- Ο Ντόναλντ Τραμπ διοικεί την εξωτερική πολιτική μέσω ενός εξαιρετικά μικρού κύκλου έμπιστων.
- Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ παραγκωνίζεται υπέρ της ad hoc διπλωματίας και των προσωπικών σχέσεων.
- Βασικά πρόσωπα της ομάδας είναι οι Μάρκο Ρούμπιο, Στιβ Γουίτκοφ και Τζ. Ντ. Βανς.
- Η στρατηγική εστιάζει σε Ουκρανία, Μέση Ανατολή και πιθανή παρέμβαση στη Βενεζουέλα.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει αναθέσει τη διαχείριση των κρισιμότερων διπλωματικών μετώπων σε μια ολιγομελή ομάδα έμπιστων συνεργατών, παρακάμπτοντας την παραδοσιακή γραφειοκρατία του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Η στρατηγική αυτή βασίζεται στην απόλυτη εμπιστοσύνη προς πρόσωπα του στενού του περιβάλλοντος, με τις αποφάσεις να λαμβάνονται με ασυνήθιστη ταχύτητα και συχνά εκτός των επίσημων θεσμικών διαύλων.
| Στέλεχος | Θέση / Ιδιότητα | Κύριος Τομέας Ευθύνης |
|---|---|---|
Στέλεχος Μάρκο Ρούμπιο | Θέση / Ιδιότητα Υπουργός Εξωτερικών | Κύριος Τομέας Ευθύνης Διπλωματία & Ουκρανία |
Στέλεχος Στιβ Γουίτκοφ | Θέση / Ιδιότητα Ειδικός Απεσταλμένος | Κύριος Τομέας Ευθύνης Μέση Ανατολή & Ρωσία |
Στέλεχος Τζ. Ντ. Βανς | Θέση / Ιδιότητα Αντιπρόεδρος ΗΠΑ | Κύριος Τομέας Ευθύνης Στρατηγική Ασφάλειας |
Στέλεχος Πιτ Χέγκσεθ | Θέση / Ιδιότητα Υπουργός Άμυνας | Κύριος Τομέας Ευθύνης Στρατιωτική Στρατηγική |
Στέλεχος Σούζι Γουάιλς | Θέση / Ιδιότητα Προσωπάρχης Λευκού Οίκου | Κύριος Τομέας Ευθύνης Συντονισμός Επιτελείου |
Η επιλογή του Ντόναλντ Τραμπ να στηριχθεί σε έναν εξαιρετικά περιορισμένο αριθμό συμβούλων αποτελεί μια συνειδητή γεωπολιτική μετατόπιση, η οποία αντανακλά τη βαθιά του δυσπιστία προς τον παραδοσιακό μηχανισμό εθνικής ασφάλειας. Αυτή η προσέγγιση έρχεται ως συνέχεια της πεποίθησής του ότι η θεσμική γραφειοκρατία συχνά παρεμποδίζει την ευελιξία της εξωτερικής πολιτικής, προτιμώντας αντ’ αυτής ένα μοντέλο που βασίζεται σε προσωπικές σχέσεις και άμεση πρόσβαση στο Οβάλ Γραφείο.
Ο πρόεδρος καλεί αυτόν τον στενό κύκλο αυθόρμητα, οι συναντήσεις γίνονται εκτάκτως και οι αποφάσεις λαμβάνονται ταχύτατα.
Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου, Πηγή Πληροφοριών
Οι «εκλεκτοί» του Λευκού Οίκου και οι ρόλοι κλειδιά
Στην κορυφή αυτής της πυραμίδας βρίσκεται μια ομάδα που συνδυάζει πολιτική εμπειρία και προσωπική αφοσίωση. Ο Υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, διατηρεί κεντρικό ρόλο, ωστόσο πλαισιώνεται από πρόσωπα που δεν προέρχονται απαραίτητα από τον διπλωματικό χώρο. Ο Στιβ Γουίτκοφ, στενός φίλος του προέδρου από τον χώρο των ακινήτων, λειτουργεί ως ειδικός απεσταλμένος για κρίσιμα ζητήματα στη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία, αποδεικνύοντας ότι η προσωπική εμπιστοσύνη υπερτερεί των τυπικών προσόντων.
Στο σχήμα αυτό συμμετέχουν επίσης ο Αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς, ο οποίος εκπροσωπεί τη νέα γενιά της στρατηγικής «Πρώτα η Αμερική», και ο Υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ. Η παρουσία της Σούζι Γουάιλς, ως προσωπάρχη του Λευκού Οίκου, διασφαλίζει τον επιχειρησιακό συντονισμό αυτής της ομάδας, η οποία λειτουργεί συχνά με τη μέθοδο της ad hoc διπλωματίας — *μιας προσέγγισης όπου οι συναντήσεις και οι αποφάσεις δεν ακολουθούν προκαθορισμένα πρωτόκολλα αλλά προκύπτουν ανάλογα με τις τρέχουσες ανάγκες* — επιτρέποντας στον πρόεδρο να αντιδρά ακαριαία στις εξελίξεις.
Η παράκαμψη του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και η ταχύτητα των αποφάσεων
Η στρατηγική αυτή υπογραμμίζει μια σημαντική ρήξη με το παρελθόν. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ φαίνεται να προτιμά έναν κλειστό κύκλο (Inner Circle Theory) — *μια κοινωνιολογική έννοια που περιγράφει πώς μια μικρή ομάδα έμπιστων ατόμων μπορεί να ασκήσει δυσανάλογη επιρροή στη λήψη αποφάσεων* — προκειμένου να αποφύγει τις εσωτερικές διαρροές και την κωλυσιεργία. Σύμφωνα με πηγές από τον Λευκό Οίκο, οι αποφάσεις για κρίσιμα ζητήματα λαμβάνονται συχνά μετά από σύντομες, ανεπίσημες συσκέψεις, γεγονός που προσδίδει στην αμερικανική διπλωματία έναν χαρακτήρα απρόβλεπτης ισχύος.
Αυτή η πρακτική έχει προκαλέσει αντιδράσεις στους διαδρόμους του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, όπου έμπειροι διπλωμάτες αισθάνονται παραγκωνισμένοι. Εντούτοις, από την πλευρά της κυβέρνησης, επισημαίνεται ότι η συγκέντρωση της εξουσίας επιτρέπει την αποτελεσματικότερη εφαρμογή της προεδρικής ατζέντας, ειδικά σε θέματα που απαιτούν λεπτούς χειρισμούς και απόλυτη εχεμύθεια.
Από την Ουκρανία μέχρι τη Βενεζουέλα: Τα ανοιχτά μέτωπα
Το χαρτοφυλάκιο αυτής της μικρής ομάδας επεκτείνεται διαρκώς. Πέρα από τις συνεχιζόμενες προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, η ομάδα επικεντρώνεται πλέον και στη Λατινική Αμερική, με το ενδεχόμενο μιας δυναμικής παρέμβασης στη Βενεζουέλα να βρίσκεται στο τραπέζι των συζητήσεων. Η ικανότητα αυτού του πυρήνα να διαχειρίζεται ταυτόχρονα πολλαπλές διεθνείς κρίσεις αποτελεί το μεγάλο στοίχημα για την αποτελεσματικότητα της κυβέρνησης.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών στρατηγικής, η επιτυχία αυτού του μοντέλου εξαρτάται από τη διατήρηση της εσωτερικής συνοχής. Παρά τις αναφερόμενες εντάσεις, η ομάδα παραμένει προσηλωμένη στον στόχο της ενίσχυσης του αμερικανικού αποτυπώματος παγκοσμίως, χρησιμοποιώντας τη γεωπολιτική μόχλευση που προσφέρει η άμεση και αδιαμεσολάβητη δράση.
Η επόμενη μέρα για την αμερικανική διπλωματία
Η εδραίωση αυτού του ολιγομελούς σχήματος στην κορυφή της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής σηματοδοτεί μια νέα εποχή για τις διμερείς σχέσεις των ΗΠΑ. Η μετάβαση από τη θεσμική στη προσωποκεντρική διπλωματία αναμένεται να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο οι σύμμαχοι και οι αντίπαλοι της Ουάσιγκτον αντιλαμβάνονται την αμερικανική ισχύ. Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει αν αυτή η ευελιξία θα οδηγήσει σε σταθερές λύσεις ή αν θα προκαλέσει περαιτέρω αστάθεια στο διεθνές σύστημα, καθώς οι παραδοσιακοί δίαυλοι επικοινωνίας παραμένουν σε δεύτερη μοίρα.