Ισπανία: Καθολική απαγόρευση των social media για παιδιά κάτω των 16 ετών

Η ισπανική κυβέρνηση ανακοίνωσε την καθολική απαγόρευση πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για ανηλίκους κάτω των 16 ετών, επιβάλλοντας στις πλατφόρμες αυστηρά συστήματα επαλήθευσης ηλικίας. Ο Πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ δεσμεύτηκε παράλληλα για τη θέσπιση νομοθεσίας που θα καθιστά τα διευθυντικά στελέχη των τεχνολογικών κολοσσών υπόλογα για την εξάπλωση παράνομου περιεχομένου και ρητορικής μίσους.

Η κίνηση αυτή της Μαδρίτης δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό, αλλά μέρος ενός διευρυνόμενου κύματος ψηφιακού προστατευτισμού που σαρώνει την Ευρώπη και τον κόσμο. Σε ένα περιβάλλον που ο Σάντσεθ χαρακτήρισε ως «ψηφιακή Άγρια Δύση», η ανάγκη για κρατική παρέμβαση στην προστασία της ψυχικής υγείας των νέων μετατρέπεται από θεωρητική συζήτηση σε αυστηρό νομοθετικό πλαίσιο.

Η υποχρεωτική επαλήθευση ηλικίας και το τέλος της ανωνυμίας

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, ο Ισπανός Πρωθυπουργός τόνισε από το βήμα του World Government Summit στο Ντουμπάι ότι τα παιδιά εκτίθενται σε έναν χώρο που δεν προοριζόταν ποτέ για πλοήγηση χωρίς επίβλεψη. Οι πλατφόρμες θα υποχρεούνται πλέον να εφαρμόζουν τεχνικά συστήματα ταυτοποίησης που θα εμποδίζουν την είσοδο σε όσους δεν πληρούν το ηλικιακό κριτήριο.

Η Ισπανία ακολουθεί το παράδειγμα που έθεσε η Αυστραλία με την απαγόρευση των social media, η οποία ήταν η πρώτη χώρα παγκοσμίως που υιοθέτησε το όριο των 16 ετών. Η επιτυχία του μέτρου θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την τεχνολογική αρτιότητα των φίλτρων που θα κληθούν να αναπτύξουν οι εταιρείες τεχνολογίας.

Ποινικές ευθύνες για τα στελέχη των social media

Πέρα από τον ηλικιακό περιορισμό, η ισπανική κυβέρνηση ετοιμάζεται να καταθέσει την επόμενη εβδομάδα ένα νομοσχέδιο-σταθμό για την απόδοση ευθυνών. Το νέο πλαίσιο θα στοχεύει απευθείας στα διευθυντικά στελέχη των πλατφορμών, τα οποία θα θεωρούνται υπεύθυνα για τη διακίνηση παράνομου περιεχομένου.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων νομικών παραστατών, η κίνηση αυτή στοχεύει στο να σταματήσει η ασυλία των τεχνολογικών κολοσσών απέναντι στη ρητορική μίσους. Η Μαδρίτη επιδιώκει να δημιουργήσει ένα ασφαλές ψηφιακό οικοσύστημα, όπου η ελευθερία του λόγου δεν θα αποτελεί άλλοθι για την έκθεση ανηλίκων σε κινδύνους.

Το παγκόσμιο φαινόμενο του ψηφιακού περιορισμού

Η απόφαση της Ισπανίας έρχεται σε μια χρονική στιγμή που και άλλες ευρωπαϊκές δυνάμεις, όπως η Γαλλία με την απαγόρευση για παιδιά κάτω των 15 και η Βρετανία που εξετάζει παρόμοια μέτρα, αναθεωρούν τη στάση τους. Η διεθνής κοινότητα φαίνεται να συγκλίνει στην άποψη ότι η αυτορρύθμιση των πλατφορμών απέτυχε παταγωδώς.

Ακόμη και σε αναδυόμενες αγορές, όπως η Ινδία όπου προτείνεται απαγόρευση κάτω των 16, η συζήτηση για την ψηφιακή ασφάλεια εντείνεται. Η Ισπανία φιλοδοξεί να αποτελέσει τον ευρωπαϊκό οδηγό για μια αυστηρή νομοθεσία που θα εξισορροπεί την τεχνολογική πρόοδο με την κοινωνική ευθύνη.

Η επόμενη μέρα για την ψηφιακή προστασία

Οι αντιδράσεις από την πλευρά των τεχνολογικών εταιρειών αναμένονται έντονες, καθώς η εφαρμογή τέτοιων μέτρων απαιτεί σημαντικές επενδύσεις σε υποδομές ελέγχου. Ωστόσο, η πολιτική βούληση στη Μαδρίτη φαίνεται ακλόνητη, με τον Πρωθυπουργό να ξεκαθαρίζει ότι η προστασία της νέας γενιάς αποτελεί αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα.

Οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί φορείς υποδέχθηκαν με ικανοποίηση τις ανακοινώσεις, επισημαίνοντας ότι το κενό εποπτείας στο διαδίκτυο είχε λάβει επικίνδυνες διαστάσεις. Η εφαρμογή του νόμου τους επόμενους μήνες θα δείξει αν η Ευρώπη μπορεί πράγματι να τιθασεύσει την ισχύ των social media.