- Το 2025 ήταν το πιο θανατηφόρο έτος για τους αμάχους στην Ουκρανία από το 2022.
- Καταγράφηκε αύξηση 31% στα θύματα σε σχέση με το 2024, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.
- Οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές μεταφέρουν τον πόλεμο μακριά από το μέτωπο.
- Η χρήση drones μικρής εμβέλειας καθιστά ολόκληρες περιοχές μη κατοικήσιμες.
Το 2025 αναδείχθηκε ως το πιο θανατηφόρο έτος για τους αμάχους στην Ουκρανία μετά την έναρξη της εισβολής το 2022, με τον αριθμό των θυμάτων να καταγράφει αύξηση 31% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Αποστολής Επιτήρησης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, οι εντατικοποιημένες εχθροπραξίες και η εκτεταμένη χρήση όπλων μεγάλου βεληνεκούς οδήγησαν στον θάνατο 2.514 πολιτών και τον τραυματισμό άλλων 12.142.
| Κατηγορία | Στοιχεία 2025 |
|---|---|
| Νεκροί Άμαχοι | 2.514 |
| Τραυματίες Άμαχοι | 12.142 |
| Αύξηση θυμάτων (vs 2024) | 31% |
| Κύρια Αιτία | Όπλα μεγάλου βεληνεκούς & Drones |
| Περιοχή Απωλειών (2/3) | Ζώνες Μετώπου |
Η κλιμάκωση των πολεμικών επιχειρήσεων κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους αντανακλά μια στρατηγική μετατόπιση προς τη χρήση τεχνολογιών που πλήττουν αδιάκριτα τον πληθυσμό. Η σταθεροποίηση του μετώπου δεν οδήγησε σε μείωση της βίας, αλλά αντίθετα στην υιοθέτηση πιο φονικών μέσων από τις ρωσικές δυνάμεις για την κάμψη της ουκρανικής αντίστασης.
Η διευρυμένη χρήση drones έχει καταστήσει πολλές περιοχές κοντά στο μέτωπο πρακτικά μη κατοικήσιμες για τον άμαχο πληθυσμό.
Danielle Bell, Επικεφαλής Αποστολής ΟΗΕ
Η δραματική αύξηση των απωλειών το 2025
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η εντατικοποίηση των συγκρούσεων στην πρώτη γραμμή και η διευρυμένη χρήση όπλων μεγάλου βεληνεκούς ήταν οι κύριοι μοχλοί της αιματοχυσίας. Η Αποστολή Επιτήρησης του ΟΗΕ επισημαίνει ότι η πλειονότητα των θυμάτων καταγράφηκε σε εδάφη υπό τον έλεγχο της ουκρανικής κυβέρνησης.
Οι προσπάθειες των ρωσικών δυνάμεων για κατάληψη νέων εδαφών είχαν ως άμεσο αποτέλεσμα την καταστροφή ζωτικών υποδομών και τη δημιουργία νέων κυμάτων εκτοπισμού. Ιδιαίτερα στις περιοχές του μετώπου, όπου σημειώθηκαν τα δύο τρίτα των απωλειών, οι ηλικιωμένοι πολίτες επλήγησαν δυσανάλογα καθώς παρέμεναν στα χωριά τους.
Η χρήση των drones μικρής εμβέλειας έχει καταστήσει πολλές κατοικημένες ζώνες πρακτικά μη κατοικήσιμες, αναγκάζοντας ανθρώπους που άντεξαν χρόνια εχθροπραξιών να εγκαταλείψουν τελικά τις εστίες τους. Αυτή η εξέλιξη έρχεται σε συνέχεια της μαζικής επίθεσης με 650 drones που είχε σημειωθεί στα τέλη του προηγούμενου έτους.
Η στόχευση των εθνικών υποδομών ενέργειας
Η Danielle Bell, επικεφαλής της αποστολής του ΟΗΕ, υπογράμμισε ότι από τον Ιούνιο του 2025 παρατηρήθηκε κατακόρυφη αύξηση των επιθέσεων σε αστικά κέντρα. Η συστηματική στόχευση της εθνικής ενεργειακής υποδομής της Ουκρανίας σημαίνει ότι οι συνέπειες του πολέμου γίνονται πλέον αισθητές από πολίτες μακριά από τη γραμμή του μετώπου.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν προκαλέσει εκτεταμένες διακοπές ρεύματος και θέρμανσης, όπως είχε καταγραφεί και σε προηγούμενες ρωσικές επιθέσεις στη νότια Ουκρανία. Η στρατηγική αυτή αποσκοπεί στην υπονόμευση της πολεμικής προσπάθειας μέσω της κατάρρευσης των πολιτικών υποδομών, παρά τις διαψεύσεις της Μόσχας για σκόπιμη στόχευση αμάχων.
Παράλληλα, η χρήση προηγμένων οπλικών συστημάτων, όπως ο υπερηχητικός πύραυλος Oreshnik, καταδεικνύει την τεχνολογική αναβάθμιση της σύγκρουσης. Αυτά τα όπλα αυξάνουν την ακρίβεια των πληγμάτων αλλά και την ένταση της καταστροφής σε κατοικημένες περιοχές, επιδεινώνοντας την ανθρωπιστική κρίση.
Γεωπολιτικές προεκτάσεις και το κόστος σε ανθρώπινες ζωές
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών στρατηγικής, η αύξηση των θυμάτων το 2025 υποδηλώνει μια αποδοχή υψηλότερου ρίσκου για παράπλευρες απώλειες κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ανησυχία τη μετατροπή του πολέμου σε μια σύγκρουση φθοράς που εξαντλεί τον άμαχο πληθυσμό.
Από την πλευρά τους, οι ρωσικές αρχές ανέφεραν 253 θανάτους αμάχων εντός της Ρωσικής Ομοσπονδίας από ουκρανικές επιθέσεις, αν και ο ΟΗΕ δεν μπόρεσε να επαληθεύσει τους αριθμούς λόγω έλλειψης πρόσβασης. Η κλιμάκωση αυτή επιβεβαιώνεται και από τις καθημερινές επιθέσεις με drones στη Μόσχα που καταγράφονται από τις αρχές του 2026.
Οι προοπτικές για το 2026
Η είσοδος στο νέο έτος δεν φαίνεται να φέρνει εκτόνωση, καθώς ήδη έχουν καταγραφεί οι πρώτοι νεκροί άμαχοι από ρωσικές αεροπορικές επιδρομές στο Κίεβο για το 2026. Η ανθρωπιστική κατάσταση παραμένει κρίσιμη, με εκατομμύρια ανθρώπους να εξαρτώνται από την εξωτερική βοήθεια για την επιβίωσή τους κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Οι παρατηρητές των διεθνών εξελίξεων τονίζουν ότι η προστασία των αμάχων πρέπει να τεθεί στο επίκεντρο οποιασδήποτε μελλοντικής διαπραγμάτευσης. Χωρίς μια ουσιαστική αποκλιμάκωση των επιθέσεων σε υποδομές, το 2026 κινδυνεύει να ακολουθήσει την ίδια αιματηρή τροχιά με το προηγούμενο έτος, επιτείνοντας το δράμα του ουκρανικού λαού.
