- Η συριακή προέλαση σχεδιάστηκε σε μυστικές συναντήσεις στο Παρίσι με την ανοχή των ΗΠΑ.
- Ο πρόεδρος Τραμπ θεωρεί πλέον τη Δαμασκό προνομιακό εταίρο, εγκαταλείποντας τους Κούρδους συμμάχους.
- Ο Αχμέντ αλ-Σάραα πέτυχε την ανάκτηση των πετρελαιοπηγών και την κατάργηση της κουρδικής αυτονομίας.
- Μια εύθραυστη εκεχειρία βρίσκεται σε ισχύ, εν αναμονή του σχεδίου ενσωμάτωσης των SDF.
Η ραγδαία ανάκτηση των κουρδικών εδαφών από τη συριακή κυβέρνηση σχεδιάστηκε σε μυστικές συναντήσεις σε Δαμασκό και Παρίσι, αποκαλύπτοντας τη στρατηγική στροφή των ΗΠΑ. Ο πρόεδρος Αχμέντ αλ-Σάραα κατάφερε να εξουδετερώσει την κουρδική αυτονομία, εξασφαλίζοντας τη σιωπηρή αποδοχή της Ουάσιγκτον και ανατρέποντας τις γεωπολιτικές ισορροπίες ετών στη Μέση Ανατολή.
| Ημερομηνία | Γεγονός | Αποτέλεσμα |
|---|---|---|
Ημερομηνία 4 Ιανουαρίου | Γεγονός Διακοπή συνομιλιών στη Δαμασκό | Αποτέλεσμα Έναρξη προετοιμασιών για στρατιωτική επίθεση |
Ημερομηνία 5 Ιανουαρίου | Γεγονός Μυστική συνάντηση στο Παρίσι | Αποτέλεσμα Σιωπηρή αποδοχή της επιχείρησης από ΗΠΑ και Ισραήλ |
Ημερομηνία 17 Ιανουαρίου | Γεγονός Συνάντηση Μπάρακ – Αμπντί | Αποτέλεσμα Επίσημη ενημέρωση των Κούρδων για τη στροφή των ΗΠΑ |
Ημερομηνία 19 Ιανουαρίου | Γεγονός Περικύκλωση κουρδικών πόλεων | Αποτέλεσμα Απειλή κυρώσεων από ΗΠΑ και ανακοίνωση εκεχειρίας |
Ημερομηνία 20 Ιανουαρίου | Γεγονός Τελεσίγραφο Σάραα | Αποτέλεσμα Διορία μίας εβδομάδας για την ενσωμάτωση των SDF |
Η τρέχουσα αναδιάταξη ισχύος στη Συρία αποτελεί το αποκορύφωμα μιας μεταβατικής περιόδου που ξεκίνησε με την πτώση του καθεστώτος Άσαντ στα τέλη του 2024. Ο Αχμέντ αλ-Σάραα, αναλαμβάνοντας τα ηνία της χώρας, έθεσε ως απόλυτη προτεραιότητα την εδαφική ακεραιότητα, στοχεύοντας στην εξάλειψη των αυτόνομων θυλάκων που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου. Αυτή η προσπάθεια βασίζεται στην έννοια της Realpolitik — μιας πολιτικής βασισμένης σε πρακτικούς και υλικούς παράγοντες παρά σε ηθικές ή ιδεολογικές αρχές — η οποία επέτρεψε στη Δαμασκό να μετατραπεί από εχθρό σε προνομιακό συνομιλητή της Δύσης.
Φαίνεται ότι ο Σάραα είναι ένας δεξιοτέχνης της στρατηγικής, καταφέρνοντας να αλλάξει τις ισορροπίες χωρίς να χάσει τη στήριξη της Ουάσιγκτον.
Αμερικανική διπλωματική πηγή, Reuters
Οι μυστικές συναντήσεις και το «πράσινο φως» του Παρισιού
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Reuters, η επιχείρηση που οδήγησε στο να ανακτά τον έλεγχο η κυβέρνηση σε κρίσιμες περιοχές, οριστικοποιήθηκε στις 5 Ιανουαρίου στο Παρίσι. Εκεί, Σύριοι αξιωματούχοι συναντήθηκαν με Ισραηλινούς υπό την αιγίδα των ΗΠΑ, ζητώντας τον τερματισμό της υποστήριξης προς τις κουρδικές δυνάμεις. Η συριακή πλευρά πρότεινε μια περιορισμένη στρατιωτική επιχείρηση, η οποία δεν συνάντησε ουσιαστικές αντιρρήσεις από τους παρευρισκόμενους.
Η εξέλιξη αυτή ήρθε αμέσως μετά το αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις της 4ης Ιανουαρίου στη Δαμασκό, όπου η κυβέρνηση διέκοψε απότομα τις συνομιλίες με τους Κούρδους για την ενσωμάτωσή τους. Ήδη από τις 16 Ιανουαρίου, ο στρατός βρισκόταν σε τροχιά σύγκρουσης με τους Κούρδους, προετοιμάζοντας το έδαφος για τη μεγάλη επίθεση που θα ακολουθούσε τις επόμενες ημέρες.
Η εγκατάλειψη των SDF και ο ρόλος του Τραμπ
Η στάση της Ουάσιγκτον υπήρξε καθοριστική, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ φαίνεται να προκρίνει τη συνεργασία με το επίσημο συριακό κράτος έναντι των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF). Ο Αμερικανός απεσταλμένος Τομ Μπάρακ κατέστησε σαφές στον διοικητή των SDF, Μαζλούμ Αμπντί, ότι τα αμερικανικά συμφέροντα ταυτίζονται πλέον με τη σταθερότητα της κυβέρνησης Σάραα. Η Ουάσιγκτον θεωρεί ότι ο ρόλος των SDF ως αντι-ISIS δύναμη έχει ουσιαστικά εκπνεύσει.
Παρά τις σποραδικές προειδοποιητικές βολές από αεροσκάφη του συνασπισμού, η αμερικανική παρέμβαση ήταν υποτονική, προκαλώντας την οργή της κουρδικής ηγεσίας. Οι Κούρδοι αξιωματούχοι κάνουν λόγο για προδοσία των συμμάχων, την ώρα που ο συριακός στρατός εδραιώνει τον έλεγχο σε στρατηγικές πόλεις όπως η Ράκα και η Ντέιρ αλ-Ζορ, καταλαμβάνοντας τις πλουσιότερες πετρελαιοπηγές της χώρας.
Η στρατηγική του Σάραα και η αποφυγή των κυρώσεων
Αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή επισημαίνουν ότι ο Σάραα λειτούργησε ως «δεξιοτέχνης της στρατηγικής». Κατάφερε να προελάσει ταχύτατα, αλλά σταμάτησε ακριβώς τη στιγμή που η Ουάσιγκτον άρχισε να εκφράζει σοβαρές ανησυχίες για την προστασία των αμάχων. Αυτή η κίνηση απέτρεψε την επιβολή νέων κυρώσεων από το Κογκρέσο, οι οποίες εξετάζονταν σοβαρά στις 19 Ιανουαρίου.
Η Τουρκία, από την πλευρά της, παρείχε τη δική της σιωπηρή έγκριση, καθώς πάγια θέση της Άγκυρας παραμένει ο αφοπλισμός των Κούρδων και η διάλυση των δομών τους. Η σύγκλιση συμφερόντων μεταξύ Δαμασκού, Ουάσιγκτον και Άγκυρας άφησε τους Κούρδους γεωπολιτικά απομονωμένους, αναγκάζοντάς τους να εξετάσουν το τελεσίγραφο ενσωμάτωσης που λήγει στο τέλος της εβδομάδας.
Η επόμενη μέρα και η εύθραυστη εκεχειρία
Αυτή τη στιγμή, η βορειοανατολική Συρία βρίσκεται υπό μια εύθραυστη εκεχειρία, η οποία εξαρτάται από την υποβολή ενός σχεδίου ενσωμάτωσης από τους Κούρδους. Ο Σάραα έχει καταστήσει σαφές ότι οι δυνάμεις του δεν θα προχωρήσουν περαιτέρω εάν υπάρξει συμφωνία, έχοντας ήδη επιτύχει τον κύριο στόχο του: την κατάργηση της κουρδικής αυτονομίας και την ανάκτηση των ενεργειακών πόρων.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με προσοχή, καθώς η σταθερότητα της περιοχής κρέμεται από μια κλωστή. Η επιτυχία του Σάραα να διατηρήσει τις ΗΠΑ στο πλευρό του, παρά το παρελθόν του, σηματοδοτεί μια νέα εποχή για τη Συρία, όπου η κρατική κυριαρχία τίθεται πάνω από τις εθνοτικές φιλοδοξίες, με την πλήρη κάλυψη της κυβέρνησης Τραμπ.