- Η Ρωσία αναμένει επίσημη απάντηση από τον πρόεδρο Τραμπ για την παράταση της New START.
- Η συνθήκη λήγει στις 5 Φεβρουαρίου, θέτοντας σε κίνδυνο τον έλεγχο των πυρηνικών.
- Η πρόταση Πούτιν αφορά εθελοντική τήρηση των ορίων για ένα έτος.
- Η πυρηνική ενίσχυση της Κίνας περιπλέκει τις διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας.
Η Μόσχα αναμένει την επίσημη τοποθέτηση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, σχετικά με την παράταση της συνθήκης New START, η οποία λήγει σε λιγότερο από δύο μήνες. Η πρόταση του Βλαντίμιρ Πούτιν για εθελοντική διατήρηση των ορίων στα πυρηνικά οπλοστάσια αποτελεί την τελευταία προσπάθεια αποτροπής ενός νέου, ανεξέλεγκτου ανταγωνισμού εξοπλισμών.
| Παράμετρος | Λεπτομέρειες |
|---|---|
| Ονομασία Συνθήκης | New START (Strategic Arms Reduction Treaty) |
| Ημερομηνία Λήξης | 5 Φεβρουαρίου 2026 |
| Πυρηνικό Οπλοστάσιο (ΗΠΑ-Ρωσία) | 87% του παγκόσμιου αποθέματος |
| Πρόταση Ρωσίας | Εθελοντική παράταση ορίων για 1 έτος |
| Κεφαλές Κίνας | Περίπου 600 (Federation of American Scientists) |
| Στόχος Συνθήκης | Περιορισμός στρατηγικών κεφαλών και μέσων μεταφοράς |
Το ιστορικό υπόβαθρο της συνθήκης New START ανάγεται στην ανάγκη για διαφάνεια και μείωση του κινδύνου παρεξηγήσεων μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων, μια ανάγκη που γεννήθηκε από τον τρόμο ενός πυρηνικού ολοκαυτώματος μετά την κρίση της Κούβας το 1962. Η σταδιακή κατάρρευση των διμερών συμφωνιών ελέγχου τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργήσει ένα επικίνδυνο κενό ασφαλείας, το οποίο η Μόσχα επιδιώκει τώρα να γεφυρώσει μέσω μιας προσωρινής διευθέτησης.
Έχουμε λιγότερες από 100 ημέρες πριν από τη λήξη της New START. Περιμένουμε μια απάντηση από την Ουάσιγκτον.
Σεργκέι Σοϊγκού, Γραμματέας Συμβουλίου Ασφαλείας Ρωσίας
Η κρίσιμη αντίστροφη μέτρηση για τον έλεγχο των εξοπλισμών
Με λιγότερες από 100 ημέρες να απομένουν μέχρι την επίσημη λήξη της συνθήκης στις 5 Φεβρουαρίου, ο γραμματέας του Συμβουλίου Ασφαλείας της Ρωσίας, Σεργκέι Σοϊγκού, υπογράμμισε την επείγουσα ανάγκη για μια αμερικανική απάντηση. Η συνθήκη θέτει αυστηρά όρια στον αριθμό των στρατηγικών πυρηνικών κεφαλών που μπορούν να αναπτύξουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ρωσία, καθώς και στα μέσα μεταφοράς τους, όπως οι διηπειρωτικοί πύραυλοι και τα υποβρύχια. Όπως προκύπτει από το ρεπορτάζ του Reuters, η ρωσική πλευρά θεωρεί την πρότασή της ως μια ευκαιρία να ανακοπεί η καταστροφική πορεία που επικρατεί σήμερα στον διεθνή έλεγχο των όπλων.
Η γεωπολιτική ισορροπία και ο παράγοντας της Κίνας
Η συζήτηση για τη New START δεν περιορίζεται πλέον μόνο στις διμερείς σχέσεις Ουάσιγκτον και Μόσχας. Η ραγδαία πυρηνική αναβάθμιση της Κίνας, η οποία διαθέτει πλέον περίπου 600 κεφαλές, περιπλέκει τη στρατηγική εξίσωση. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αμυντικής διπλωματίας, μια παράταση της συνθήκης θα επέτρεπε στον πρόεδρο των ΗΠΑ να επικεντρωθεί στην αντιμετώπιση της κινεζικής απειλής, χωρίς να ανησυχεί ταυτόχρονα για μια νέα ρωσική ανάπτυξη όπλων. Ήδη, η Κίνα έχει τοποθετήσει περισσότερους από 100 πυραύλους σε σιλό, ενισχύοντας τις πιέσεις προς την αμερικανική κυβέρνηση για μια συνολική αναθεώρηση της πυρηνικής στρατηγικής.
Η στρατηγική σταθερότητα και οι επόμενες κινήσεις
Παρά το γεγονός ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, είχε χαρακτηρίσει την πρόταση του Πούτιν ως «καλή ιδέα» τον περασμένο Οκτώβριο, η επίσημη απάντηση εκκρεμεί. Η νέα Εθνική Στρατηγική Ασφαλείας των ΗΠΑ κάνει λόγο για την ανάγκη αποκατάστασης της στρατηγικής σταθερότητας με τη Ρωσία, γεγονός που αφήνει ανοιχτό το παράθυρο για διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, οι φόβοι για νέες πυρηνικές δοκιμές και η συνεχιζόμενη ένταση λόγω του πολέμου στην Ουκρανία καθιστούν το κλίμα εξαιρετικά εύθραυστο. Οι ρωσικές προτάσεις στοχεύουν στην αποτροπή αρνητικών σεναρίων, όμως η τελική απόφαση της Ουάσιγκτον θα κρίνει αν ο κόσμος θα εισέλθει σε μια νέα εποχή πυρηνικής αβεβαιότητας ή αν θα διατηρηθούν τα τελευταία αναχώματα ασφαλείας.
Η επόμενη μέρα των πυρηνικών διαπραγματεύσεων
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις επαφές, καθώς μια πιθανή νέα σύνοδος Πούτιν-Τραμπ θα μπορούσε να αποτελέσει τον καταλύτη για την οριστική διευθέτηση του ζητήματος. Η διατήρηση των ορίων για ένα ακόμη έτος θεωρείται από πολλούς ως η μόνη ρεαλιστική λύση για την αποφυγή μιας ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης. Σε κάθε περίπτωση, η 5η Φεβρουαρίου παραμένει η ημερομηνία-ορόσημο που θα καθορίσει το μέλλον της παγκόσμιας αποτροπής και της διεθνούς ασφάλειας για τις επόμενες δεκαετίες.