Τουρκία: Ο Χακάν Φιντάν εκπρόσωπος του Ερντογάν στο «Συμβούλιο Ειρήνης» του Τραμπ

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, θα εκπροσωπήσει επίσημα τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στη διεθνή πρωτοβουλία «Συμβούλιο Ειρήνης» (Board of Peace) του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Η συμμετοχή της Άγκυρας, η οποία επιβεβαιώθηκε την Τετάρτη, εντάσσεται στο πλαίσιο της διπλωματικής αναβάθμισης των σχέσεων των δύο χωρών, με την τελετή υπογραφής να έχει προγραμματιστεί για την Πέμπτη στο Νταβός της Ελβετίας.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της στρατηγικής προσέγγισης μεταξύ Άγκυρας και Ουάσιγκτον, η οποία έχει ενισχυθεί σημαντικά μετά την ανάληψη των καθηκόντων από τον πρόεδρο των ΗΠΑ. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αποκαλύπτει μια προσπάθεια της Τουρκίας να διατηρήσει κεντρικό ρόλο διαμεσολαβητή στις παγκόσμιες συγκρούσεις, αξιοποιώντας την προσωπική σχέση των δύο ηγετών, όπως είχε διαφανεί και από τις διαπραγματεύσεις για τα F-35.

Η τελετή στο Νταβός και η διεύρυνση της πρωτοβουλίας

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ αναμένεται να προεδρεύσει της τελετής για το «Συμβούλιο Ειρήνης» την Πέμπτη, στο περιθώριο της ετήσιας συνάντησης του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός. Η πρωτοβουλία αυτή, η οποία αρχικά επικεντρώθηκε στον τερματισμό της σύγκρουσης στη Γάζα, έχει πλέον λάβει παγκόσμιες διαστάσεις, στοχεύοντας στην επίλυση κρίσεων σε πολλαπλά μέτωπα.

Όπως μεταδίδει το Reuters, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επιβεβαίωσε τη συμμετοχή του Φιντάν μιλώντας σε δημοσιογράφους στο κοινοβούλιο την Τετάρτη. Η κίνηση αυτή ακολουθεί την αποδοχή της πρόσκλησης από άλλα κράτη, όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, παρά τις επιφυλάξεις που έχουν εκφραστεί από ευρωπαϊκές χώρες για τη δομή του οργανισμού.

Ο διπλός ρόλος του Χακάν Φιντάν και η Εκτελεστική Επιτροπή για τη Γάζα

Πέρα από την εκπροσώπηση στο Συμβούλιο Ειρήνης, ο Χακάν Φιντάν έχει ήδη ανακοινωθεί ως μέλος μιας ξεχωριστής «Εκτελεστικής Επιτροπής για τη Γάζα». Στο σχήμα αυτό συμμετέχουν κορυφαία στελέχη της αμερικανικής διοίκησης, όπως ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ.

Η συμμετοχή του Φιντάν στην επιτροπή αυτή, μαζί με τον πρώην πρωθυπουργό της Βρετανίας Τόνι Μπλερ και τον γαμπρό του προέδρου των ΗΠΑ, Τζάρεντ Κούσνερ, υπογραμμίζει τη βαρύτητα που δίνει η Ουάσιγκτον στην τουρκική επιρροή στην περιοχή. Η σύνθεση αυτή είχε προκαλέσει στο παρελθόν τριβές με το Ισραήλ, το οποίο εξέφρασε ανησυχίες για τον συντονισμό των μελών.

Γεωπολιτικό αποτύπωμα και στρατηγικές εκτιμήσεις

Αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν την υπόθεση επισημαίνουν ότι η Τουρκία επιδιώκει να κεφαλαιοποιήσει τη συμμετοχή της για να επηρεάσει τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία. Η συμμετοχή στο «Συμβούλιο Ειρήνης», το οποίο συνοδεύεται από σημαντικές οικονομικές δεσμεύσεις για τα μόνιμα μέλη, αποτελεί ένα στοίχημα για το γεωπολιτικό αποτύπωμα της Άγκυρας.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων διπλωματικών κύκλων, η παρουσία του Φιντάν στο Νταβός δεν είναι απλώς συμβολική. Η Άγκυρα επιθυμεί να διασφαλίσει ότι οι δικές της προτεραιότητες για την ασφάλεια στη Μαύρη Θάλασσα και τη σταθερότητα στην περιοχή θα ληφθούν υπόψη στο νέο διεθνές σχήμα που προωθεί ο Λευκός Οίκος.

Οι επόμενες κινήσεις στη διεθνή σκακιέρα

Η τελετή της Πέμπτης αναμένεται να ξεκαθαρίσει το τοπίο σχετικά με τον αριθμό των κρατών που θα προσχωρήσουν τελικά στην πρωτοβουλία. Ενώ χώρες όπως η Ιταλία έχουν αρνηθεί τη συμμετοχή επικαλούμενες συνταγματικά κωλύματα, η Τουρκία φαίνεται να επιλέγει τον δρόμο της ενεργού εμπλοκής, παρά τις αντιδράσεις που προκαλεί η υποκατάσταση του ρόλου του ΟΗΕ.

Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών διευκρίνισε ότι ο Φιντάν θα έχει σειρά διμερών επαφών στο Νταβός, εστιάζοντας στην εφαρμογή της εκεχειρίας και την ανθρωπιστική βοήθεια. Η επόμενη μέρα της πρωτοβουλίας θα εξαρτηθεί από τη δυνατότητα του Συμβουλίου να παράγει απτά αποτελέσματα στο πεδίο των συγκρούσεων, πέρα από το επίπεδο των διακηρύξεων.