- Οι Ευρωπαίοι ηγέτες στο Νταβός αρνούνται να υποκύψουν στις πιέσεις για τη Γροιλανδία.
- Ο Μακρόν προειδοποιεί για ενεργοποίηση του μηχανισμού κατά του εξαναγκασμού της ΕΕ.
- Ο πρόεδρος των ΗΠΑ απειλεί με δασμούς τους συμμάχους που αντιδρούν στα σχέδιά του.
- Ο Ζελένσκι ζητά γραπτές εγγυήσεις ασφαλείας για να συμμετάσχει σε συνομιλίες.
- Έκτακτη σύνοδος κορυφής στις Βρυξέλλες την Πέμπτη για τον καθορισμό αντιμέτρων.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες επιδιώκουν να παρουσιάσουν ένα αρραγές μέτωπο στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός, αντιδρώντας στις απειλές για δασμούς και το σχέδιο εξαγοράς της Γροιλανδίας από τον πρόεδρο των ΗΠΑ. Εν μέσω προειδοποιήσεων από κορυφαίους CEO για την αποφυγή συναισθηματικών αντιδράσεων, η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει την ενεργοποίηση του μηχανισμού κατά του εξαναγκασμού για την προστασία των στρατηγικών της συμφερόντων.
| Ηγέτης / Φορέας | Κεντρική Θέση | Προτεινόμενη Δράση |
|---|---|---|
Ηγέτης / Φορέας Εμανουέλ Μακρόν | Κεντρική Θέση Όχι στον νόμο του ισχυρότερου | Προτεινόμενη Δράση Ενεργοποίηση αντι-εκβιαστικών μέτρων |
Ηγέτης / Φορέας Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν | Κεντρική Θέση Ανάγκη για ευρωπαϊκή ανεξαρτησία | Προτεινόμενη Δράση Οικοδόμηση αυτόνομης στρατηγικής |
Ηγέτης / Φορέας Μπαρτ Ντε Βέβερ | Κεντρική Θέση Τέλος στον κατευνασμό των ΗΠΑ | Προτεινόμενη Δράση Θέσπιση αυστηρών κόκκινων γραμμών |
Ηγέτης / Φορέας Σκοτ Μπέσεντ | Κεντρική Θέση Απόρριψη της υστερίας | Προτεινόμενη Δράση Διαπραγμάτευση και ψυχραιμία |
Ηγέτης / Φορέας Βολοντίμιρ Ζελένσκι | Κεντρική Θέση Απαιτούνται εγγυήσεις ασφαλείας | Προτεινόμενη Δράση Υπογραφή εγγράφων για ανοικοδόμηση |
Η τρέχουσα αντιπαράθεση στο Νταβός δεν αποτελεί μια απλή εμπορική διένεξη, αλλά την κορύφωση μιας γεωπολιτικής μετατόπισης που δοκιμάζει τις αντοχές της διατλαντικής συμμαίας. Η επίκληση του ευρωπαϊκού μηχανισμού κατά του εξαναγκασμού — ενός εργαλείου που επιτρέπει στην ΕΕ να απαντά με αντίμετρα σε οικονομικούς εκβιασμούς τρίτων χωρών — υπογραμμίζει τη σοβαρότητα της κατάστασης.
Πιστεύουμε ότι χρειαζόμαστε περισσότερη ανάπτυξη και σταθερότητα, αλλά προτιμούμε τον σεβασμό από τους εκφοβισμούς.
Εμανουέλ Μακρόν, Πρόεδρος της Γαλλίας
Η ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία στο προσκήνιο
Ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν πρέπει να υποκύψει στον «νόμο του ισχυρότερου». Χαρακτήρισε μάλιστα «παράλογο» το γεγονός ότι το μπλοκ αναγκάζεται να εξετάσει αμυντικά εμπορικά μέτρα εναντίον των Ηνωμένων Πολιτειών.
«Πιστεύουμε ότι χρειαζόμαστε περισσότερη ανάπτυξη και σταθερότητα, αλλά προτιμούμε τον σεβασμό από τους εκφοβισμούς», τόνισε ο Μακρόν. Η τοποθέτησή του έγινε μόλις μία ημέρα πριν από την προγραμματισμένη άφιξη που θα πραγματοποιήσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ στην Ελβετία.
Από την πλευρά της, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, υπογράμμισε την ανάγκη για μια νέα ανεξάρτητη Ευρώπη. Επισήμανε ότι η ταχύτητα των παγκόσμιων αλλαγών έχει δημιουργήσει μια ευρωπαϊκή συναίνεση για την ανάγκη αυτονομίας.
Το δίλημμα των δασμών και η «κόκκινη γραμμή» της Γροιλανδίας
Η ένταση κλιμακώθηκε μετά την ανακοίνωση του προέδρου των ΗΠΑ για επιβολή δασμών σε ευρωπαίους συμμάχους που αντιτίθενται στην εξαγορά της Γροιλανδίας. Το ζήτημα αυτό έχει προκαλέσει διπλωματικό συναγερμό, με τη Μόσχα να παρακολουθεί στενά το ρήγμα ΗΠΑ-Ευρώπης.
Ο Βέλγος Πρωθυπουργός Μπαρτ Ντε Βέβερ προειδοποίησε ότι το μπλοκ των 27 βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι. Τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να θέσει «κόκκινες γραμμές», καθώς η πολιτική κατευνασμού για τη στήριξη στον πόλεμο της Ουκρανίας δεν απέδωσε τα αναμενόμενα.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών, η συναισθηματική φόρτιση των Ευρωπαίων ηγετών ενδέχεται να θολώσει την ανάγκη για μια ρεαλιστική διαπραγμάτευση. Στους διαδρόμους του συνεδριακού κέντρου, τραπεζικά στελέχη επισημαίνουν ότι η Ευρώπη οφείλει να διαχωρίσει το πολιτικό στυλ από την ουσία.
Οι όροι του Ζελένσκι και η ανοικοδόμηση της Ουκρανίας
Εν τω μεταξύ, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι έθεσε τους δικούς του όρους για τη συμμετοχή του στις συναντήσεις κορυφής. Δήλωσε έτοιμος να συνομιλήσει μόνο εάν οι ΗΠΑ υπογράψουν εγγυήσεις ασφαλείας και ένα σχέδιο μεταπολεμικής ευημερίας για την Ουκρανία.
Ο Αμερικανός Υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, επιχείρησε να κατευνάσει την «υστερία» περί εμπορικού πολέμου. Εξέφρασε την πεποίθηση ότι θα βρεθεί λύση, καλώντας όλες τις πλευρές να πάρουν μια «βαθιά ανάσα» και να αποφύγουν το χειρότερο σενάριο.
Παρά τις προσπάθειες κατευνασμού, οι Ευρωπαίοι ηγέτες ετοιμάζονται για μια έκτακτη σύνοδο στις Βρυξέλλες την προσεχή Πέμπτη. Εκεί αναμένεται να συζητηθούν τα πιθανά αντίμετρα σε περίπτωση που ο πρόεδρος των ΗΠΑ υλοποιήσει τις απειλές του για τους δασμούς.
Η επόμενη μέρα των διατλαντικών σχέσεων
Η γεωπολιτική ισορροπία παραμένει εξαιρετικά λεπτή, καθώς η Ευρώπη προσπαθεί να διατηρήσει την προβλεψιμότητα του δικαίου σε έναν κόσμο που αλλάζει. Ο Μακρόν κάλεσε τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες να μην είναι «ντροπαλές» και να υπερασπιστούν τη θέση τους στο διεθνές στερέωμα.
Σημαντικοί παράγοντες, όπως ο Άντερς Φογκ Ράσμουσεν, έχουν ήδη προειδοποιήσει ότι το μέλλον του ΝΑΤΟ διακυβεύεται. Η ικανότητα της Ευρώπης να παραμείνει ενωμένη θα κρίνει αν θα μπορέσει να αντιμετωπίσει τις πιέσεις της Ουάσιγκτον χωρίς να θυσιάσει την ασφάλεια της ηπείρου.