- Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι «δύσκολα ζητήματα» παραμένουν άλυτα μετά τις συνομιλίες ΗΠΑ-Ουκρανίας στη Φλόριντα.
- Ο ειδικός απεσταλμένος του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, ταξίδεψε στη Μόσχα για να συναντηθεί με τον Πούτιν.
- Η Ουκρανία απορρίπτει το αρχικό σχέδιο ειρήνης των ΗΠΑ, χαρακτηρίζοντάς το ως συνθηκολόγηση.
- Το Κίεβο αντιμετωπίζει σκάνδαλο διαφθοράς και απώλειες στο μέτωπο, αυξάνοντας την πίεση στις διαπραγματεύσεις.
- Οι διπλωματικές προσπάθειες εντείνονται, ενώ η Ρωσία συνεχίζει τις επιθέσεις και τις εδαφικές της διεκδικήσεις.
Ο Πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δήλωσε την περασμένη Δευτέρα ότι σημαντικά ζητήματα παραμένουν άλυτα μετά τις συνομιλίες ΗΠΑ-Ουκρανίας στη Φλόριντα. Ενώ ο ίδιος περιόδευε στην Ευρώπη για να συσπειρώσει τους συμμάχους, ο ειδικός απεσταλμένος του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, κατευθυνόταν στη Μόσχα για να ενημερώσει το Κρεμλίνο, όπως μετέδωσε το Reuters. Η διπλωματική κινητικότητα εντείνεται, καθώς το Κίεβο αντιμετωπίζει πιέσεις στο μέτωπο και ένα μεγάλο σκάνδαλο διαφθοράς.
Η πρόσφατη εξέλιξη των συνομιλιών ΗΠΑ-Ουκρανίας στη Φλόριντα αποτελεί συνέχεια μιας εντατικοποιημένης διπλωματικής προσπάθειας για τον τερματισμό του φονικότερου πολέμου στην Ευρώπη εδώ και γενιές. Το παρασκήνιο της υπόθεσης περιλαμβάνει μια αρχική πρόταση ειρήνης από τις ΗΠΑ, η οποία θεωρήθηκε υπερβολικά ευνοϊκή για τη Ρωσία, προκαλώντας την έντονη αντίδραση του Κιέβου και την ανάγκη για περαιτέρω διαπραγματεύσεις.
Οι συνομιλίες στη Φλόριντα και η διπλωματική κινητικότητα
Οι συνομιλίες μεταξύ Αμερικανών και Ουκρανών αξιωματούχων πραγματοποιήθηκαν την περασμένη Δευτέρα σε ένα γκολφ κλαμπ στη Φλόριντα, ιδιοκτησίας του ειδικού απεσταλμένου του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ. Ο Ουκρανός Πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, μετά τις συνομιλίες, δήλωσε μέσω X ότι υπάρχουν «κάποια δύσκολα ζητήματα που πρέπει ακόμα να επιλυθούν», περιγράφοντας ένα γεμάτο πρόγραμμα συναντήσεων σε όλη την Ευρώπη για να συζητήσει το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων. Ο Ζελένσκι είχε χαρακτηρίσει τις ειρηνευτικές συνομιλίες με τις ΗΠΑ εποικοδομητικές αλλά όχι εύκολες, ενόψει των επαφών του με Ευρωπαίους ηγέτες. Ο Ουκρανός Πρόεδρος συνέχισε τις διαπραγματεύσεις στο Βερολίνο την περασμένη Δευτέρα, στην αρχή μιας κομβικής εβδομάδας για την Ευρώπη.
Ο Ζελένσκι έφτασε στο Παρίσι για να συσπειρώσει την υποστήριξη του Γάλλου Προέδρου Εμανουέλ Μακρόν και αναμενόταν να μεταβεί στην Ιρλανδία την επόμενη ημέρα. Παράλληλα, ο υπουργός Άμυνας της Ουκρανίας είχε προγραμματισμένες συναντήσεις στις Βρυξέλλες με το ΝΑΤΟ. Εν τω μεταξύ, ο Στιβ Γουίτκοφ κατευθύνθηκε στη Μόσχα, όπου επρόκειτο να συναντηθεί με τον Βλαντίμιρ Πούτιν την περασμένη Τρίτη. Ο Γουίτκοφ και ο Κούσνερ συναντήθηκαν με τον Πούτιν στη Μόσχα για ειρήνη στην Ουκρανία, σε μια προσπάθεια να βρεθούν λύσεις για τον τερματισμό της σύγκρουσης.
Οι όροι του ειρηνευτικού σχεδίου και η αντίδραση του Κιέβου
Το Κίεβο και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί του πιέζουν την Ουάσιγκτον να αναθεωρήσει ένα προτεινόμενο σχέδιο ειρήνης των ΗΠΑ, το οποίο αρχικά ενέκρινε τις κύριες απαιτήσεις της Ρωσίας. Αυτές περιελάμβαναν την παραχώρηση περισσότερων εδαφών από την Ουκρανία, τον περιορισμό του μεγέθους του στρατού της, την άρνηση ένταξης στο ΝΑΤΟ και την απαγόρευση φιλοξενίας δυτικών στρατευμάτων. Οι προτάσεις ΗΠΑ και Ευρώπης για την ειρηνευτική συμφωνία περιλαμβάνουν κρίσιμα ζητήματα όπως τα εδάφη και οι εγγυήσεις ασφαλείας.
Η Ουκρανία υποστηρίζει ότι αυτοί οι όροι θα ισοδυναμούσαν με συνθηκολόγηση και θα την καθιστούσαν ευάλωτη σε μια τελική κατάκτηση από τη Ρωσία, η οποία εισέβαλε το 2014 και το 2022. Ο νυν υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος φιλοξένησε τις συνομιλίες, δήλωσε την περασμένη Κυριακή ότι η Ουάσιγκτον είναι «ρεαλιστική σχετικά με το πόσο δύσκολο είναι αυτό, αλλά αισιόδοξη», δεδομένης της προόδου που έχει σημειωθεί. Ο Ζελένσκι ζήτησε «αξιοπρεπή» ειρήνη εν μέσω των κρίσιμων συναντήσεων στο Βερολίνο.
Το σκάνδαλο διαφθοράς και η πίεση στον Ζελένσκι
Οι εντατικοποιημένες διαπραγματεύσεις έρχονται σε μια δύσκολη συγκυρία για το Κίεβο, το οποίο χάνει έδαφος στο μέτωπο, ενώ αντιμετωπίζει το μεγαλύτερο σκάνδαλο διαφθοράς του πολέμου. Ο προσωπάρχης του Ζελένσκι, ο οποίος είχε ηγηθεί της ουκρανικής αντιπροσωπείας στις ειρηνευτικές συνομιλίες, παραιτήθηκε την περασμένη Παρασκευή, μετά από έρευνα των αρχών κατά της διαφθοράς στο σπίτι του. Ο Αντρίι Γέρμακ, στενός συνεργάτης του Ζελένσκι, βρέθηκε στο επίκεντρο έρευνας διαφθοράς, γεγονός που επηρέασε τις διαπραγματεύσεις. Δύο υπουργοί έχουν απολυθεί και ένας πρώην επιχειρηματικός συνεργάτης του Ζελένσκι έχει κατονομαστεί ως ύποπτος.
Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε υποσχεθεί να τερματίσει γρήγορα τον πόλεμο, εξέφρασε την απογοήτευσή του για το γεγονός ότι μια συμφωνία φαίνεται να είναι άπιαστη. «Η Ουκρανία έχει κάποια δύσκολα μικρά προβλήματα», δήλωσε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους την περασμένη Κυριακή, αναφερόμενος στο σκάνδαλο διαφθοράς. Επανέλαβε την άποψή του ότι τόσο η Ρωσία όσο και η Ουκρανία θέλουν να τερματίσουν τον πόλεμο και είπε ότι υπήρχε καλή πιθανότητα να επιτευχθεί συμφωνία.
Η στάση της Ρωσίας και οι εξελίξεις στο μέτωπο
Μέχρι στιγμής, η Ρωσία δεν έχει δείξει κανένα σημάδι υποχώρησης από τις μαξιμαλιστικές της απαιτήσεις, ενώ οι δυνάμεις της συνεχίζουν να σημειώνουν αργή πρόοδο στην γραμμή του μετώπου των 1.200 χιλιομέτρων. Την περασμένη Δευτέρα, η Ρωσία δήλωσε ότι οι δυνάμεις της είχαν καταλάβει έναν ακόμη οικισμό στην ανατολική Ουκρανία, το Klynove στην περιοχή του Ντονέτσκ. Το Reuters δεν μπόρεσε να επαληθεύσει ανεξάρτητα την κατάσταση εκεί. Ο Πούτιν έχει δηλώσει ότι η Ρωσία θα πάρει τον πλήρη έλεγχο του Ντονμπάς, είτε στρατιωτικά είτε με άλλο τρόπο. Η Μόσχα υποστηρίζει ότι βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάληψης της κατεστραμμένης πόλης Pokrovsk, το μεγαλύτερο λάφυρό της σε σχεδόν δύο χρόνια.
Εν τω μεταξύ, η Ρωσία βομβαρδίζει ουκρανικές πόλεις κάθε βράδυ με πλήγματα μεγάλης εμβέλειας, στοχεύοντας κυρίως ενεργειακές υποδομές, αφήνοντας τους Ουκρανούς συχνά στο κρύο και το σκοτάδι, καθώς ο τέταρτος χειμώνας του πολέμου έχει ξεκινήσει. Τουλάχιστον τρία άτομα σκοτώθηκαν και 15 τραυματίστηκαν από ρωσική επίθεση στην ουκρανική πόλη Ντνίπρο κατά τη διάρκεια της νύχτας. Από την πλευρά της, η Ουκρανία εξαπολύει πλήγματα μεγάλης εμβέλειας για να στοχεύσει τις ρωσικές εξαγωγές πετρελαίου. Την περασμένη Δευτέρα, το Κρεμλίνο κατήγγειλε τις ουκρανικές επιθέσεις σε έναν ρωσικό τερματικό σταθμό εξαγωγής πετρελαίου που εξυπηρετεί έναν αγωγό από το Καζακστάν, καθώς και σε δύο δεξαμενόπλοια στη Μαύρη Θάλασσα.
Η επόμενη μέρα των διαπραγματεύσεων
Η αγορά και οι αναλυτές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, καθώς η αβεβαιότητα γύρω από την ειρηνευτική διαδικασία επηρεάζει τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας και τις γεωπολιτικές ισορροπίες. Η δήλωση του Ρούμπιο ότι «υπάρχουν πολλά κινούμενα μέρη» και ότι «προφανώς υπάρχει ένα άλλο μέρος που εμπλέκεται εδώ» υπογραμμίζει την πολυπλοκότητα της κατάστασης. Οι συνομιλίες του Γουίτκοφ με τον Πούτιν στη Μόσχα, για τις οποίες το Κρεμλίνο δήλωσε ότι δεν είχε λάβει ενημέρωση νωρίτερα, αναμένεται να διαμορφώσουν την περαιτέρω πορεία των διαπραγματεύσεων. Η έκβαση αυτών των διπλωματικών προσπαθειών θα καθορίσει όχι μόνο το μέλλον της Ουκρανίας, αλλά και την ευρύτερη αρχιτεκτονική ασφαλείας στην Ευρώπη.