ΔΝΤ: Οι προϋποθέσεις για την αναγνώριση της νέας κυβέρνησης στη Βενεζουέλα μετά τη σύλληψη Μαδούρο

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι η αποκατάσταση των σχέσεων με τη Βενεζουέλα εξαρτάται αποκλειστικά από την πλειοψηφία των κρατών-μελών και την επίσημη αναγνώριση ενός διαδόχου καθεστώτος. Μετά τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από τις αμερικανικές αρχές, το Ταμείο ενεργοποιεί τα αυστηρά πρωτόκολλα για μη ομαλές αλλαγές ηγεσίας προκειμένου να αξιολογήσει τη νομιμότητα της νέας διακυβέρνησης.

Η σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από τις αμερικανικές αρχές σηματοδοτεί μια ιστορική καμπή για τη Λατινική Αμερική, δημιουργώντας ταυτόχρονα ένα πρωτοφανές διπλωματικό κενό. Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας μακράς περιόδου απομόνωσης, καθώς η χώρα παραμένει αποκομμένη από τους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς εδώ και χρόνια, εν μέσω μιας χρεοκοπίας ύψους 170 δισεκατομμυρίων δολαρίων που παραμένει ανεπίλυτη.

Το πρωτόκολλο του ΔΝΤ για τη διπλωματική αναγνώριση

Η εκπρόσωπος του Ταμείου, Julie Kozack, ξεκαθάρισε ότι ο οργανισμός θα ακολουθήσει τα καθιερωμένα πρωτόκολλα που εφαρμόζονται σε περιπτώσεις αιφνίδιων αλλαγών καθεστώτος. Η διαδικασία απαιτεί την αξιολόγηση του αν η πλειοψηφία της ισχύος ψήφου των κρατών-μελών αναγνωρίζει τη νέα κυβέρνηση ως νόμιμο εκπρόσωπο της χώρας.

Σημειώνεται ότι το ΔΝΤ δεν έχει καμία επαφή με το Καράκας από το 2019, λόγω της άρνησης αναγνώρισης της κυβέρνησης Μαδούρο από τη διεθνή κοινότητα. Η κατάσταση αυτή περιπλέκεται περαιτέρω από το γεγονός ότι η τελευταία ετήσια αξιολόγηση της οικονομίας της Βενεζουέλας, βάσει του Άρθρου IV, πραγματοποιήθηκε πριν από δύο δεκαετίες, το 2004.

Η τρέχουσα συγκυρία βρίσκει τη χώρα σε σημείο μηδέν, καθώς η άρνηση των ΗΠΑ για ασφαλή έξοδο του Μαδούρο οδήγησε τελικά στη σύλληψή του. Πλέον, η διεθνής κοινότητα καλείται να αποφασίσει για τη νομιμότητα του διαδόχου σχήματος, το οποίο θα κληθεί να διαχειριστεί μια κατεστραμμένη οικονομία.

Η «δεινή» οικονομική πραγματικότητα και ο υπερπληθωρισμός

Η Kozack περιέγραψε την οικονομική κατάσταση της Βενεζουέλας ως «δεινή», επισημαίνοντας την ραγδαία αύξηση της φτώχειας. Από τα τέλη του 2024, οι ανισορροπίες έχουν επανέλθει δριμύτερες, τροφοδοτούμενες από τα μειωμένα έσοδα από το πετρέλαιο και το διευρυνόμενο δημοσιονομικό έλλειμμα.

Η νομισματική χρηματοδότηση του ελλείμματος έχει οδηγήσει σε τριψήφιο πληθωρισμό, ενώ η έλλειψη ρευστότητας σε δολάρια ΗΠΑ προκαλεί ταχύτατη υποτίμηση του εθνικού νομίσματος. Παρά τις προσπάθειες για άρση των κυρώσεων που θα μπορούσαν να απελευθερώσουν πόρους 5 δισεκατομμυρίων δολαρίων, η οικονομική ασφυξία παραμένει το κύριο χαρακτηριστικό της καθημερινότητας.

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών στην Ουάσιγκτον, αναλυτές στρατηγικής επισημαίνουν ότι η αποκατάσταση των σχέσεων με το ΔΝΤ είναι εκ των ων ουκ άνευ για την πρόσβαση σε διεθνή κεφάλαια. Ωστόσο, η πολιτική αβεβαιότητα σχετικά με το ποιος ελέγχει τους κρατικούς θεσμούς αποτελεί το μεγαλύτερο εμπόδιο για την εκταμίευση βοήθειας.

Γεωπολιτικές ισορροπίες και η επόμενη μέρα

Η στάση του ΔΝΤ αντανακλά την ευρύτερη γεωπολιτική στρατηγική των μεγάλων δυνάμεων, καθώς η αναγνώριση της κυβέρνησης αποτελεί το «κλειδί» για την επιστροφή της Βενεζουέλας στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα. Η Exxon Mobil και άλλοι ενεργειακοί κολοσσοί παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, αναζητώντας νομική θωράκιση για τις επενδύσεις τους.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών διεθνών οργανισμών, η διαδικασία αναγνώρισης ενδέχεται να είναι χρονοβόρα, καθώς απαιτείται η συναίνεση χωρών με διαφορετικά συμφέροντα στην περιοχή. Η κλιμάκωση της κρίσης ρευστότητας καθιστά την ανάγκη για μια σταθερή κυβέρνηση πιο επιτακτική από ποτέ.

Η επόμενη μέρα για τη Βενεζουέλα θα εξαρτηθεί από την ικανότητα της νέας ηγεσίας να πείσει τη διεθνή κοινότητα για τη δημοκρατική της νομιμοποίηση. Μόνο τότε το ΔΝΤ θα μπορέσει να ξεκινήσει μια νέα αξιολόγηση και να προσφέρει το απαραίτητο δίχτυ ασφαλείας για την ανόρθωση της χώρας.