Αυστραλία: Διαγράφηκαν 4,7 εκατομμύρια λογαριασμοί εφήβων τον πρώτο μήνα της απαγόρευσης των social media

Σαρωτικές αλλαγές στο ψηφιακό τοπίο της Αυστραλίας έφερε ο πρώτος μήνας εφαρμογής της καθολικής απαγόρευσης των social media για ανηλίκους κάτω των 16 ετών. Σύμφωνα με στοιχεία της ρυθμιστικής αρχής eSafety, έχουν ήδη απενεργοποιηθεί 4,7 εκατομμύρια λογαριασμοί, καθώς οι τεχνολογικοί κολοσσοί συμμορφώνονται με τη νέα νομοθεσία που προβλέπει πρόστιμα μαμούθ έως 49,5 εκατ. δολάρια.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της ιστορικής απόφασης που τέθηκε σε ισχύ στις 10 Δεκεμβρίου, καθιστώντας την Αυστραλία την πρώτη χώρα παγκοσμίως που επιβάλλει αυστηρά ηλικιακά όρια στην πρόσβαση σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στην αποτελεσματική επαλήθευση της ηλικίας χωρίς να παραβιάζεται η ιδιωτικότητα των χρηστών, ένα ζήτημα που παρακολουθείται στενά από διεθνείς αναλυτές ως παγκόσμιο προηγούμενο.

Η ταχύτητα της συμμόρφωσης και τα πρόστιμα

Η ρυθμιστική αρχή διαδικτύου της χώρας ανακοίνωσε ότι η μαζική απενεργοποίηση λογαριασμών αποτελεί σαφή ένδειξη ότι οι πλατφόρμες λαμβάνουν σοβαρά μέτρα συμμόρφωσης. Ο νόμος προβλέπει ότι οι εταιρείες που δεν αποτρέπουν την πρόσβαση σε ανηλίκους αντιμετωπίζουν κυρώσεις ύψους 33 εκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ, ενώ ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι δεν προβλέπεται καμία νομική ευθύνη για τα παιδιά ή τους γονείς τους.

Ήδη από τις εβδομάδες που προηγήθηκαν της καταληκτικής ημερομηνίας, πλατφόρμες όπως η Meta άρχισαν να προχωρούν σε προληπτικές διαγραφές. Η eSafety Commissioner, Julie Inman Grant, δήλωσε ότι η καθοδήγηση της αρχής προς τις πλατφόρμες αποδίδει ήδη σημαντικά αποτελέσματα, αν και παραδέχθηκε ότι η πλήρης συμμόρφωση είναι μια διαδικασία που απαιτεί χρόνο.

Τα δεδομένα πίσω από τους αριθμούς

Ο αριθμός των 4,7 εκατομμυρίων λογαριασμών που αφαιρέθηκαν είναι εντυπωσιακά υψηλότερος από τις αρχικές εκτιμήσεις. Σύμφωνα με τα πληθυσμιακά δεδομένα, η αναλογία αντιστοιχεί σε περισσότερους από δύο λογαριασμούς για κάθε Αυστραλό ηλικίας 10 έως 16 ετών, γεγονός που αναδεικνύει την έκταση της χρήσης πολλαπλών προφίλ από τους εφήβους.

Η Meta ανέφερε ότι αφαίρεσε περίπου 550.000 λογαριασμούς από το Instagram, το Facebook και το Threads, ενώ αντίστοιχα μέτρα έλαβαν το YouTube της Google, το TikTok, το Snapchat και το X του Elon Musk. Παρά την αρχική ανησυχία για μετανάστευση των χρηστών σε μικρότερες εφαρμογές, τα στοιχεία δείχνουν ότι οι αυξήσεις στα downloads δεν μεταφράστηκαν σε μόνιμη χρήση.

Οι αντιδράσεις και η δικαστική μάχη

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών, στελέχη της δημόσιας διοίκησης επισημαίνουν ότι η εφαρμογή των συστημάτων επαλήθευσης ηλικίας (age-assurance) εξελίσσεται ομαλά. Ωστόσο, η αντίσταση δεν λείπει, καθώς το Reddit έχει ήδη κινηθεί νομικά κατά της κυβέρνησης, επιδιώκοντας την ανατροπή της απαγόρευσης, ενώ και έφηβοι έχουν προσφύγει στη δικαιοσύνη υποστηρίζοντας ότι το μέτρο περιορίζει τις ελευθερίες τους.

Η κυβέρνηση της Αυστραλίας δηλώνει έτοιμη να υπερασπιστεί τη νομοθεσία, τονίζοντας ότι πρόκειται για ένα αναγκαίο μέτρο δημόσιας υγείας. Παράλληλα, έχει ξεκινήσει μια πολυετής μελέτη σε συνεργασία με ειδικούς ψυχικής υγείας, η οποία θα παρακολουθεί τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της αποχής από τα social media στην ευημερία των νέων.

Η επόμενη μέρα και η παγκόσμια επιρροή

Η επιτυχία ή η αποτυχία του αυστραλιανού μοντέλου αναμένεται να καθορίσει τις εξελίξεις και σε άλλες ηπείρους. Ήδη η Γαλλία δρομολογεί παρόμοια μέτρα, ενώ η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί αν η τεχνική υλοποίηση των μπλόκων θα αποδειχθεί αρκετά ισχυρή απέναντι σε εργαλεία παράκαμψης όπως τα VPN.

Για τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς, η τρέχουσα περίοδος αποτελεί μια φάση προσαρμογής σε μια νέα πραγματικότητα χωρίς την κυριαρχία των αλγορίθμων στην καθημερινότητα των παιδιών. Η εστίαση πλέον στρέφεται στην ενίσχυση της φυσικής κοινωνικοποίησης και στην προστασία της ψυχικής υγείας μακριά από τις ψηφιακές πιέσεις.