- Η Δανία δέχεται διάλογο για την Αρκτική μόνο με σεβασμό στην εδαφική της κυριαρχία.
- Ο πρόεδρος των ΗΠΑ απέσυρε τις απειλές για βία και δασμούς κατά της Δανίας.
- Το αμερικανικό σχέδιο εστιάζει πλέον στο αντιπυραυλικό σύστημα Golden Dome.
- Η πρόσβαση στα ορυκτά της Γροιλανδίας παραμένει κεντρικός στόχος της Ουάσινγκτον.
- Το ΝΑΤΟ εγγυάται ότι οι συνομιλίες δεν αφορούν την αλλαγή κυριαρχίας του νησιού.
Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρέντερικσεν, δήλωσε την Πέμπτη ότι η Κοπεγχάγη είναι έτοιμη για εποικοδομητικό διάλογο σχετικά με την ασφάλεια στην Αρκτική, υπό την απαράβατη προϋπόθεση του σεβασμού της εδαφικής ακεραιότητας του βασιλείου. Η τοποθέτηση αυτή ακολουθεί την αιφνίδια υπαναχώρηση που σημείωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ από τις απειλές για επιβολή δασμών και τη χρήση βίας, εστιάζοντας πλέον στην ανάπτυξη του αντιπυραυλικού συστήματος «Golden Dome».
| Παράμετρος | Λεπτομέρειες |
|---|---|
| Κύριος Στόχος ΗΠΑ | Εγκατάσταση Golden Dome & Πρόσβαση σε ορυκτά |
| Κόκκινη Γραμμή Δανίας | Σεβασμός Εδαφικής Ακεραιότητας |
| Διαμεσολαβητής | Μαρκ Ρούτε (Γενικός Γραμματέας ΝΑΤΟ) |
| Απειλές που αποσύρθηκαν | Επιβολή δασμών και χρήση στρατιωτικής βίας |
| Γεωπολιτικοί Αντίπαλοι | Ρωσία και Κίνα |
Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια μιας περιόδου έντονης διπλωματικής αβεβαιότητας, κατά την οποία οι διατλαντικές σχέσεις δοκιμάστηκαν από τις αξιώσεις της Ουάσινγκτον για τον έλεγχο της Γροιλανδίας. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αποκαλύπτει μια στρατηγική μετατόπιση, καθώς η διεθνής πίεση και η ανάγκη για συλλογική άμυνα εντός του ΝΑΤΟ ανάγκασαν την αμερικανική πλευρά να αναζητήσει μια πιο συμβιβαστική οδό συνεργασίας στην περιοχή.
Η ασφάλεια στην Αρκτική είναι ζήτημα ολόκληρης της συμμαχίας του ΝΑΤΟ και ο διάλογος πρέπει να γίνεται με σεβασμό στην εδαφική μας ακεραιότητα.
Μέτε Φρέντερικσεν, Πρωθυπουργός της Δανίας
Η διπλωματική στροφή και το αντιπυραυλικό σύστημα
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, ο πρόεδρος των ΗΠΑ φαίνεται να εγκαταλείπει την τακτική των απειλών, προτείνοντας μια συμφωνία που θα ικανοποιεί την επιθυμία του για το σύστημα «Golden Dome». Η πρόταση περιλαμβάνει επίσης την πρόσβαση σε κρίσιμα ορυκτά της Γροιλανδίας, με στόχο την αναχαίτιση των φιλοδοξιών της Ρωσίας και της Κίνας στην Αρκτική.
Η Μέτε Φρέντερικσεν, η οποία είχε προηγουμένως καλέσει τον Αμερικανό ηγέτη να σταματήσει τις απειλές, τόνισε ότι η ασφάλεια στην Αρκτική αποτελεί ζήτημα ολόκληρης της Συμμαχίας. Η Δανία επιθυμεί να ενισχύσει την άμυνα της περιοχής, αρκεί να διασφαλιστεί η εθνική κυριαρχία της χώρας επί του εδάφους της.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται η έννοια της Εδαφικής Ακεραιότητας — η αρχή του διεθνούς δικαίου που απαγορεύει τη χρήση βίας κατά της πολιτικής ανεξαρτησίας ή των συνόρων ενός κράτους — η οποία αποτελεί την «κόκκινη γραμμή» της Κοπεγχάγης. Η Φρέντερικσεν ξεκαθάρισε ότι το ΝΑΤΟ είναι πλήρως ενήμερο για τις θέσεις της Δανίας.
Η παρέμβαση του ΝΑΤΟ και η επόμενη μέρα
Η συνάντηση του Γενικού Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, με τον Αμερικανό πρόεδρο λειτούργησε ως καταλύτης για την αποκλιμάκωση. Όπως έγινε γνωστό, ο πρόεδρος των ΗΠΑ απέσυρε τις απειλές για βία, ενώ οι συνομιλίες δεν έθιξαν το ζήτημα της κυριαρχίας της Γροιλανδίας, καθησυχάζοντας τις ανησυχίες της δανικής κυβέρνησης.
Αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν την υπόθεση επισημαίνουν ότι η γεωπολιτική αξία της Αρκτικής καθιστά τη συνεργασία μονόδρομο. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η πρόσβαση σε σπάνιες γαίες είναι ζωτικής σημασίας για την τεχνολογική υπεροχή της Δύσης, γεγονός που εξηγεί την επιμονή της Ουάσινγκτον για μια μόνιμη αμυντική παρουσία.
Εν αναμονή των περαιτέρω διευκρινίσεων, η Κοπεγχάγη παραμένει σε κατάσταση εγρήγορσης. Η Δανία έχει ήδη λάβει στήριξη από το ευρωπαϊκό μέτωπο, το οποίο διαμηνύει ότι η Γροιλανδία ανήκει αποκλειστικά στον λαό της, ενισχύοντας τη διαπραγματευτική θέση της Φρέντερικσεν.
Οι αντιδράσεις και τα επόμενα βήματα
Η Συμμαχία καλείται τώρα να οριστικοποιήσει το σχέδιο θωράκισης της Αρκτικής, ενσωματώνοντας τις αμερικανικές απαιτήσεις χωρίς να παραβιάζονται οι διεθνείς συνθήκες. Η Γροιλανδία, από την πλευρά της, επιδιώκει να διατηρήσει την αυτονομία της, εκμεταλλευόμενη το ενδιαφέρον των υπερδυνάμεων για την ανάπτυξη των υποδομών της.
Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η διπλωματική οδός είναι η μόνη που μπορεί να αποτρέψει μια ρήξη στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ. Η στάση της Δανίας δείχνει ότι η εδαφική κυριαρχία δεν αποτελεί αντικείμενο συναλλαγής, ακόμη και μπροστά στην υπόσχεση μιας «χρυσής» αμυντικής ομπρέλας.
Πώς να ερμηνεύσετε τις γεωπολιτικές αλλαγές στην Αρκτική
- Παρακολουθήστε τις επίσημες ανακοινώσεις του ΝΑΤΟ για την αμυντική στρατηγική στην περιοχή.
- Δώστε έμφαση στις συμφωνίες για την εξόρυξη σπάνιων γαιών, που αποτελούν το κλειδί της σύγκρουσης.
- Αναζητήστε τις κοινές τοποθετήσεις Δανίας και Γροιλανδίας για να κατανοήσετε το βαθμό αυτονομίας του Νουούκ.
- Αξιολογήστε την υποχώρηση των ΗΠΑ ως κίνηση τακτικής για την εξασφάλιση στρατιωτικών βάσεων.