- Συμφωνία για δάνειο 90 δισ. ευρώ στην Ουκρανία μέσω κοινού δανεισμού.
- Οριστική εγκατάλειψη του σχεδίου χρήσης των παγωμένων ρωσικών assets.
- Διπλωματική νίκη για τον Βέλγο πρωθυπουργό Μπαρτ Ντε Βέβερ.
- Πολιτική ήττα για τον Γερμανό Φρίντριχ Μερτς και την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
- Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ διατηρεί τα ρωσικά assets ως μοχλό πίεσης.
Μετά από μια μαραθώνια συνεδρίαση 16 ωρών στις Βρυξέλλες, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατέληξαν σε συμφωνία για τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας μέσω κοινού δανεισμού, εγκαταλείποντας το αρχικό σχέδιο για χρήση των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων. Η απόφαση αυτή, που διασφαλίζει τη ροή χρημάτων προς το Κίεβο, αναδεικνύει τον Βέλγο πρωθυπουργό Μπαρτ Ντε Βέβερ και την Ιταλίδα Τζόρτζια Μελόνι ως τους μεγάλους κερδισμένους της διπλωματικής σκακιέρας.
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας πολύμηνης εσωτερικής αντιπαράθεσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όπου η ανάγκη για άμεση στήριξη του Κιέβου συγκρούστηκε με τις ανησυχίες για νομικά και οικονομικά αντίποινα από τη Μόσχα. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αποκαλύπτει ότι η στροφή προς τον κοινό δανεισμό 90 δισεκατομμυρίων ευρώ δεν ήταν η πρώτη επιλογή για τους περισσότερους, αλλά η μοναδική βιώσιμη συμβιβαστική λύση που μπορούσε να αποτρέψει ένα ολοκληρωτικό αδιέξοδο.
Οι μεγάλοι νικητές της διπλωματικής σκακιέρας
Ο Βέλγος πρωθυπουργός, Μπαρτ Ντε Βέβερ, αναδείχθηκε στον απόλυτο κυρίαρχο της Συνόδου, εφαρμόζοντας μια στρατηγική στοϊκής αντίστασης. Παρά τις ασφυκτικές πιέσεις για τη χρήση των ρωσικών assets, ο Ντε Βέβερ κατάφερε να προστατεύσει τη χώρα του από πιθανά αντίποινα, οδηγώντας την ΕΕ στο «Σχέδιο Β». Την ίδια στιγμή, η Τζόρτζια Μελόνι επιβεβαίωσε τον ρόλο της ως ρυθμιστής των εξελίξεων, παρεμβαίνοντας την κατάλληλη στιγμή για να «κλειδώσει» τη συμφωνία, αφού πρώτα άφησε τις άλλες επιλογές να εξαντληθούν.
Στο γεωπολιτικό πεδίο, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι εξασφάλισε τους απαραίτητους πόρους για την επιβίωση της χώρας του, ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, διατηρεί το πλεονέκτημα να χρησιμοποιήσει τα παγωμένα ρωσικά κεφάλαια ως μοχλό πίεσης σε μελλοντικές ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις. Όπως αναφέρει το POLITICO, η συμφωνία επιτρέπει σε όλους τους μεγάλους παίκτες να αποχωρήσουν με σημαντικά κέρδη από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Οι ηττημένοι και το πολιτικό κόστος
Στην αντίπερα όχθη, ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς υπέστη μια βαριά πολιτική ήττα. Η επιμονή του στη χρήση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων ως μοναδική λύση κατέρρευσε, αφήνοντάς τον εκτεθειμένο απέναντι στους εγχώριους επικριτές του. Μαζί του, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν είδε την επιρροή της να κάμπτεται, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγκάστηκε να ακολουθήσει τις εξελίξεις που υπαγόρευσαν οι εθνικοί ηγέτες, αντί να τις καθοδηγήσει.
Νομικοί και οικονομικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η απόφαση για κοινό ευρωπαϊκό χρέος με την εξαίρεση τριών χωρών (Ουγγαρία, Σλοβακία, Τσεχία) δημιουργεί ένα επικίνδυνο προηγούμενο για τη συνοχή της Ένωσης. Αυτό που ανησυχεί τους αναλυτές είναι ότι η Ουγγαρία και οι σύμμαχοί της, αν και απέφυγαν τις άμεσες οικονομικές υποχρεώσεις, διολισθαίνουν όλο και περισσότερο σε καθεστώς διπλωματικής απομόνωσης εντός του μπλοκ, γεγονός που μπορεί να έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στις μελλοντικές χρηματοδοτήσεις τους.
Η επόμενη ημέρα για την ευρωπαϊκή συνοχή
Η συμφωνία διασφαλίζει ότι η χρηματοδότηση της Ουκρανίας θα συνεχιστεί απρόσκοπτα για τα επόμενα δύο χρόνια, όμως το τίμημα είναι η αναζωπύρωση της κόντρας μεταξύ των «φειδωλών» κρατών και εκείνων που τάσσονται υπέρ του κοινού δανεισμού. Η Δανία και οι σκανδιναβικές χώρες, αν και ηττήθηκαν στο πεδίο της ρητορικής, θα κληθούν τώρα να διαχειριστούν την εφαρμογή ενός σχεδίου που αρχικά απέρριπταν κατηγορηματικά.
Το τελικό αποτέλεσμα της Συνόδου αποδεικνύει ότι στις Βρυξέλλες το «αδύνατο» είναι απλώς θέμα πολιτικής βούλησης. Η Ευρώπη επέλεξε να επωμιστεί το οικονομικό βάρος της σύγκρουσης, προκειμένου να διατηρήσει τη στρατηγική της αυτονομία και να αποφύγει μια νομική περιπέτεια με τη Ρωσία που θα μπορούσε να κλονίσει τα θεμέλια του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Τι πρέπει να γνωρίζετε για τον κοινό δανεισμό της ΕΕ
- Ο κοινός δανεισμός σημαίνει ότι η ΕΕ δανείζεται ως σύνολο, χρησιμοποιώντας την υψηλή πιστοληπτική της αξιολόγηση.
- Η αποπληρωμή των δανείων αυτών βασίζεται σε μελλοντικούς πόρους του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού.
- Οι χώρες που εξαιρούνται δεν φέρουν άμεση οικονομική ευθύνη, αλλά χάνουν το δικαίωμα συναπόφασης σε τεχνικές λεπτομέρειες.
- Η κίνηση αυτή ενισχύει τη θέση του ευρώ στις διεθνείς αγορές ως εργαλείο γεωπολιτικής σταθερότητας.
