- Προειδοποίηση των ΗΠΑ για πολιτισμική κατάρρευση της Ευρώπης εντός 20 ετών.
- Σφοδρή κριτική στην ΕΕ για υπονόμευση κυριαρχίας και ελευθερίας του λόγου.
- Έμφαση στην ταχεία λήξη του πολέμου στην Ουκρανία και σταθερότητα με τη Ρωσία.
- Αμφισβήτηση της μελλοντικής στρατιωτικής και οικονομικής ισχύος των Ευρωπαίων συμμάχων.
- Κάλεσμα για επιστροφή στο «εθνικό μεγαλείο» μέσω συντηρητικών πολιτικών.
Σε ένα κείμενο που ανατρέπει τις μεταπολεμικές ισορροπίες, η νέα Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ προειδοποιεί ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει τον κίνδυνο της «πολιτισμικής εξαφάνισης» (civilisational erasure). Το έγγραφο, το οποίο φέρει την υπογραφή του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, καλεί την ήπειρο σε άμεση αλλαγή πορείας προκειμένου να παραμείνει αξιόπιστος σύμμαχος της Ουάσιγκτον.
| Τομέας Κριτικής | Πρόβλεψη / Θέση ΗΠΑ |
|---|---|
| Πολιτισμική Ταυτότητα | Κίνδυνος «εξαφάνισης πολιτισμού» λόγω μεταναστευτικών πολιτικών. |
| Ευρωπαϊκή Ένωση | Κατηγορίες για λογοκρισία, καταστολή αντιπολίτευσης και υπονόμευση κυριαρχίας. |
| Πόλεμος στην Ουκρανία | Ανάγκη για άμεση διαπραγμάτευση και στρατηγική σταθερότητα με τη Ρωσία. |
| Οικονομία & Άμυνα | Αμφιβολία για την ικανότητα των συμμάχων να παραμείνουν αξιόπιστοι σε 20 χρόνια. |
| Συμμαχίες | Προτίμηση σε «ευθυγραμμισμένες χώρες» που επιδιώκουν εθνική ενδυνάμωση. |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας σειράς δηλώσεων από Αμερικανούς αξιωματούχους που αμφισβητούν ανοιχτά το παραδοσιακό πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ των δύο πλευρών του Ατλαντικού. Το έγγραφο, το οποίο δημοσιεύθηκε στον ιστότοπο του Λευκού Οίκου, δεν αποτελεί απλώς μια καταγραφή απειλών, αλλά έναν γεωπολιτικό οδικό χάρτη που επιδιώκει να επαναφέρει την αμερικανική κυριαρχία, προτρέποντας τα ευρωπαϊκά κράτη να «αποκαταστήσουν το παλιό τους μεγαλείο» μέσω της ευθυγράμμισης με τις προτεραιότητες της Ουάσιγκτον.
Στόχος μας πρέπει να είναι να βοηθήσουμε την Ευρώπη να διορθώσει την τρέχουσα τροχιά της και να αποκαταστήσει το μεγαλείο της.
Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας ΗΠΑ, Λευκός Οίκος
Η αποδόμηση του ευρωπαϊκού μοντέλου και η κριτική στην ΕΕ
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ που μεταδίδει το Reuters, η αμερικανική στρατηγική εξαπολύει σφοδρή επίθεση κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατηγορώντας την για υπονόμευση της πολιτικής ελευθερίας και της εθνικής κυριαρχίας. Το έγγραφο υποστηρίζει ότι οι τρέχουσες μεταναστευτικές πολιτικές μετασχηματίζουν την ήπειρο σε βαθμό που σε 20 χρόνια θα είναι «μη αναγνωρίσιμη», ενώ θέτει υπό αμφισβήτηση την ικανότητα ορισμένων κρατών να διατηρήσουν ισχυρές οικονομίες και στρατούς. Αυτή η ρητορική ευθυγραμμίζεται με την στρατηγική εθνικής ασφάλειας Τραμπ, η οποία δίνει έμφαση στην προστασία των εθνικών συνόρων και της πολιτισμικής ταυτότητας.
Ουκρανία και η νέα προσέγγιση προς τη Ρωσία
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην ανάγκη για μια ταχεία επίλυση της σύγκρουσης στην Ουκρανία. Η κυβέρνηση των ΗΠΑ δηλώνει ότι είναι σε διαφωνία με τους Ευρωπαίους αξιωματούχους που διατηρούν «μη ρεαλιστικές προσδοκίες» για την έκβαση του πολέμου. Στόχος της Ουάσιγκτον είναι η αποκατάσταση της στρατηγικής σταθερότητας με τη Ρωσία, μια κίνηση που προκαλεί έντονη ανησυχία στις Βρυξέλλες. Ήδη, ο Αντόνιο Κόστα έχει προειδοποιήσει κατά των παρεμβάσεων στην ευρωπαϊκή δημοκρατία, ενώ η Κάγια Κάλλας υπογραμμίζει την ανάγκη για μεγαλύτερη ευρωπαϊκή αυτονομία.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών στις Βρυξέλλες, η ανησυχία είναι διάχυτη. Αναλυτές στρατηγικής επισημαίνουν ότι η νέα NSS (National Security Strategy) σηματοδοτεί μια μετατόπιση από το Δόγμα Τρούμαν προς μια πιο συναλλακτική προσέγγιση της εξωτερικής πολιτικής. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η οικονομική στασιμότητα της Ευρώπης χρησιμοποιείται ως επιχείρημα για την αποδυνάμωση της διατλαντικής συνοχής, την ώρα που ο Φρίντριχ Μερτς καλεί την ήπειρο να πάρει την τύχη της στα χέρια της.
Το μέλλον της διατλαντικής συμμαχίας και του ΝΑΤΟ
Το έγγραφο αφήνει ανοιχτό το ερώτημα αν οι μελλοντικές γενιές στην Ευρώπη θα αντιλαμβάνονται τη συμμαχία του ΝΑΤΟ με τον ίδιο τρόπο, ειδικά αν επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις για δημογραφικές αλλαγές. Παρά τις αντιδράσεις, η Ευρώπη παραμένει στρατιωτικά εξαρτημένη από τις ΗΠΑ, γεγονός που καθιστά τη διαπραγματευτική θέση της Ουάσιγκτον εξαιρετικά ισχυρή. Η «βίαιη διευκρίνιση» των αμερικανικών προθέσεων, όπως χαρακτηρίστηκε από Γάλλους αξιωματούχους, αναγκάζει την ΕΕ να επανεξετάσει το αμυντικό της δόγμα και τη σχέση της με την κυβέρνηση Τραμπ, η οποία φαίνεται να προκρίνει τη συνεργασία με «ευθυγραμμισμένα κράτη» που ασπάζονται το όραμά της.