- Η ΕΕ ανακοίνωσε πακέτο στήριξης για την ασφάλεια στην Αρκτική με έμφαση στα παγοθραυστικά.
- Η φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε λάθος τους δασμούς του προέδρου των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία.
- Δρομολογείται μαζική επενδυτική ώθηση στη Γροιλανδία για την προστασία της κυριαρχίας της.
- Η Κομισιόν προειδοποιεί για αντίποινα εάν παραβιαστεί η εμπορική συμφωνία του Ιουλίου.
- Η εδαφική ακεραιότητα της Δανίας παραμένει αδιαπραγμάτευτη για τις Βρυξέλλες.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ανακοίνωσε από το Νταβός τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου πακέτου στήριξης για την ασφάλεια στην Αρκτική, χαρακτηρίζοντας ως «λάθος» τους δασμούς που πρότεινε ο πρόεδρος των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία. Η κίνηση αυτή στοχεύει στην προάσπιση της εδαφικής κυριαρχίας της Δανίας και στην αποτροπή μιας γεωπολιτικής αποσταθεροποίησης που θα ευνοούσε κοινούς αντιπάλους.
| Πυλώνας Στρατηγικής | Περιγραφή Δράσης |
|---|---|
| Αμυντικό Πακέτο | Ανάπτυξη ευρωπαϊκών παγοθραυστικών και αρκτικού εξοπλισμού |
| Επενδυτικό Σχέδιο | Μαζική χρηματοδότηση υποδομών στη Γροιλανδία |
| Εμπορική Θέση | Τήρηση της συμφωνίας Ιουλίου 2025 – Όχι σε νέους δασμούς |
| Διπλωματική Γραμμή | Αδιαπραγμάτευτη κυριαρχία Δανίας και Γροιλανδίας |
| Γεωπολιτικός Στόχος | Αποτροπή αποσταθεροποίησης που ευνοεί στρατηγικούς αντιπάλους |
Η κλιμάκωση της έντασης στην Αρκτική έρχεται ως συνέχεια των επίμονων προσπαθειών που καταβάλλει ο πρόεδρος των ΗΠΑ για τον έλεγχο της Γροιλανδίας, μια κίνηση που έχει θέσει σε συναγερμό τις Βρυξέλλες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, επιδιώκοντας να διατηρήσει το γεωπολιτικό της αποτύπωμα στον Βορρά, συνδέει την ασφάλεια της περιοχής με την τήρηση των διεθνών εμπορικών συμφωνιών και την αποφυγή μονομερών ενεργειών που πλήττουν τη συμμαχική συνοχή.
Η ασφάλεια στην Αρκτική μπορεί να επιτευχθεί μόνο μαζί, και γι' αυτό οι προτεινόμενοι πρόσθετοι δασμοί είναι λάθος, ειδικά μεταξύ μακροχρόνιων συμμάχων.
Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, Πρόεδρος Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Ενίσχυση της αμυντικής ικανότητας και ευρωπαϊκά παγοθραυστικά
Κατά τη διάρκεια της ομιλίας της στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι η ασφάλεια στην Αρκτική μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα από συλλογικές δράσεις. Στο πλαίσιο αυτό, η Κομισιόν επεξεργάζεται ένα πακέτο που περιλαμβάνει την αύξηση των αμυντικών δαπανών για την απόκτηση εξειδικευμένου εξοπλισμού, όπως μια αυτόνομη ευρωπαϊκή ικανότητα παγοθραυστικών.
Η κίνηση αυτή θεωρείται στρατηγικής σημασίας, καθώς η παρουσία ευρωπαϊκών στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή ενισχύεται για την προστασία των υποδομών. Η Πρόεδρος της Επιτροπής σημείωσε ότι ο εξοπλισμός αυτός είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και την επιτήρηση των βόρειων συνόρων της Ένωσης, ειδικά μετά την πρόταση για την επιχείρηση Arctic Sentry.
Επενδυτική «έκρηξη» στη Γροιλανδία και κυριαρχία
Παράλληλα με την αμυντική θωράκιση, η ΕΕ δρομολογεί μια μαζική επενδυτική ώθηση στη Γροιλανδία, στοχεύοντας στην ενίσχυση της τοπικής οικονομίας και των υποδομών. Η φον ντερ Λάιεν ξεκαθάρισε ότι η εδαφική ακεραιότητα της Δανίας και της Γροιλανδίας είναι «μη διαπραγματεύσιμη», απορρίπτοντας κάθε προσπάθεια αλλαγής του καθεστώτος κυριαρχίας μέσω οικονομικών εκβιασμών.
Οι επενδύσεις αυτές αποτελούν την ευρωπαϊκή απάντηση στις αμερικανικές πιέσεις, διασφαλίζοντας ότι το Νουούκ θα παραμείνει άρρηκτα συνδεδεμένο με το ευρωπαϊκό οικοσύστημα. Η στρατηγική αυτή αποσκοπεί στο να καταστήσει τη Γροιλανδία ανθεκτική απέναντι σε εξωτερικές βλέψεις, ενισχύοντας ταυτόχρονα τους δεσμούς με την Κοπεγχάγη.
Η απάντηση στους δασμούς και η εμπορική συμφωνία
Αναφερόμενη στις απειλές που εκτοξεύει ο πρόεδρος των ΗΠΑ για επιβολή πρόσθετων δασμών, η φον ντερ Λάιεν υπενθύμισε ότι οι δύο πλευρές κατέληξαν σε εμπορική συμφωνία τον περασμένο Ιούλιο. «Στην πολιτική, όπως και στις επιχειρήσεις, μια συμφωνία είναι συμφωνία», τόνισε χαρακτηριστικά, προειδοποιώντας ότι η παραβίαση των συμφωνηθέντων θα οδηγήσει σε αντίποινα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση φαίνεται έτοιμη να ενεργοποιήσει τον Μηχανισμό Κατά του Εξαναγκασμού εάν η Ουάσιγκτον προχωρήσει σε μονομερή μέτρα. Η Πρόεδρος της Κομισιόν προειδοποίησε ότι μια τέτοια εξέλιξη θα προκαλούσε μια επικίνδυνη περιδίνηση, η οποία θα ωφελούσε μόνο τους στρατηγικούς αντιπάλους της Δύσης, υπονομεύοντας τη συνοχή του ΝΑΤΟ.
Σύμφωνα με αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν τις διατλαντικές σχέσεις, η στάση της Κομισιόν υποδηλώνει μια αποφασιστική στροφή προς την «στρατηγική αυτονομία» στην Αρκτική. Επισημαίνεται από διπλωματικούς κύκλους ότι η απάντηση της Ευρώπης θα είναι ενιαία και αναλογική, διασφαλίζοντας ότι τα συμφέροντα των κρατών-μελών δεν θα θυσιαστούν στον βωμό των αμερικανικών αξιώσεων.
Η επόμενη μέρα στις διατλαντικές σχέσεις
Η στάση της ΕΕ παραμένει σταθερή στην ανάγκη για διμερή συνεργασία με τις ΗΠΑ και άλλους εταίρους για την ευρύτερη ασφάλεια της Αρκτικής, υπό την προϋπόθεση του σεβασμού του διεθνούς δικαίου. Η φον ντερ Λάιεν κατέστησε σαφές ότι η Ευρώπη δεν θα υποχωρήσει μπροστά σε τακτικές πίεσης, επιδιώκοντας μια ισότιμη σχέση με την Ουάσιγκτον.
Εν αναμονή των επόμενων κινήσεων από τον Λευκό Οίκο, οι Βρυξέλλες επιταχύνουν τις διαδικασίες για την υλοποίηση του επενδυτικού και αμυντικού σχεδιασμού. Η διατήρηση της σταθερότητας στον «Υψηλό Βορρά» αποτελεί πλέον κορυφαία προτεραιότητα, με την ΕΕ να δηλώνει έτοιμη να υπερασπιστεί τα κυριαρχικά δικαιώματα των μελών της με κάθε διαθέσιμο μέσο.