- Ο Αλεξάντερ Στουμπ προωθεί σχέδιο ασφάλειας για την Αρκτική έως τον Ιούλιο.
- Ο πρόεδρος των ΗΠΑ εξασφάλισε μόνιμη πρόσβαση στη Γροιλανδία.
- Αποσύρθηκαν οι απειλές για δασμούς σε οκτώ ευρωπαϊκά κράτη.
- Η συνεργασία θα περιλαμβάνει σκανδιναβικές χώρες, ΗΠΑ και Καναδά.
Ο Φινλανδός πρόεδρος, Αλεξάντερ Στουμπ, ανακοίνωσε από το Νταβός την πρόθεση για τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου σχεδίου ασφάλειας στην Αρκτική έως τη σύνοδο του ΝΑΤΟ τον Ιούλιο. Η κίνηση αυτή ακολουθεί την κρίσιμη συμφωνία-πλαίσιο των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία, η οποία αποκλιμακώνει την ένταση με τους Ευρωπαίους συμμάχους και διασφαλίζει τη διατλαντική συνοχή.
| Παράμετρος | Λεπτομέρειες & Στόχοι |
|---|---|
| Σύνοδος-Ορόσημο | ΝΑΤΟ στην Άγκυρα (Ιούλιος 2026) |
| Συμμετέχοντες | Φινλανδία, Σουηδία, Νορβηγία, Δανία, Ισλανδία, ΗΠΑ, Καναδάς |
| Καθεστώς Γροιλανδίας | Αυτόνομη περιοχή της Δανίας με πλήρη πρόσβαση των ΗΠΑ |
| Κύριες Απειλές | Στρατιωτική και οικονομική διείσδυση Ρωσίας και Κίνας |
| Οικονομική Διάσταση | Απόσυρση δασμών και αύξηση αμυντικών δαπανών |
Η γεωπολιτική κινητικότητα στην περιοχή του Βόρειου Πόλου αντανακλά την ανάγκη για ένα νέο γεωπολιτικό αποτύπωμα της Δύσης, καθώς οι πάγοι που λιώνουν ανοίγουν νέες εμπορικές οδούς και πρόσβαση σε πλούσια κοιτάσματα ορυκτών. Η πρόσφατη υπαναχώρηση από τις απειλές για δασμούς σηματοδοτεί μια στροφή προς τη διπλωματική σταθερότητα εντός της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας.
Σε έναν ιδανικό κόσμο, θα έχουμε κάτι έτοιμο για την ασφάλεια της Αρκτικής μέχρι τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.
Αλεξάντερ Στουμπ, Πρόεδρος της Φινλανδίας
Η στρατηγική σύγκλιση για τη θωράκιση της Γροιλανδίας
Στο περιθώριο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός, ο Αλεξάντερ Στουμπ υπογράμμισε τη σημασία της πρόσφατης εξέλιξης όπου ο πρόεδρος των ΗΠΑ ανακοίνωσε μια συμφωνία-πλαίσιο για τη Γροιλανδία. Η συμφωνία αυτή εξασφαλίζει στις Ηνωμένες Πολιτείες μόνιμη και πλήρη πρόσβαση στο νησί, τερματίζοντας μια περίοδο έντονης αβεβαιότητας.
Παράλληλα, η απόφαση της Ουάσινγκτον να αποσύρει τις απειλές για επιβολή δασμών σε οκτώ Ευρωπαίους συμμάχους λειτούργησε ως καταλύτης εκτόνωσης. Ο επικεφαλής του ΝΑΤΟ τόνισε ότι οι σύμμαχοι οφείλουν πλέον να ενισχύσουν τη δέσμευσή τους στην Αρκτική, προκειμένου να αναχαιτίσουν τον αποκλεισμό της Ρωσίας και της Κίνας από την περιοχή.
Το μοντέλο της «Σκανδιναβικής Συνεργασίας+»
Ο Στουμπ πρότεινε μια ενισχυμένη αρχιτεκτονική ασφάλειας που θα βασίζεται στη στενή συνεργασία των σκανδιναβικών μελών του ΝΑΤΟ —Φινλανδία, Σουηδία, Νορβηγία, Δανία και Ισλανδία— μαζί με τις ΗΠΑ και τον Καναδά. Το πακέτο μέτρων αναμένεται να είναι αντίστοιχο με τη συμφωνία της Χάγης, η οποία προέβλεπε σημαντική αύξηση των αμυντικών δαπανών.
«Σε έναν ιδανικό κόσμο, θα έχουμε κάτι έτοιμο μέχρι τη σύνοδο κορυφής στην Άγκυρα», δήλωσε ο Φινλανδός πρόεδρος στο Reuters. Η επιδίωξη είναι η δημιουργία ενός αμυντικού αναχώματος που θα προστατεύει την εδαφική ακεραιότητα της Γροιλανδίας, η οποία αποτελεί αυτόνομη περιοχή της Δανίας.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αναλυτών στρατηγικής, η κίνηση αυτή είναι απαραίτητη καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ υποστηρίζει ότι μόνο η αμερικανική ισχύς μπορεί να εγγυηθεί την ασφάλεια έναντι των κινεζικών και ρωσικών φιλοδοξιών. Η προσέγγιση αυτή, αν και αρχικά προκάλεσε τριγμούς, φαίνεται να μετουσιώνεται σε μια συλλογική αμυντική στρατηγική.
Η ευρωπαϊκή απάντηση και η ενότητα του μετώπου
Ενώ ο Στουμπ εμφανίζεται αισιόδοξος, οι ηγέτες της ΕΕ συγκαλούν έκτακτη σύνοδο κορυφής στις Βρυξέλλες για να αξιολογήσουν τις εξελίξεις. Η διατήρηση ενός ενιαίου ευρωπαϊκού μετώπου θεωρείται κρίσιμη, με ιδιαίτερη βαρύτητα στις θέσεις της Δανής Πρωθυπουργού, Μέτε Φρεντέρικσεν.
Η επόμενη μέρα για την Αρκτική θα κριθεί από την ικανότητα του ΝΑΤΟ να μετατρέψει τις διμερείς συμφωνίες σε ένα πολυμερές πλαίσιο προστασίας. Η σύνοδος της Τουρκίας τον Ιούλιο θα αποτελέσει το τελικό τεστ για τη συνοχή της συμμαχίας και τη σταθερότητα των διατλαντικών σχέσεων σε ένα μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό περιβάλλον.