- Οριακό προβάδισμα του ακροδεξιού Αντρέ Βεντούρα με 24% στις δημοσκοπήσεις.
- Ιστορικός δεύτερος γύρος αναμένεται για πρώτη φορά μετά το 1986.
- Υψηλά ποσοστά απόρριψης για τον Βεντούρα παρά την πρωτιά στον πρώτο γύρο.
- Στρατηγική υποχώρηση των παραδοσιακών κομμάτων PSD και Σοσιαλιστών.
- Κρίσιμος ο ρυθμιστικός ρόλος του Προέδρου σε περιβάλλον κυβέρνησης μειοψηφίας.
Στις κάλπες προσέρχονται οι Πορτογάλοι την προσεχή Κυριακή για την ανάδειξη νέου προέδρου, με τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν οριακό προβάδισμα του ακροδεξιού Αντρέ Βεντούρα. Για πρώτη φορά μετά από 40 χρόνια, η αναμέτρηση θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι θα οδηγηθεί σε δεύτερο γύρο, αντανακλώντας τον βαθύ πολιτικό κατακερματισμό της χώρας και την αποδυνάμωση των παραδοσιακών κομμάτων.
| Υποψήφιος | Ποσοστό (%) | Κόμμα / Υποστήριξη |
|---|---|---|
Υποψήφιος Αντρέ Βεντούρα | Ποσοστό (%) 24% | Κόμμα / Υποστήριξη Chega (Ακροδεξιά) |
Υποψήφιος Αντόνιο Ζοζέ Σεγκούρο | Ποσοστό (%) 23% | Κόμμα / Υποστήριξη Σοσιαλιστικό Κόμμα |
Υποψήφιος Ζοάο Κοτρίμ ντε Φιγκεϊρέντο | Ποσοστό (%) 19% | Κόμμα / Υποστήριξη Φιλελεύθερη Πρωτοβουλία |
Υποψήφιος Λουίς Μαρκές Μέντες | Ποσοστό (%) 14% | Κόμμα / Υποστήριξη Σοσιαλδημοκράτες (PSD) |
Η τρέχουσα εκλογική αναμέτρηση στην Πορτογαλία σηματοδοτεί μια ιστορική καμπή για τη δημοκρατία της χώρας, καθώς το παραδοσιακό δικομματικό σύστημα φαίνεται να υποχωρεί. Από την αποκατάσταση της δημοκρατίας το 1974, οι προεδρικές εκλογές σπάνια απαιτούσαν δεύτερο γύρο, με τελευταία φορά το 1986, γεγονός που υπογραμμίζει την τρέχουσα πολιτική αστάθεια.
Ο Αντρέ Βεντούρα εδραιώνει τη θέση του στο πορτογαλικό πολιτικό φάσμα ως ο αδιαμφισβήτητος ηγέτης της αντιπολίτευσης.
Ζοζέ Καστέλο Μπράνκο, Καθηγητής Πανεπιστημίου Catolica
Τα ευρήματα της δημοσκοπήσεως και οι πρωταγωνιστές
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, ο Αντρέ Βεντούρα, ηγέτης του ακροδεξιού κόμματος Chega, συγκεντρώνει το 24% της πρόθεσης ψήφου. Η άνοδός του έρχεται σε συνέχεια της πρόσφατης ισοπαλίας του με τον ανεξάρτητο ναύαρχο σε προηγούμενες μετρήσεις, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική του.
Σε απόσταση αναπνοής βρίσκεται ο Σοσιαλιστής Αντόνιο Ζοζέ Σεγκούρο με 23%, ενώ ο Ζοάο Κοτρίμ ντε Φιγκεϊρέντο της Φιλελεύθερης Πρωτοβουλίας ακολουθεί με 19%. Η διαφορά μεταξύ των υποψηφίων εμπίπτει στο περιθώριο στατιστικού σφάλματος του 2,2%, καθιστώντας την έκβαση της Κυριακής απολύτως αμφίρροπη.
Ο Λουίς Μαρκές Μέντες, ο οποίος υποστηρίζεται από τους κυβερνώντες κεντροδεξιούς Σοσιαλδημοκράτες (PSD), περιορίζεται στο 14%. Αυτή η πτώση των παραδοσιακών δυνάμεων αντικατοπτρίζει τη δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων προς το πολιτικό κατεστημένο, το οποίο κυριάρχησε στην Πορτογαλία επί πέντε δεκαετίες.
Οι κρίσιμες εξουσίες του Πορτογάλου προέδρου
Αν και ο ρόλος του Προέδρου της Δημοκρατίας στην Πορτογαλία είναι σε μεγάλο βαθμό τελετουργικός, διαθέτει ορισμένες κομβικές εξουσίες που μπορούν να αλλάξουν την πορεία της χώρας. Ο Πρόεδρος έχει το δικαίωμα να διαλύσει το κοινοβούλιο και να προκηρύξει πρόωρες εκλογές υπό συγκεκριμένες συνθήκες.
Επιπλέον, ο ανώτατος άρχων μπορεί να ασκήσει βέτο σε νομοθετήματα, λειτουργώντας ως ρυθμιστής του πολιτεύματος. Στο τρέχον περιβάλλον μιας κυβέρνησης μειοψηφίας, η επιλογή του προσώπου που θα καταλάβει το προεδρικό μέγαρο αποκτά στρατηγική σημασία για τη σταθερότητα της εκτελεστικής εξουσίας.
Η στρατηγική σημασία του Αντρέ Βεντούρα και του Chega
Παρά το προβάδισμά του, ο Αντρέ Βεντούρα αντιμετωπίζει ένα υψηλό ποσοστό απόρριψης, το οποίο ξεπερνά το 60% σε όλες τις πρόσφατες έρευνες. Αυτό το στοιχείο υποδηλώνει ότι, παρά την πρωτιά στον πρώτο γύρο, είναι πιθανό να ηττηθεί στον δεύτερο γύρο από οποιονδήποτε από τους κύριους αντιπάλους του.
Ωστόσο, αναλυτές στρατηγικής επισημαίνουν ότι η είσοδος στον δεύτερο γύρο αποτελεί νίκη από μόνη της για το Chega. Η εξέλιξη αυτή θα προσφέρει στον Βεντούρα μεγαλύτερο γεωπολιτικό αποτύπωμα και μοχλό πίεσης απέναντι στην κεντροδεξιά κυβέρνηση, εδραιώνοντας τη θέση του ως ηγέτη της αντιπολίτευσης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η προεκλογική περίοδος δεν ήταν ανέφελη για τον ακροδεξιό ηγέτη, καθώς πρόσφατα υπήρξε δικαστικό μπλόκο σε αφίσες του που κρίθηκαν ρατσιστικές. Παρά τις νομικές περιπέτειες, η πολιτική πόλωση φαίνεται να τροφοδοτεί τα ποσοστά του, καθώς εκμεταλλεύεται την κόπωση του εκλογικού σώματος.
Η επόμενη μέρα και το σενάριο του δεύτερου γύρου
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών, ο κατακερματισμός του εκλογικού σώματος καθιστά αναπόφευκτη την επαναληπτική ψηφοφορία. Η τάση αυτή δείχνει ότι οι υποψήφιοι των δύο παραδοσιακών κομμάτων θα λάβουν λιγότερες ψήφους από όσες συγκέντρωσαν τα κόμματά τους στις περσινές βουλευτικές εκλογές.
Η αναμέτρηση της Κυριακής θα κρίνει ποιοι δύο υποψήφιοι θα αναμετρηθούν στην τελική μάχη. Εάν επιβεβαιωθούν οι δημοσκοπήσεις, η Πορτογαλία εισέρχεται σε μια περίοδο έντονων διαβουλεύσεων, όπου η ικανότητα των υποψηφίων να συσπειρώσουν ευρύτερες δυνάμεις θα είναι ο καθοριστικός παράγοντας για τη νίκη.
Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η χώρα βρίσκεται ενώπιον μιας νέας πολιτικής πραγματικότητας. Η άνοδος της ακροδεξιάς και η ενίσχυση των φιλελεύθερων δυνάμεων αναδιαμορφώνουν τον πολιτικό χάρτη, καθιστώντας την προεδρική εκλογή ένα κρίσιμο τεστ για την αντοχή των δημοκρατικών θεσμών.
Οδηγός για τις προεδρικές εκλογές
- Ημερομηνία πρώτου γύρου: Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026.
- Απαραίτητη η επίδειξη αστυνομικής ταυτότητας ή διαβατηρίου στα εκλογικά τμήματα.
- Ο δεύτερος γύρος, εάν απαιτηθεί, θα διεξαχθεί δύο εβδομάδες αργότερα.
- Οι ψηφοφόροι μπορούν να ενημερωθούν για το εκλογικό τους τμήμα μέσω της επίσημης ιστοσελίδας του Υπουργείου Εσωτερικών.
