- Η Ρωσία χάνει έναν κρίσιμο σύμμαχο στη Λατινική Αμερική μετά τη σύλληψη Μαδούρο.
- Η Μόσχα βλέπει στην αναβίωση του Δόγματος Μονρόε μια ευκαιρία για αναγνώριση των δικών της σφαιρών επιρροής.
- Ο έλεγχος των τεράστιων πετρελαϊκών αποθεμάτων της Βενεζουέλας περνά de facto στις ΗΠΑ.
- Ρώσοι εθνικιστές επικρίνουν την ταχύτητα της αμερικανικής επιχείρησης σε σύγκριση με τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Η σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από τις αμερικανικές ειδικές δυνάμεις στερεί από τον Βλαντίμιρ Πούτιν έναν στρατηγικό σύμμαχο στη Λατινική Αμερική, αλλά ανοίγει τον δρόμο για μια νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων βασισμένη στις σφαίρες επιρροής. Η Μόσχα παρακολουθεί στενά την επιστροφή των ΗΠΑ στο Δόγμα Μονρόε, ελπίζοντας ότι η επικέντρωση του προέδρου των ΗΠΑ στη δική του «πίσω αυλή» θα οδηγήσει στην de facto αναγνώριση της ρωσικής κυριαρχίας στον μετασοβιετικό χώρο.
| Γεωπολιτικό Στοιχείο | Περιγραφή / Κατάσταση |
|---|---|
| Ημερομηνία Επιχείρησης | 5 Ιανουαρίου 2026 |
| Κύριος Στόχος | Σύλληψη Νικολάς Μαδούρο |
| Στρατηγικό Δόγμα | Δόγμα Μονρόε (Spheres of Influence) |
| Πετρελαϊκά Αποθέματα | Μεγαλύτερα παγκοσμίως (Βενεζουέλα) |
| Ρωσική Εμπλοκή | Στρατηγική εταιρική σχέση (Μάιος 2025) |
| Κατάσταση Rosneft | Τερματισμός δραστηριοτήτων στη Βενεζουέλα (2020) |
Αυτή η δραματική αλλαγή σκηνικού έρχεται μόλις οκτώ μήνες μετά την υπογραφή στρατηγικής εταιρικής σχέσης μεταξύ Μόσχας και Καράκας, υπογραμμίζοντας την ταχύτητα των αμερικανικών κινήσεων στην περιοχή. Το Κρεμλίνο, παρά τη δημόσια καταδίκη της επιχείρησης, φαίνεται να σταθμίζει τα οφέλη από μια ρεαλιστική διαίρεση του κόσμου, όπου η ισχύς υπερτερεί του διεθνούς δικαίου.
Αυτό που ο Τραμπ 'έκλεψε' τον πρόεδρο μιας άλλης χώρας δείχνει ότι δεν υπάρχει διεθνές δίκαιο - υπάρχει μόνο ο νόμος της ισχύος.
Σεργκέι Μαρκόφ, Πρώην σύμβουλος του Κρεμλίνου
Η απώλεια ενός στρατηγικού εταίρου
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η Μόσχα αντιλαμβάνεται τη σύλληψη του Μαδούρο ως μια κίνηση που αυξάνει την πετρελαϊκή ισχύ των ΗΠΑ. Η Βενεζουέλα διαθέτει τα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο, και ο έλεγχός τους από την Ουάσιγκτον αλλάζει τις ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά ενέργειας.
Παρά την απώλεια, υψηλόβαθμες ρωσικές πηγές επισημαίνουν ότι εάν η ενέργεια αυτή αποτελεί εφαρμογή του Δόγματος Μονρόε, τότε δημιουργείται ένα προηγούμενο που η Ρωσία μπορεί να εκμεταλλευτεί. Η λογική των «ζωνών επιρροής» επιτρέπει στη Μόσχα να διεκδικήσει ανάλογη ελευθερία κινήσεων στη δική της γειτονιά, ιδιαίτερα στην Ουκρανία και τον Καύκασο.
Ωστόσο, η ρωσική διπλωματία παραμένει προσεκτική, με το Υπουργείο Εξωτερικών να χαρακτηρίζει την ενέργεια ως παράνομη και αποσταθεροποιητική. Η Μόσχα ζητά την απελευθέρωση του Μαδούρο, ενώ τα κρατικά μέσα ενημέρωσης κάνουν λόγο για «απαγωγή» που θυμίζει την περίπτωση του Μανουέλ Νοριέγκα στον Παναμά το 1990.
Το Δόγμα Μονρόε και η «Πειρατεία» στην Καραϊβική
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ φαίνεται να αναβιώνει μια στρατηγική του 19ου αιώνα, την οποία ορισμένοι αναλυτές αποκαλούν πλέον «Δόγμα Ντόνροε». Η προσέγγιση αυτή βασίζεται στην απόλυτη αμερικανική κυριαρχία στο δυτικό ημισφαίριο, παραμερίζοντας τις παρεμβάσεις άλλων μεγάλων δυνάμεων όπως η Ρωσία και η Κίνα.
Αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν την υπόθεση τονίζουν ότι η κίνηση αυτή σηματοδοτεί την επιστροφή στον «άγριο ιμπεριαλισμό». Η χρήση ισχύος για την ανατροπή ηγετών θεωρείται από τη Μόσχα ως απόδειξη ότι το διεθνές δίκαιο έχει καταρρεύσει, δίνοντας τη θέση του στον «νόμο της ζούγκλας» ή του «Wild West».
Στο πλαίσιο της νέας στρατηγικής ασφαλείας, ο Λευκός Οίκος επιδιώκει να εξασφαλίσει τον έλεγχο των ενεργειακών πόρων. Αυτό το γεγονός, αν και πλήττει τα ρωσικά συμφέροντα στη Βενεζουέλα, μπορεί να λειτουργήσει ως γεωπολιτικό αντάλλαγμα για την αποδοχή των ρωσικών θέσεων στην Ευρώπη.
Η σύγκριση με την Ουκρανία και οι εσωτερικές αντιδράσεις
Στο εσωτερικό της Ρωσίας, οι εθνικιστικοί κύκλοι ασκούν κριτική για την αδυναμία προστασίας ενός συμμάχου. Η σύγκριση μεταξύ της αστραπιαίας αμερικανικής επιχείρησης και της πολυετούς σύγκρουσης στην Ουκρανία προκαλεί δυσφορία σε ορισμένες πτέρυγες του Κρεμλίνου.
Ο φυλακισμένος εθνικιστής Ιγκόρ Γκίρκιν υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ έδειξαν πώς πρέπει να δρα μια μεγάλη δύναμη όταν αντιμετωπίζει απειλές. Η απώλεια της Βενεζουέλας, μετά την πτώση του Άσαντ στη Συρία, θεωρείται από πολλούς ως πλήγμα στο διεθνές γόητρο της Ρωσίας.
Παράλληλα, η ιστορική σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο αναδεικνύει την ικανότητα των ΗΠΑ να επιχειρούν σε μεγάλες αποστάσεις. Η Μόσχα, εγκλωβισμένη στο μέτωπο της Ουκρανίας, εμφανίζεται πρακτικά ανίκανη να παρέμβει στρατιωτικά σε ένα άλλο ημισφαίριο, γεγονός που περιορίζει το γεωπολιτικό της αποτύπωμα.
Η επόμενη μέρα των γεωπολιτικών ισορροπιών
Για τον Βλαντίμιρ Πούτιν και τον Σι Τζινπίνγκ, ένας πρόεδρος των ΗΠΑ που επικεντρώνεται στο δυτικό ημισφαίριο μπορεί να είναι αποδεκτός. Εάν η Ουάσιγκτον «βαλτώσει» στη Βενεζουέλα, θα έχει λιγότερους πόρους και ενδιαφέρον για την Ουκρανία ή την Ταϊβάν.
Η ρωσική Rosneft είχε ήδη τερματίσει τις δραστηριότητές της στη Βενεζουέλα από το 2020, γεγονός που μειώνει την άμεση οικονομική έκθεση της Μόσχας. Το ερώτημα που παραμένει είναι αν ο θρίαμβος του Τραμπ θα μετατραπεί σε στρατηγική καταστροφή ή αν θα εδραιώσει μια νέα εποχή διμερών συμφωνιών μεταξύ των υπερδυνάμεων.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα τις εξελίξεις, καθώς ο έλεγχος των παγκόσμιων αγορών ενέργειας περνά σε μια νέα φάση. Η Μόσχα, αν και έχασε έναν παίκτη στη σκακιέρα, ελπίζει ότι η νέα «ρεαλπολιτίκ» θα της επιτρέψει να κλειδώσει τα δικά της κέρδη στην Ευρασία.
