ΗΠΑ: Ο πρόεδρος Τραμπ αποσύρει τη χώρα από 66 διεθνείς οργανισμούς και οντότητες του ΟΗΕ

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, υπέγραψε την Τετάρτη διακήρυξη για την άμεση αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών από 35 διεθνείς οργανισμούς και 31 οντότητες των Ηνωμένων Εθνών. Σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο, η απόφαση ελήφθη καθώς οι συγκεκριμένοι φορείς κρίθηκε ότι λειτουργούν αντίθετα προς τα αμερικανικά εθνικά συμφέροντα, σηματοδοτώντας μια ριζική αναθεώρηση της πολυμερούς διπλωματίας της Ουάσινγκτον.

Η κίνηση αυτή αποτελεί την κορύφωση μιας στρατηγικής αποδέσμευσης από διεθνή σχήματα που ο πρόεδρος των ΗΠΑ θεωρεί αναποτελεσματικά ή επιζήμια για την κυριαρχία της χώρας. Το παρασκήνιο της υπόθεσης συνδέεται άμεσα με την ευρύτερη πολιτική «Πρώτα η Αμερική», η οποία έχει ήδη οδηγήσει σε αυστηρότερους ελέγχους και εξέταση κυρώσεων κατά της UNRWA το προηγούμενο διάστημα.

Η κλίμακα της αμερικανικής αποχώρησης

Η διακήρυξη που υπεγράφη την Τετάρτη στοχεύει συνολικά 66 διεθνείς οντότητες, χωρίζοντάς τες σε δύο βασικές κατηγορίες. Οι 35 αφορούν διεθνείς οργανισμούς εκτός του πλαισίου του ΟΗΕ, ενώ οι υπόλοιπες 31 αποτελούν εξειδικευμένες υπηρεσίες και όργανα των Ηνωμένων Εθνών.

Παρά τη σοβαρότητα της απόφασης, ο Λευκός Οίκος δεν έδωσε στη δημοσιότητα τη συγκεκριμένη λίστα των οργανισμών από τους οποίους αποσύρονται οι Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτή η έλλειψη διαφάνειας έχει προκαλέσει έντονη φημολογία στους διπλωματικούς κύκλους της Ουάσινγκτον σχετικά με το εύρος των περικοπών.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η διακήρυξη αναφέρει ρητά ότι η συμμετοχή σε αυτούς τους φορείς δεν εξυπηρετεί πλέον τους στρατηγικούς στόχους των ΗΠΑ. Η κίνηση αυτή έρχεται σε συνέχεια άλλων γεωπολιτικών διεκδικήσεων, όπως οι ενεργές συζητήσεις για την αγορά της Γροιλανδίας.

Γεωπολιτικό αποτύπωμα και εθνικά συμφέροντα

Η επιχειρηματολογία της κυβέρνησης εστιάζει στην προστασία των αμερικανικών πόρων και την αποφυγή χρηματοδότησης οργανισμών που συχνά επικρίνουν την αμερικανική εξωτερική πολιτική. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ έχει επανειλημμένα τονίσει ότι η πολυμερής διπλωματία πρέπει να αποφέρει χειροπιαστά οφέλη για τον Αμερικανό φορολογούμενο.

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών, αναλυτές στρατηγικής επισημαίνουν ότι η κίνηση αυτή ενδέχεται να δημιουργήσει ένα διπλωματικό κενό, το οποίο θα σπεύσουν να καλύψουν ανταγωνιστικές δυνάμεις. Η αποδυνάμωση της αμερικανικής παρουσίας σε τεχνικούς και ανθρωπιστικούς φορείς θεωρείται από ορισμένους ως υψηλού ρίσκου επιλογή.

Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η αποχώρηση από διεθνείς οντότητες μπορεί να επηρεάσει και τις διμερείς σχέσεις με παραδοσιακούς συμμάχους. Η στρατηγική αυτή ευθυγραμμίζεται με προηγούμενες αποφάσεις, όπως ο περιορισμός εισόδου ξένων υπηκόων, ενισχύοντας το προφίλ μιας εσωστρεφούς εθνικής ασφάλειας.

Η επόμενη μέρα στη διεθνή σκηνή

Η εφαρμογή της διακήρυξης αναμένεται να ξεκινήσει άμεσα, με τις αμερικανικές αντιπροσωπείες να προετοιμάζουν το έδαφος για την παύση της χρηματοδότησης και της συμμετοχής. Οι διεθνείς οργανισμοί βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με σημαντικές δημοσιονομικές τρύπες, καθώς οι ΗΠΑ αποτελούν τον μεγαλύτερο χρηματοδότη παγκοσμίως.

Οι διπλωματικοί ακόλουθοι στην Ουάσινγκτον αναμένουν με ενδιαφέρον τη δημοσιοποίηση των ονομάτων των οργανισμών. Η επιλογή των στόχων θα καταδείξει αν η κυβέρνηση Τραμπ στοχεύει σε πολιτικούς φορείς ή σε τεχνικούς οργανισμούς που ρυθμίζουν το παγκόσμιο εμπόριο και τις τηλεπικοινωνίες.

Σε κάθε περίπτωση, η απόφαση αυτή επιβεβαιώνει ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ προκρίνει τη διμερή διπλωματία έναντι των διεθνών οργανισμών. Οι αντιδράσεις από τον ΟΗΕ και την Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένονται έντονες, καθώς η αμερικανική αποχώρηση ανατρέπει την υφιστάμενη διεθνή αρχιτεκτονική ασφαλείας και συνεργασίας.