποιούν μαζικές κινητοποιήσεις με τρακτέρ σε γαλλικούς δρόμους.
Ωστόσο, η γεωπολιτική ισορροπία φαίνεται να αλλάζει υπέρ της υπογραφής, καθώς η Ιταλία φαίνεται να μετακινείται από το «όχι» στο «ναι». Η εξέλιξη αυτή, που έρχεται μετά από έντονες διαβουλεύσεις για τις εγγυήσεις στους αγρότες, ενδέχεται να απομονώσει τη Γαλλία και την Πολωνία, εξασφαλίζοντας την απαραίτητη ειδική πλειοψηφία (15 χώρες που αντιπροσωπεύουν το 65% του πληθυσμού).
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών, αναλυτές στρατηγικής επισημαίνουν πως η Κομισιόν έχει ήδη θεσπίσει δικλείδες ασφαλείας, όπως η αναστολή εισαγωγών σε ευαίσθητα προϊόντα και η δημιουργία ταμείου κρίσης για τους παραγωγούς. Αυτές οι παραχωρήσεις κρίθηκαν επαρκείς από τη Ρώμη, αλλά όχι από το Παρίσι, το οποίο προειδοποιεί για περιβαλλοντική υποβάθμιση.
Η επόμενη μέρα και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Εάν η έγκριση οριστικοποιηθεί σήμερα, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν θα προχωρήσει στην επίσημη υπογραφή της συμφωνίας με τους ηγέτες της Λατινικής Αμερικής. Αυτό όμως δεν αποτελεί το τέλος της διαδρομής, καθώς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα πρέπει να επικυρώσει το κείμενο σε μια ψηφοφορία που αναμένεται να είναι εξαιρετικά αμφίρροπη.
Η τελική αναμέτρηση τοποθετείται χρονικά τον Απρίλιο ή τον Μάιο, με τις περιβαλλοντικές οργανώσεις να ασκούν ήδη ασφυκτικές πιέσεις στους ευρωβουλευτές. Η έκβαση αυτής της ψηφοφορίας θα καθορίσει εάν η μεγαλύτερη εμπορική ζώνη στον κόσμο θα γίνει πραγματικότητα ή αν θα παραμείνει ένα φιλόδοξο σχέδιο στα χαρτιά.