- Ο Άντερς Φογκ Ράσμουσεν ζητά από την Ευρώπη να σταματήσει τις κολακείες προς τον πρόεδρο των ΗΠΑ.
- Η κρίση στη Γροιλανδία χαρακτηρίζεται ως η μεγαλύτερη απειλή για το ΝΑΤΟ από το 1949.
- Πρόταση για οικονομικά αντίμετρα της ΕΕ σε περίπτωση επιβολής αμερικανικών δασμών.
- Σχέδιο τριών σημείων για την ασφάλεια, τις επενδύσεις και τον αποκλεισμό Ρωσίας-Κίνας.
- Ο Ράσμουσεν τονίζει ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ σέβεται μόνο την ισχύ και την ενότητα.
Ο πρώην Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ και πρώην Πρωθυπουργός της Δανίας, Άντερς Φογκ Ράσμουσεν, προειδοποιεί ότι το μέλλον της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας διακυβεύεται λόγω των πιέσεων για την απόκτηση της Γροιλανδίας. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, ο Ράσμουσεν καλεί την Ευρώπη να επιδείξει οικονομική ισχύ και ενότητα απέναντι στις απειλές για επιβολή δασμών από την Ουάσινγκτον.
| Πυλώνας Σχεδίου | Περιγραφή Δράσης |
|---|---|
| Αμυντική Συμφωνία | Επικαιροποίηση της συνθήκης του 1951 για ενισχυμένη παρουσία του ΝΑΤΟ στη Γροιλανδία. |
| Επενδυτικό Σύμφωνο | Συνεργασία ΗΠΑ-ΕΕ για την εξόρυξη σπάνιων γαιών και ορυκτών πόρων. |
| Σύμφωνο Ανθεκτικότητας | Αποκλεισμός ρωσικών και κινεζικών επενδύσεων σε κρίσιμους τομείς υποδομών. |
| Οικονομική Απάντηση | Ενεργοποίηση του Anti-Coercion Instrument της ΕΕ έναντι των αμερικανικών δασμών. |
Η τρέχουσα κρίση στις διατλαντικές σχέσεις αποτελεί τη σοβαρότερη πρόκληση για τη συνοχή του ΝΑΤΟ από την ίδρυσή του το 1949. Η επιμονή που επιδεικνύει ο πρόεδρος των ΗΠΑ για την ενσωμάτωση της Γροιλανδίας στην αμερικανική επικράτεια έχει δημιουργήσει ένα γεωπολιτικό ρήγμα, το οποίο υπερβαίνει τα όρια της απλής διπλωματικής αντιπαράθεσης.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ σέβεται μόνο την ισχύ, τη δύναμη και την ενότητα. Αυτό ακριβώς πρέπει να επιδείξει η Ευρώπη αυτή τη στιγμή.
Άντερς Φογκ Ράσμουσεν, Πρώην ΓΓ του ΝΑΤΟ
Η στρατηγική της ισχύος έναντι της διπλωματίας
Ο Άντερς Φογκ Ράσμουσεν, μιλώντας από το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, ξεκαθάρισε ότι η τακτική των επαίνων προς τον Λευκό Οίκο δεν αποδίδει πλέον καρπούς. Επισήμανε ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ σέβεται μόνο την ισχύ και την ενότητα, στοιχεία που η Ευρώπη οφείλει να επιδείξει άμεσα για να προστατεύσει τα συμφέροντά της.
Αυτή η τοποθέτηση έρχεται σε μια στιγμή που η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη δοκιμάζεται, καθώς αρκετά κράτη-μέλη έχουν ήδη στείλει ευρωπαϊκά στρατεύματα στη Γροιλανδία ως ένδειξη στήριξης προς τη Δανία. Η κίνηση αυτή προκάλεσε την αντίδραση της Ουάσινγκτον, η οποία απειλεί με εξοντωτικούς δασμούς οκτώ ευρωπαϊκά έθνη, συνδέοντας άμεσα το εμπόριο με την εδαφική κυριαρχία.
Σύμφωνα με αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν την κλιμάκωση στην Αρκτική, η Ευρώπη διαθέτει τα εργαλεία για να απαντήσει. Η χρήση του Μηχανισμού Κατά του Εξαναγκασμού (Anti-Coercion Instrument) της ΕΕ θεωρείται πλέον επιβεβλημένη, καθώς επιτρέπει τη λήψη αντιμέτρων σε περιπτώσεις οικονομικού εκβιασμού από τρίτες χώρες.
Προτεινόμενο Βελγικές αρχές ερεύνησαν την ευρωπαϊκή υπηρεσία εξωτερικής δράσης για απάτη
Το σχέδιο τριών σημείων για την εκτόνωση της κρίσης
Προκειμένου να αποφευχθεί μια ολοκληρωτική ρήξη, ο Ράσμουσεν πρότεινε ένα συγκεκριμένο σχέδιο δράσης που στοχεύει στην αποκατάσταση της ισορροπίας. Το πρώτο σημείο αφορά την επικαιροποίηση της αμυντικής συμφωνίας του 1951 μεταξύ ΗΠΑ και Δανίας, ώστε να ενισχυθεί η παρουσία του ΝΑΤΟ στο νησί υπό ένα πιο σύγχρονο πλαίσιο.
Το δεύτερο σκέλος του σχεδίου περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός επενδυτικού συμφώνου για την εξόρυξη σπάνιων γαιών και ορυκτών. Στόχος είναι η συνεργασία αμερικανικών και ευρωπαϊκών εταιρειών, διασφαλίζοντας ότι οι πόροι της Γροιλανδίας θα αξιοποιηθούν προς όφελος της δυτικής συμμαχίας και όχι ανταγωνιστικών δυνάμεων.
Τέλος, ο πρώην ΓΓ του ΝΑΤΟ υπογράμμισε την ανάγκη για ένα σύμφωνο ανθεκτικότητας που θα αποτρέπει τις ρωσικές και κινεζικές επενδύσεις σε κρίσιμους τομείς της περιοχής. Η ευρωπαϊκή απάντηση στους δασμούς πρέπει να συνοδεύεται από προτάσεις που αντιμετωπίζουν τις ανησυχίες ασφαλείας των ΗΠΑ, χωρίς όμως να παραβιάζεται η εδαφική ακεραιότητα της Δανίας.
Οι αντιδράσεις και τα επόμενα βήματα
Παρά το γεγονός ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ υποστηρίζει πως η απόκτηση της Γροιλανδίας είναι ζωτικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια, οι αντιδράσεις εντός της Συμμαχίας παραμένουν έντονες. Η ρητορική περί «ανταλλάγματος» για τη συνεισφορά των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ θεωρείται από πολλούς ως επικίνδυνος αναθεωρητισμός των διεθνών συνθηκών.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών στην Κοπεγχάγη και τις Βρυξέλλες, επισημαίνεται ότι η ενιαία στάση είναι η μόνη διέξοδος. Η κρίση αυτή αναγκάζει την Ευρώπη να επανεξετάσει το γεωπολιτικό της αποτύπωμα και να προετοιμαστεί για μια περίοδο έντονης οικονομικής και διπλωματικής πίεσης από τον στενότερο σύμμαχό της.
Η επόμενη μέρα θα εξαρτηθεί από την ικανότητα των Ευρωπαίων ηγετών να μετατρέψουν τις προτάσεις του Ράσμουσεν σε επίσημη πολιτική. Η μετάβαση από την «κολακεία» στην τεκμηριωμένη ισχύ αποτελεί το μοναδικό δρόμο για τη διατήρηση της διατλαντικής συνοχής σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον.
