- Ο Πούτιν χαρακτήρισε «ληστεία» την απόπειρα της ΕΕ να αξιοποιήσει τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία.
- Η ΕΕ ενέκρινε δάνειο 90 δισ. ευρώ μέσω κοινού δανεισμού λόγω εσωτερικών αντιδράσεων.
- Τα ρωσικά assets παραμένουν παγωμένα ως εγγύηση για μελλοντικές πολεμικές αποζημιώσεις.
- Η ρωσική οικονομία αναμένεται να αναπτυχθεί μόλις 1% το 2025 λόγω των κυρώσεων.
- Η Μόσχα απειλεί με προσφυγή στα δικαστήρια για να προστατεύσει τα κρατικά της κεφάλαια.
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χαρακτηρίζοντας ως «ληστεία» την προσπάθεια αξιοποίησης των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων για τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας. Παρά την απόφαση των Βρυξελλών να προχωρήσουν σε κοινό δανεισμό 90 δισεκατομμυρίων ευρώ, ο Πούτιν προειδοποίησε ότι η Μόσχα θα υπερασπιστεί τα συμφέροντά της δικαστικά, τονίζοντας ότι τέτοιες κινήσεις υπονομεύουν την εμπιστοσύνη στην ευρωζώνη.
Η αντιπαράθεση για τα ρωσικά κρατικά κεφάλαια αποτελεί ένα από τα πιο ακανθώδη ζητήματα στις σχέσεις Μόσχας και Δύσης από την έναρξη της εισβολής στην Ουκρανία. Η πρόσφατη συμφωνία για δάνειο 90 δισ. ευρώ μέσω κοινού δανεισμού ήρθε ως εναλλακτική λύση, καθώς η αρχική πρόταση για χρήση των assets προσέκρουσε σε νομικά και οικονομικά εμπόδια εντός της Ευρώπης, προκαλώντας την έντονη αντίδραση του Κρεμλίνου.
Οι κατηγορίες για «ληστεία» και οι νομικές απειλές
Κατά τη διάρκεια της ετήσιας συνέντευξης Τύπου, ο Βλαντιμίρ Πούτιν δεν μάσησε τα λόγια του, όπως μεταδίδει το POLITICO. Ο Ρώσος ηγέτης υποστήριξε ότι οποιαδήποτε προσπάθεια ιδιοποίησης των κεφαλαίων θα έχει σοβαρές συνέπειες για όσους την επιχειρήσουν. «Είναι ληστεία», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι «αργά ή γρήγορα θα αναγκαστούν να τα επιστρέψουν». Ο Πούτιν υπογράμμισε ότι η Ρωσία θα υπερασπιστεί τα συμφέροντά της στα διεθνή δικαστήρια, ενώ προειδοποίησε ότι τέτοιες ενέργειες πλήττουν το κύρος της ευρωζώνης ως ασφαλούς επενδυτικού προορισμού.
Το παρασκήνιο της ευρωπαϊκής υπαναχώρησης
Η αρχική πρόθεση των Βρυξελλών ήταν να χρησιμοποιήσουν τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία ως εγγύηση για ένα πακέτο 210 δισεκατομμυρίων ευρώ. Ωστόσο, το σχέδιο κατέρρευσε λόγω της σθεναρής αντίστασης του Βελγίου, όπου ο Μπαρτ Ντε Βέβερ διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην προστασία του χρηματοπιστωτικού αποθετηρίου Euroclear. Η Μόσχα είχε ήδη χαρακτηρίσει την υπαναχώρηση της ΕΕ ως ήττα των πολεμοκάπηλων, επισημαίνοντας τις εσωτερικές διαιρέσεις του μπλοκ. Τελικά, οι ηγέτες επέλεξαν την έκδοση κοινού χρέους, αφήνοντας τα ρωσικά κεφάλαια παγωμένα μέχρι τη στιγμή που η Μόσχα θα συμφωνήσει στην καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων.
Οικονομικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η απειλή του Πούτιν για υπονόμευση της επενδυτικής εμπιστοσύνης αποτελεί ένα υπολογισμένο ρίσκο. Η αγορά φαίνεται να προεξοφλεί ότι η νομική αβεβαιότητα γύρω από τα κρατικά περιουσιακά στοιχεία θα μπορούσε να οδηγήσει σε μακροχρόνιες δικαστικές διαμάχες, γεγονός που καθιστά την ΕΕ ιδιαίτερα προσεκτική στις κινήσεις της.
Η κατάσταση της ρωσικής οικονομίας και το κόστος του πολέμου
Παρά την επιθετική ρητορική, τα στοιχεία δείχνουν ότι η ρωσική οικονομία δέχεται ισχυρές πιέσεις. Η ανάπτυξη για το τρέχον έτος εκτιμάται μόλις στο 1%, με το μεγαλύτερο μέρος αυτής να αποδίδεται στις στρατιωτικές δαπάνες. Ο Πούτιν απέδωσε την επιβράδυνση σε «σκόπιμες ενέργειες» της κεντρικής τράπεζας για την αποφυγή της υπερθέρμανσης, ωστόσο το κόστος δανεισμού παραμένει στα ύψη. Η ρωσική κυβέρνηση αναγκάζεται να πληρώνει σχεδόν 15% επιτόκιο για την έκδοση 10ετών ομολόγων, ενώ το έλλειμμα του προϋπολογισμού αναμένεται να φτάσει το 2,6% του ΑΕΠ φέτος.
Η επόμενη μέρα και οι αντιδράσεις
Η νέα χρηματοδότηση προς το Κίεβο σημαίνει ότι η Ρωσία θα βρεθεί αντιμέτωπη με έναν πόλεμο φθοράς μεγαλύτερης διάρκειας. Ενώ ο Πούτιν προσπαθεί να εμφανίσει μια εικόνα οικονομικής σταθερότητας, η πτώση της οικιστικής δόμησης κατά 4% και η ανησυχία των πολιτών για την ακρίβεια παραμένουν τα μεγάλα «αγκάθια». Οι δικαστικές προσφυγές που προανήγγειλε η Μόσχα αναμένεται να αποτελέσουν το επόμενο μέτωπο της σύγκρουσης, καθώς οι νομικοί σύμβουλοι του Κρεμλίνου προετοιμάζουν το έδαφος για μια σκληρή αντιπαράθεση στα ευρωπαϊκά δικαστήρια.