Μιανμάρ: Το νέο «υπερ-όργανο» της χούντας που θωρακίζει την εξουσία του Μιν Αούνγκ Χλάινγκ

Η στρατιωτική χούντα της Μιανμάρ ανακοίνωσε τη σύσταση του Συμβουλευτικού Συμβουλίου της Ένωσης, ενός πανίσχυρου θεσμικού οργάνου που θα ασκεί απόλυτη εποπτεία τόσο στις ένοπλες δυνάμεις όσο και στην πολιτική διοίκηση. Η κίνηση αυτή, η οποία έρχεται αμέσως μετά τις αμφισβητούμενες εκλογές, επιτρέπει στον στρατηγό Μιν Αούνγκ Χλάινγκ να μεταβεί στην προεδρία της χώρας χωρίς να απωλέσει τον έλεγχο του στρατεύματος.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της προσπάθειας του καθεστώτος να μετασχηματίσει τη στρατιωτική δικτατορία σε ένα πολιτικό προτεκτοράτο. Μετά το πραξικόπημα του 2021, η ηγεσία της Μιανμάρ επιδιώκει τη νομιμοποίηση της εξουσίας της μέσω μιας ελεγχόμενης μετάβασης, η οποία όμως δεν παραχωρεί ουσιαστικές ελευθερίες στη δημοκρατική αντιπολίτευση.

Η δημιουργία του νέου οργάνου αποτελεί το τελευταίο βήμα σε μια στρατηγική που ξεκίνησε με την τελευταία φάση των γενικών εκλογών, οι οποίες ολοκληρώθηκαν πρόσφατα. Στόχος είναι η δημιουργία ενός θεσμικού αναχώματος που θα προστατεύει τα συμφέροντα των στρατηγών έναντι οποιασδήποτε μελλοντικής πολιτικής αλλαγής.

Η θεσμική θωράκιση της στρατιωτικής κυριαρχίας

Το Συμβουλευτικό Συμβούλιο της Ένωσης (Union Consultative Council) θα αποτελείται από πέντε μέλη και θα διαθέτει ένα εξαιρετικά ευρύ πεδίο αρμοδιοτήτων. Σύμφωνα με αναλύσεις ειδικών, το σώμα αυτό θα λειτουργεί ως ένα «υπερ-όργανο» με εξουσίες που υπερβαίνουν την εκτελεστική, τη νομοθετική και τη δικαστική λειτουργία του κράτους.

Όπως μεταδίδει το Reuters, η εντολή του συμβουλίου περιλαμβάνει τον έλεγχο κάθε κρίσιμου στοιχείου της εθνικής ασφάλειας. Αυτό διασφαλίζει ότι ο Μιν Αούνγκ Χλάινγκ θα παραμείνει ο απόλυτος ρυθμιστής των εξελίξεων, ακόμη και αν τυπικά παραδώσει τα ηνία σε μια «πολιτική» κυβέρνηση.

Στους διαδρόμους των διεθνών οργανισμών, αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν την περιοχή επισημαίνουν ότι η ρύθμιση αυτή στερείται οποιασδήποτε λογοδοσίας. Η απουσία ελεγκτικών μηχανισμών καθιστά το συμβούλιο ένα εργαλείο αδιαφάνειας, το οποίο θα μπορεί να παρεμβαίνει στις αποφάσεις του νέου αρχηγού του στρατού και του κοινοβουλίου.

Ο έλεγχος του κρατικού μηχανισμού και οι εκλογές

Η ανακοίνωση της σύστασης του οργάνου έγινε λίγες ημέρες μετά τη νίκη που κατέγραψε το Κόμμα Ένωσης Αλληλεγγύης και Ανάπτυξης (USDP). Το κόμμα, που λειτουργεί ως πολιτικός βραχίονας της χούντας, εξασφάλισε το 81% των εδρών σε μια διαδικασία που καταγγέλθηκε από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών ως μονομερής και προσχηματική.

Νομικοί κύκλοι υπογραμμίζουν ότι το νέο συμβούλιο θα επιτρέψει στον 69χρονο στρατηγό να διατηρήσει τον πλήρη έλεγχο του στρατεύματος, το οποίο κυβερνά τη χώρα για πέντε από τις τελευταίες έξι δεκαετίες. Με αυτόν τον τρόπο, αποτρέπεται η πιθανότητα ένας διάδοχος στην ηγεσία του στρατού να αποκτήσει υπερβολική δύναμη που θα μπορούσε να απειλήσει τον Χλάινγκ.

Την ίδια στιγμή, η ανθρωπιστική κρίση στη χώρα βαθαίνει, καθώς οι θάνατοι πολιτικών κρατουμένων και οι συγκρούσεις συνεχίζονται. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Armed Conflict Location & Event Data Project, περισσότεροι από 93.000 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους στη βία που ξέσπασε μετά το πραξικόπημα του 2021.

Η επόμενη μέρα και η διεθνής απομόνωση

Η συγκρότηση του Union Consultative Council αναμένεται να εντείνει τη διεθνή κριτική και την απομόνωση του καθεστώτος. Δυτικά κράτη και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων θεωρούν ότι η μετάβαση σε μια «νομοτυπική» πολιτική διακυβέρνηση είναι μια προσπάθεια παραπλάνησης της διεθνούς κοινότητας, ενώ η πραγματική εξουσία παραμένει στα χέρια των στρατηγών.

Εν αναμονή της σύγκλησης του νέου κοινοβουλίου τον επόμενο μήνα, η πολιτική αστάθεια παραμένει ο κανόνας στη Μιανμάρ. Η δημιουργία αυτού του «υπερ-οργάνου» υποδηλώνει ότι η στρατιωτική ηγεσία δεν είναι διατεθειμένη να προχωρήσει σε ουσιαστικό διάλογο με τις δυνάμεις της αντιπολίτευσης, προτιμώντας τη θωράκιση της θέσης της μέσω θεσμικών τεχνασμάτων.