Συρία: Οι ΗΠΑ μεταφέρουν 150 τζιχαντιστές στο Ιράκ – Σε κίνδυνο οι φυλακές των Κούρδων

Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ξεκίνησαν τη μεταφορά 150 κρατουμένων του Ισλαμικού Κράτους από τη Συρία στο Ιράκ, εν μέσω της ραγδαίας κατάρρευσης των κουρδικών δυνάμεων στα βορειοανατολικά της χώρας. Η κίνηση αυτή, που επιβεβαιώθηκε από το Reuters, στοχεύει στη διασφάλιση της κράτησης χιλιάδων τζιχαντιστών καθώς οι Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF) χάνουν τον έλεγχο των στρατηγικών εγκαταστάσεων.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως άμεση συνέπεια της γεωπολιτικής ανακατάταξης που πυροδότησε η προέλαση του συριακού στρατού και η κατάρρευση των κουρδικών δυνάμεων που φρουρούσαν τις εγκαταστάσεις. Η αβεβαιότητα για την τύχη των περίπου δώδεκα κέντρων κράτησης ανάγκασε την Ουάσιγκτον να δράσει προληπτικά, προκειμένου να αποφευχθεί μια μαζική απόδραση που θα αναζωπύρωνε την τρομοκρατική απειλή στην περιοχή.

Η επιχείρηση μεταφοράς και ο ρόλος του Ιράκ

Σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση του αμερικανικού στρατού την Τετάρτη, οι δυνάμεις των ΗΠΑ κατάφεραν να μεταφέρουν 150 μαχητές του Ισλαμικού Κράτους από μια εγκατάσταση κράτησης στη Χασάκα της Συρίας σε μια ασφαλή τοποθεσία στο Ιράκ. Η επιχείρηση αυτή αποτελεί μόνο την αρχή, καθώς εκτιμάται ότι έως και 7.000 κρατούμενοι του ISIS ενδέχεται να μεταφερθούν τελικά σε εγκαταστάσεις που ελέγχονται από την ιρακινή κυβέρνηση.

Ο ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, επικεφαλής των αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, τόνισε τη σημασία του συντονισμού με τους περιφερειακούς εταίρους. Η Βαγδάτη διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στη διασφάλιση της οριστικής ήττας του Ισλαμικού Κράτους, αναλαμβάνοντας την ευθύνη για κρατούμενους που η κουρδική διοίκηση αδυνατεί πλέον να επιτηρήσει αποτελεσματικά.

Η ανάγκη για τη μεταφορά έγινε επιτακτική μετά την πρόσφατη απόδραση 200 μαχητών από τη φυλακή Σανταντί, γεγονός που κατέδειξε τα κενά ασφαλείας που δημιουργεί η υποχώρηση των SDF. Οι αμερικανικές αρχές επιδιώκουν να προλάβουν παρόμοια περιστατικά σε μεγαλύτερες φυλακές, όπου κρατούνται σκληροπυρηνικά στελέχη της οργάνωσης.

Το τέλος της κουρδικής αυτονομίας και η πίεση των ΗΠΑ

Η Συρία ανακοίνωσε την Τρίτη κατάπαυση του πυρός με τις κουρδικές δυνάμεις, δίνοντάς τους διορία τεσσάρων ημερών για να συμφωνήσουν στην ενσωμάτωσή τους στο κεντρικό κράτος. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, σε μια κίνηση που σηματοδοτεί την αλλαγή στρατηγικής τους, προέτρεψαν τους πρώην συμμάχους τους να αποδεχθούν τους όρους της Δαμασκού για να αποφευχθεί περαιτέρω αιματοχυσία.

Αυτή η ραγδαία κυβερνητική προέλαση και η φαινομενική απόσυρση της αμερικανικής υποστήριξης προς τους Κούρδους αντιπροσωπεύουν τη μεγαλύτερη αλλαγή ελέγχου στη χώρα εδώ και 13 μήνες. Η Δαμασκός ανακτά σταδιακά το γεωπολιτικό της αποτύπωμα, θέτοντας υπό την κυριαρχία της περιοχές που για χρόνια αποτελούσαν προπύργια της κουρδικής αυτονομίας.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών στρατηγικής, η μεταφορά των κρατουμένων αποτελεί μια κίνηση απεμπλοκής των ΗΠΑ από την άμεση διαχείριση του προβλήματος επί συριακού εδάφους. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς και διεθνείς παρατηρητές ότι η Ουάσιγκτον επιλέγει να εμπιστευτεί τη σταθερότητα του Ιράκ ως «ασφαλίδα» απέναντι στην αβεβαιότητα που επικρατεί στη Συρία.

Η επόμενη μέρα για την περιφερειακή ασφάλεια

Η μετακίνηση χιλιάδων τζιχαντιστών πέρα από τα σύνορα εγείρει ερωτήματα για τις αντοχές του ιρακινού σωφρονιστικού συστήματος. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τη διαδικασία, καθώς η συγκέντρωση τόσων πολλών μαχητών σε συγκεκριμένες τοποθεσίες θα μπορούσε να μετατρέψει τις φυλακές σε νέα κέντρα ριζοσπαστικοποίησης ή στόχους επιθέσεων από εναπομείναντες πυρήνες του ISIS.

Παρά την εκεχειρία, η ένταση παραμένει υψηλή, ειδικά μετά τις κατηγορίες για επιθέσεις με drones που τορπιλίζουν το κλίμα εμπιστοσύνης. Η επόμενη μέρα στη Συρία θα κριθεί από την ικανότητα της κεντρικής κυβέρνησης να απορροφήσει τις κουρδικές δομές χωρίς να προκληθεί νέος κύκλος βίας που θα ευνοούσε την ανασύνταξη των τρομοκρατών.

Η επιχείρηση των ΗΠΑ υπογραμμίζει ότι, παρά την εδαφική ήττα του χαλιφάτου, η διαχείριση των επιζώντων μαχητών παραμένει μια από τις πιο σύνθετες προκλήσεις για την παγκόσμια ασφάλεια. Η μεταφορά στο Ιράκ είναι ένα προσωρινό μέτρο σε μια εξίσωση που απαιτεί μόνιμες πολιτικές λύσεις για το μέλλον της Συρίας.