- Ο πρόεδρος των ΗΠΑ απαιτεί τον πλήρη έλεγχο της Γροιλανδίας για λόγους παγκόσμιας ασφάλειας.
- Συνδέει τη στάση του στην εξωτερική πολιτική με τη μη βράβευσή του με το Νόμπελ Ειρήνης.
- Αμφισβητεί ανοιχτά το δικαίωμα ιδιοκτησίας της Δανίας πάνω στο νησί της Γροιλανδίας.
- Ζητά από το ΝΑΤΟ να ανταποδώσει τη στήριξη που έχουν προσφέρει οι Ηνωμένες Πολιτείες.
- Τα μηνύματα δημοσιοποιήθηκαν από τη Νορβηγία βάσει του νόμου περί ελευθερίας της πληροφόρησης.
Στη δημοσιότητα έδωσε η κυβέρνηση της Νορβηγίας την πλήρη αλληλογραφία μέσω γραπτών μηνυμάτων ανάμεσα στον πρωθυπουργό Γιόνας Γκαρ Στόρε και τον πρόεδρο των ΗΠΑ. Ο Αμερικανός ηγέτης συνδέει την άρνησή του να εγγυηθεί την ειρήνη με τη μη βράβευσή του με το Νόμπελ Ειρήνης, ενώ απαιτεί τον πλήρη έλεγχο της Γροιλανδίας, αμφισβητώντας την κυριαρχία της Δανίας.
| Στοιχείο Συνομιλίας | Λεπτομέρειες / Περιεχόμενο |
|---|---|
| Ημερομηνία Μηνυμάτων | 18 Ιανουαρίου 2026 |
| Αποστολέας Αρχικού Μηνύματος | Γιόνας Γκαρ Στόρε (Πρωθυπουργός Νορβηγίας) |
| Συμμετέχοντες | Ντόναλντ Τραμπ, Αλεξάντερ Στουμπ |
| Κύρια Θέματα | Γροιλανδία, Δασμοί, Νόμπελ Ειρήνης, ΝΑΤΟ |
| Ισχυρισμός Τραμπ | Σταμάτησε 8+ πολέμους |
| Νομική Βάση Δημοσιοποίησης | Freedom of Information Act (Νορβηγία) |
Η αποκάλυψη αυτών των μηνυμάτων έρχεται σε μια περίοδο έντονης διπλωματικής κινητικότητας στον Αρκτικό κύκλο, όπου η γεωπολιτική σημασία της Γροιλανδίας έχει αναδειχθεί σε κεντρικό σημείο τριβής. Η κίνηση του Όσλο να δώσει στη δημοσιότητα τις συνομιλίες βάσει του νόμου περί ελευθερίας της πληροφόρησης υπογραμμίζει την ανάγκη για διαφάνεια στις διατλαντικές σχέσεις, ειδικά όταν διακυβεύονται ζητήματα εθνικής κυριαρχίας και διεθνούς ασφάλειας.
Ο κόσμος δεν είναι ασφαλής αν δεν έχουμε τον πλήρη και απόλυτο έλεγχο της Γροιλανδίας. Το ΝΑΤΟ πρέπει να κάνει κάτι για τις ΗΠΑ.
Ντόναλντ Τραμπ, Πρόεδρος των ΗΠΑ
Οι αποκαλυπτικοί διάλογοι και το «αγκάθι» του Νόμπελ
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, ο Νορβηγός πρωθυπουργός Γιόνας Γκαρ Στόρε έστειλε το αρχικό μήνυμα στις 18 Ιανουαρίου, ενεργώντας και εκ μέρους του Φινλανδού προέδρου Αλεξάντερ Στουμπ. Στο μήνυμά του, ο Στόρε πρότεινε μια τηλεφωνική επικοινωνία για να συζητηθούν η Γροιλανδία, η Γάζα και η Ουκρανία, καθώς και οι πρόσφατες ανακοινώσεις για τους δασμούς.
Η απάντηση που έστειλε ο πρόεδρος των ΗΠΑ ήταν άμεση και ιδιαίτερα αιχμηρή, εστιάζοντας στην προσωπική του δυσαρέσκεια. Ο Αμερικανός ηγέτης δήλωσε ρητά ότι, εφόσον η Νορβηγία αποφάσισε να μην του απονείμει το Νόμπελ Ειρήνης —παρά το γεγονός ότι, όπως ισχυρίζεται, σταμάτησε περισσότερους από οκτώ πολέμους— δεν αισθάνεται πλέον την υποχρέωση να σκέφτεται αποκλειστικά την ειρήνη.
Αυτή η τοποθέτηση συνδέεται άμεσα με τις αξιώσεις για τον έλεγχο της Γροιλανδίας που έχουν διατυπωθεί το τελευταίο διάστημα. Ο πρόεδρος τόνισε ότι πλέον προτεραιότητά του είναι το συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η διπλωματική αβροφροσύνη έχει δώσει τη θέση της σε μια πιο συναλλακτική προσέγγιση της εξωτερικής πολιτικής.
Η αμφισβήτηση της κυριαρχίας της Δανίας στη Γροιλανδία
Στο μήνυμά του, ο Αμερικανός πρόεδρος προχώρησε σε μια ιστορική και νομική αμφισβήτηση των δικαιωμάτων της Δανίας πάνω στη Γροιλανδία. Υποστήριξε ότι η Δανία δεν μπορεί να προστατεύσει την περιοχή από τη Ρωσία ή την Κίνα και διερωτήθηκε γιατί έχουν δικαίωμα ιδιοκτησίας, χαρακτηρίζοντας τη βάση αυτής της κυριαρχίας ως απλώς «ένα πλοίο που αποβιβάστηκε εκεί πριν από εκατοντάδες χρόνια».
Η ρητορική αυτή έχει προκαλέσει ήδη την ευρωπαϊκή απάντηση στους δασμούς και τις απειλές προσάρτησης, με τις Βρυξέλλες και την Κοπεγχάγη να παρακολουθούν με ανησυχία. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ υπογράμμισε ότι ο κόσμος δεν είναι ασφαλής χωρίς τον πλήρη και απόλυτο έλεγχο της Γροιλανδίας από την Ουάσιγκτον, θέτοντας το ζήτημα σε καθαρά στρατηγική βάση.
Αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν τις διατλαντικές σχέσεις επισημαίνουν ότι η σύνδεση της εθνικής ασφάλειας με την κατοχή εδαφών τρίτων χωρών αποτελεί μια σημαντική κλιμάκωση. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών, η στάση αυτή υποδηλώνει μια πρόθεση επαναδιαπραγμάτευσης των συνόρων στην Αρκτική, με πρόσχημα την αποτροπή της ρωσικής και κινεζικής επιρροής.
Το ΝΑΤΟ και οι απαιτήσεις της Ουάσιγκτον
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στον ρόλο του στη Βορειοατλαντική Συμμαχία. Ισχυρίστηκε ότι έχει προσφέρει στο ΝΑΤΟ περισσότερα από οποιοδήποτε άλλο άτομο από την ίδρυσή του και πλέον είναι η σειρά της Συμμαχίας να κάνει κάτι για τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η απαίτηση αυτή για ανταποδοτικότητα εντός του ΝΑΤΟ δημιουργεί τριγμούς, καθώς το καταστατικό του Ιδρύματος Νόμπελ και οι διεθνείς συνθήκες δεν προβλέπουν τέτοιου είδους πολιτικές συναλλαγές. Η πίεση προς τη Νορβηγία και τη Φινλανδία, δύο χώρες με στρατηγική θέση στον Βορρά, θεωρείται μέσο άσκησης επιρροής για την αποδοχή των αμερικανικών θέσεων.
Η επόμενη μέρα στις διατλαντικές σχέσεις
Η δημοσιοποίηση αυτών των μηνυμάτων αναμένεται να προκαλέσει νέο κύκλο αντιδράσεων στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Η ωμότητα με την οποία συνδέεται η διεθνής ειρήνη με την προσωπική αναγνώριση μέσω ενός βραβείου αποτελεί πρωτοφανές γεγονός στη σύγχρονη διπλωματική ιστορία.
Εν αναμονή των επίσημων τοποθετήσεων από την Κοπεγχάγη και τις Βρυξέλλες, είναι σαφές ότι η στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης τίθεται υπό δοκιμασία. Η Γροιλανδία παραμένει το μεγάλο γεωπολιτικό έπαθλο, με τον πρόεδρο των ΗΠΑ να ξεκαθαρίζει ότι δεν προτίθεται να υποχωρήσει από τις εδαφικές του διεκδικήσεις, ανεξάρτητα από το κόστος στις συμμαχίες.
Πώς να κατανοήσετε τη διπλωματική διαφάνεια
- Ενημερωθείτε για τον νόμο περί ελευθερίας της πληροφόρησης (FOIA) που επιτρέπει τη δημοσιοποίηση κρατικών εγγράφων.
- Παρακολουθήστε τις επίσημες ανακοινώσεις των υπουργείων Εξωτερικών για την επιβεβαίωση των διαρροών.
- Διακρίνετε τη ρητορική των ηγετών από τις επίσημες διακρατικές συνθήκες που παραμένουν σε ισχύ.
- Αναζητήστε τις γεωπολιτικές αναλύσεις για τη σημασία των φυσικών πόρων στην Αρκτική.