- Ο Arfan Bhatti καταδικάστηκε σε 30 χρόνια κάθειρξη για την επίθεση στο Pride του Όσλο.
- Κρίθηκε ένοχος ως ο εγκέφαλος της επίθεσης, παρά το γεγονός ότι βρισκόταν στο Πακιστάν.
- Η ποινή είναι η ανώτατη προβλεπόμενη από τον νορβηγικό ποινικό κώδικα.
- Ανεξάρτητη έρευνα έδειξε ότι η αστυνομία θα μπορούσε να είχε αποτρέψει το μακελειό.
- Ο δράστης της επίθεσης, Zaniar Matapour, εκτίει ήδη την ίδια ποινή.
Στην ανώτατη προβλεπόμενη ποινή των 30 ετών κάθειρξης καταδικάστηκε την Παρασκευή από νορβηγικό δικαστήριο ο Arfan Bhatti, ο οποίος κρίθηκε ένοχος για την ενορχήστρωση της πολύνεκρης τρομοκρατικής επίθεσης σε γκέι μπαρ κατά τη διάρκεια των εορτασμών του Pride στο Όσλο το 2022. Παρά το γεγονός ότι ο 48χρονος βρισκόταν στο Πακιστάν την ώρα του μακελειού, οι δικαστές έκριναν ότι έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη συνέργεια σε τρομοκρατική πράξη, επιβάλλοντας την αυστηρότερη ποινή που προβλέπει ο νορβηγικός ποινικός κώδικας.
| Στοιχείο Υπόθεσης | Λεπτομέρειες |
|---|---|
| Κατηγορούμενος | Arfan Bhatti (48 ετών) |
| Ποινή | 30 έτη κάθειρξη (Ανώτατη) |
| Κατηγορία | Συνέργεια σε διακεκριμένη τρομοκρατία |
| Τόπος Επίθεσης | London Pub, Όσλο (LGBTQ+ hub) |
| Απολογισμός | 2 νεκροί, 8 τραυματίες από σφαίρες |
| Φυσικός Αυτουργός | Zaniar Matapour (Καταδικάστηκε το 2024) |
| Έκδοση | Από Πακιστάν στη Νορβηγία (2024) |
Η απόφαση αυτή αποτελεί ένα κομβικό σημείο για τη δικαστική ιστορία της Νορβηγίας, καθώς επισφραγίζει την απόδοση ευθυνών για μια από τις πιο σκοτεινές στιγμές της χώρας τα τελευταία χρόνια. Η επιβολή της ποινής των 30 ετών, η οποία αποτελεί το ανώτατο όριο που θεσπίστηκε πρόσφατα για εγκλήματα εξαιρετικής βαρύτητας, αντικατοπτρίζει τη σοβαρότητα της επίθεσης κατά της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας.
Η καταδίκη του Bhatti αποδεικνύει ότι η απόσταση δεν προσφέρει ασυλία στους εγκέφαλους της τρομοκρατίας που δρουν από το εξωτερικό.
Αναλυτές Στρατηγικής, Διεθνής Ασφάλεια
Το χρονικό της επίθεσης και ο ρόλος του Arfan Bhatti
Η επίθεση σημειώθηκε τον Ιούνιο του 2022, όταν ο Zaniar Matapour, ένας Ιρανικής καταγωγής Νορβηγός, άνοιξε πυρ στο London Pub, ένα εμβληματικό σημείο της γκέι σκηνής του Όσλο, και σε ένα γειτονικό μπαρ. Το αποτέλεσμα ήταν δύο νεκροί και οκτώ τραυματίες από σφαίρες, ενώ δεκάδες άλλοι υπέστησαν τραυματισμούς μέσα στον γενικευμένο πανικό που επικράτησε στο κέντρο της πρωτεύουσας.
Ο Bhatti, αν και βρισκόταν χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά, στο Πακιστάν, κρίθηκε ένοχος για την καθοδήγηση και οργάνωση του χτυπήματος. Οι αρχές κατάφεραν να εξασφαλίσουν την έκδοσή του στη Νορβηγία το 2024, μετά από συντονισμένες διπλωματικές και νομικές ενέργειες, θέτοντάς τον ενώπιον της δικαιοσύνης για συνέργεια σε διακεκριμένη τρομοκρατία.
Αυτή η καταδίκη έρχεται σε συνέχεια της απόφασης του Ιουλίου 2024, όταν ο ίδιος ο Matapour καταδικάστηκε επίσης σε 30 χρόνια φυλάκιση. Παρόμοιες αυστηρές ποινές για τρομοκρατικά σχέδια έχουν παρατηρηθεί πρόσφατα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπως στην περίπτωση που δύο άνδρες κρίθηκαν ένοχοι για σχέδιο μαζικής δολοφονίας με έμπνευση από το Ισλαμικό Κράτος στη Βρετανία.
Προτεινόμενο Μιανμάρ: Απορρίπτει τις κατηγορίες για γενοκτονία των Ροχίνγκια στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης
Η ψυχιατρική πραγματογνωμοσύνη και η νομική ευθύνη
Κατά τη διάρκεια της δίκης, το ενδιαφέρον επικεντρώθηκε στην ψυχική κατάσταση του κατηγορουμένου. Δύο ιατροδικαστικοί ψυχίατροι κατέθεσαν στο δικαστήριο ότι ο Bhatti πάσχει από σοβαρή διαταραχή προσωπικότητας και πληροί τα κριτήρια της ψυχοπάθειας. Ωστόσο, η τελική κρίση ήταν ότι διατηρεί τον καταλογισμό των πράξεών του, γεγονός που επέτρεψε την επιβολή της ποινής κάθειρξης.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, ο Bhatti δήλωσε αθώος και διατηρεί το δικαίωμα να ασκήσει έφεση κατά της απόφασης. Η νομική του ομάδα αναμένεται να επικεντρωθεί στην αμφισβήτηση των αποδεικτικών στοιχείων που τον συνδέουν με τον φυσικό αυτουργό, παρά την καταδικαστική απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου.
Η υπόθεση αυτή θυμίζει άλλες μεγάλες δίκες για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, όπου η δικαιοσύνη εξάντλησε την αυστηρότητά της, όπως όταν γαλλικό δικαστήριο καταδίκασε πρώην ηγέτη ανταρτών σε 30 χρόνια φυλάκιση. Η σταθερή τάση των ευρωπαϊκών δικαστηρίων προς την ανώτατη δυνατή ποινή υπογραμμίζει την ανάγκη για ισχυρή αποτροπή τέτοιων εγκλημάτων.
Οι παραλείψεις των αρχών και η επόμενη μέρα
Παρά την ικανοποίηση για την καταδίκη, η υπόθεση αφήνει μια πικρή γεύση λόγω των αποκαλύψεων για τις αρχές. Μια ανεξάρτητη έρευνα το 2023 κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η νορβηγική αστυνομία θα μπορούσε να είχε αποτρέψει την επίθεση, εάν είχε αξιοποιήσει έγκαιρα πληροφορίες από ξένη υπηρεσία πληροφοριών.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών ασφαλείας, επισημαίνεται από αναλυτές στρατηγικής ότι η περίπτωση Bhatti αναδεικνύει τα κενά στη διεθνή συνεργασία για την παρακολούθηση υπόπτων που δρουν από το εξωτερικό. Η ανάγκη για ταχύτερη ανταλλαγή δεδομένων παραμένει επιτακτική, ειδικά σε πόλεις όπως το Όσλο, όπου πρόσφατα υπήρξαν και άλλα περιστατικά, όπως όταν συνελήφθη 19χρονος για πυροβολισμούς σε εμπορικό κέντρο.
Η επόμενη μέρα για τη Νορβηγία περιλαμβάνει την ενίσχυση των μέτρων ασφαλείας σε μεγάλες δημόσιες συναθροίσεις και την επανεξέταση των πρωτοκόλλων αντιτρομοκρατικής δράσης. Η καταδίκη του Bhatti στέλνει ένα σαφές μήνυμα ότι η απόσταση δεν προσφέρει ασυλία και ότι οι εγκέφαλοι της τρομοκρατίας θα αντιμετωπίζουν τις συνέπειες του νόμου, ανεξάρτητα από το πού βρίσκονται.
