- Το Φεστιβάλ της Αδελαΐδας ζήτησε επίσημα συγγνώμη από τη Ράντα Αμπντέλ-Φατάχ.
- Η συγγραφέας είχε αποκλειστεί λόγω δηλώσεων για το Ισραήλ και την τρομοκρατία.
- Το μποϊκοτάζ 180 δημιουργών ανάγκασε την προηγούμενη διοίκηση σε παραίτηση.
- Η υπόθεση συνδέθηκε λανθασμένα με το μακελειό 15 ανθρώπων στο Bondi Beach.
- Το συγκρότημα Pulp ανακοίνωσε ότι θα συμμετάσχει κανονικά μετά τη δικαίωση της συγγραφέως.
Το Διοικητικό Συμβούλιο του Φεστιβάλ της Αδελαΐδας ζήτησε «ανεπιφύλακτα συγγνώμη» από την Παλαιστίνια συγγραφέα Ράντα Αμπντέλ-Φατάχ, ανακαλώντας την απόφαση αποκλεισμού της που προκάλεσε μαζικό μποϊκοτάζ και την παραίτηση της προηγούμενης διοίκησης. Η εξέλιξη αυτή έρχεται μετά την ακύρωση της φετινής Εβδομάδας Συγγραφέων, καθώς περισσότεροι από 180 διεθνείς δημιουργοί αρνήθηκαν να συμμετάσχουν σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τη φίμωση της ακαδημαϊκού.
| Γεγονός | Λεπτομέρειες |
|---|---|
| Συγγραφέας | Ράντα Αμπντέλ-Φατάχ |
| Αφορμή Κρίσης | Αποκλεισμός λόγω δηλώσεων για το Ισραήλ |
| Αριθμός Συγγραφέων που Μποϊκόταραν | 180 διεθνείς και Αυστραλοί δημιουργοί |
| Επίθεση στο Bondi Beach | 14 Δεκεμβρίου 2025 (15 νεκροί) |
| Εθνική Ημέρα Πένθους | 22 Ιανουαρίου 2026 |
| Επόμενη Συμμετοχή | Πρόσκληση για το Φεστιβάλ του 2027 |
Η κρίση που συγκλόνισε έναν από τους κορυφαίους πολιτιστικούς θεσμούς της Ωκεανίας αναδεικνύει την έντονη σύγκρουση μεταξύ της καλλιτεχνικής ελευθερίας και των ορίων του δημόσιου λόγου σε περιόδους εθνικού τραύματος. Η υπόθεση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια οργανωτική αστοχία, αλλά αντικατοπτρίζει τις βαθιές διαιρέσεις στην αυστραλιανή κοινωνία μετά τις πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις επιπτώσεις τους στο εσωτερικό της χώρας.
Η πνευματική και καλλιτεχνική ελευθερία είναι ένα ισχυρό ανθρώπινο δικαίωμα. Ο στόχος μας είναι να το προασπίζουμε και σε αυτή την περίπτωση αποτύχαμε.
Διοικητικό Συμβούλιο Φεστιβάλ Αδελαΐδας
Η αναδίπλωση του Φεστιβάλ και η «ανεπιφύλακτη» συγγνώμη
Όπως μεταδίδει το Reuters, το νέο Διοικητικό Συμβούλιο του Φεστιβάλ της Αδελαΐδας ανακάλεσε την Πέμπτη την απόφαση αποκλεισμού της Ράντα Αμπντέλ-Φατάχ. Η διοίκηση ζήτησε συγγνώμη για τη ζημιά και την προσβολή που προκάλεσε στην ακαδημαϊκό, προσκαλώντας την επίσημα να συμμετάσχει στη διοργάνωση του 2027.
Στην επίσημη ανακοίνωσή του, το συμβούλιο παραδέχθηκε ότι η πνευματική και καλλιτεχνική ελευθερία αποτελεί θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα. «Στόχος μας είναι να την προασπίζουμε και σε αυτή την περίπτωση ο οργανισμός απέτυχε παταγωδώς», ανέφεραν χαρακτηριστικά τα μέλη της νέας διοίκησης, η οποία ανέλαβε καθήκοντα μετά την ομαδική παραίτηση των προκατόχων τους.
Η Αμπντέλ-Φατάχ αποδέχθηκε τη συγγνώμη ως μια αναγνώριση του δικαιώματος των Παλαιστινίων να μιλούν δημόσια για τις βιαιότητες που υφίστανται. Ωστόσο, μέσω ανάρτησης στην πλατφόρμα X, διευκρίνισε ότι η κίνηση αυτή δεν αποτελεί μια «γρήγορη λύση» για την αποκατάσταση της ηθικής βλάβης που υπέστη η ίδια και η κοινότητά της.
Το χρονικό της κρίσης και το μαζικό μποϊκοτάζ
Προτεινόμενο Αυστραλία: Παραιτήσεις – Μαζικό μποϊκοτάζ στο Φεστιβάλ Συγγραφέων της Αδελαΐδας για τον αποκλεισμό Παλαιστίνιας δημιουργού
Η κρίση πυροδοτήθηκε όταν η προηγούμενη διοίκηση αποφάσισε να αποσύρει την πρόσκληση προς τη συγγραφέα, επικαλούμενη την ανάγκη για «πολιτισμική ευαισθησία». Η κίνηση αυτή προκάλεσε άμεση αντίδραση, οδηγώντας σε ένα μαζικό μποϊκοτάζ από 180 συγγραφείς, ανάμεσα στους οποίους η Ζέιντι Σμιθ και ο πρώην υπουργός Γιάνης Βαρουφάκης.
Η διευθύντρια της Εβδομάδας Συγγραφέων, κόρη επιζώντων του Ολοκαυτώματος, είχε δηλώσει νωρίτερα ότι δεν μπορούσε να είναι μέρος της φίμωσης μιας παλαιστινιακής φωνής. Η πίεση από τη διεθνή λογοτεχνική κοινότητα ήταν τόσο σφοδρή που ανάγκασε το βρετανικό συγκρότημα Pulp να ακυρώσει αρχικά την εμφάνισή του, την οποία τώρα επαναφέρει μετά τη δικαίωση της συγγραφέως.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών του πολιτιστικού ρεπορτάζ, η υποχώρηση του Φεστιβάλ αποτελεί νίκη της ελευθερίας της έκφρασης έναντι των πιέσεων από ομάδες λόμπι. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η υπόθεση αυτή θα αποτελέσει δεδικασμένο για τον τρόπο που οι πολιτιστικοί οργανισμοί διαχειρίζονται τις πολιτικές αντιπαραθέσεις στο μέλλον.
Η σκιά της τρομοκρατικής επίθεσης στο Bondi Beach
Η αρχική απόφαση αποκλεισμού της Αμπντέλ-Φατάχ είχε συνδεθεί από το προηγούμενο συμβούλιο με την πολύνεκρη επίθεση στο Bondi Beach τον περασμένο Δεκέμβριο. Αν και η διοίκηση παραδέχθηκε ότι το έργο της συγγραφέως δεν είχε καμία σχέση με το μακελειό, θεώρησε ότι οι παλαιότερες δηλώσεις της για το δικαίωμα στην ένοπλη αντίσταση ήταν προκλητικές.
Η επίθεση στο Bondi, όπου έχασαν τη ζωή τους 15 άνθρωποι κατά τη διάρκεια εορτασμού του Χανουκά, έχει προκαλέσει εθνικό σοκ στην Αυστραλία. Ο πρωθυπουργός Άντονι Αλμπανίζε έχει κηρύξει την 22α Ιανουαρίου ως εθνική ημέρα πένθους, ενώ η κυβέρνηση προωθεί αυστηρότερους νόμους κατά της ρητορικής μίσους.
Η επόμενη μέρα για την ελευθερία του λόγου
Η υπόθεση της Αδελαΐδας ανοίγει έναν ευρύτερο διάλογο για το πού σταματά η πολιτική κριτική και πού αρχίζει η υποκίνηση μίσους. Νομικοί παραστάτες που παρακολουθούν την υπόθεση τονίζουν ότι η ισορροπία είναι εξαιρετικά λεπτή, ειδικά όταν πρόκειται για ζητήματα που αφορούν ανθρώπινα δικαιώματα και αποικιοκρατία.
Η Ράντα Αμπντέλ-Φατάχ παραμένει μια αμφιλεγόμενη προσωπικότητα για μέρος της εβραϊκής κοινότητας της Νότιας Αυστραλίας, η οποία είχε ζητήσει επίσημα τον αποκλεισμό της. Ωστόσο, η επιστροφή της στο προσκήνιο σηματοδοτεί την αποτυχία των προσπαθειών για προληπτική λογοκρισία στον χώρο των τεχνών.
Εν αναμονή των νέων νομοθετικών πρωτοβουλιών της κυβέρνησης Αλμπανίζε, η πολιτιστική σκηνή της Αυστραλίας καλείται να επαναπροσδιορίσει τον ρόλο της ως χώρος διαλόγου και όχι αποκλεισμών. Η συμμετοχή της συγγραφέως στο φεστιβάλ του 2027 θα αποτελέσει το τελικό τεστ για την ανθεκτικότητα των δημοκρατικών αξιών της χώρας.
