Τόγκο: Συνελήφθη και εκδόθηκε στην Μπουρκίνα Φάσο ο πρώην πρόεδρος Πολ-Ανρί Νταμιμπά

Οι αρχές του Τόγκο προχώρησαν στη σύλληψη και απέλαση του πρώην προέδρου της Μπουρκίνα Φάσο, Πολ-Ανρί Νταμιμπά, παραδίδοντάς τον στις αρχές της πατρίδας του μετά από κατηγορίες για απόπειρα πραξικοπήματος. Η εξέλιξη αυτή, που επιβεβαιώθηκε από διπλωματικές πηγές την Τρίτη 20 Ιανουαρίου 2026, σηματοδοτεί μια κρίσιμη καμπή στην εύθραυστη πολιτική σταθερότητα της Δυτικής Αφρικής.

Η περιοχή της Δυτικής και Κεντρικής Αφρικής βιώνει μια παρατεταμένη περίοδο πολιτικής αναταραχής, έχοντας καταγράψει εννέα πραξικοπήματα από το 2020. Η περίπτωση του Νταμιμπά αναδεικνύει τον φαύλο κύκλο της εξουσίας σε κράτη που μαστίζονται από την ισλαμιστική τρομοκρατία, όπου η αποτυχία διασφάλισης της εσωτερικής ειρήνης οδηγεί συχνά σε βίαιες εναλλαγές ηγεσίας.

Η σύλληψη στο Λομέ και η μεταφορά στην Ουαγκαντούγκ

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, ο Πολ-Ανρί Νταμιμπά συνελήφθη το περασμένο Σάββατο στην πρωτεύουσα του Τόγκο, το Λομέ, όπου είχε αναζητήσει καταφύγιο. Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε μετά από επίσημες κατηγορίες της κυβέρνησης της Μπουρκίνα Φάσο, η οποία υποστήριξε ότι ο πρώην ηγέτης ενορχήστρωσε σχέδιο δολοφονίας του νυν αρχηγού του κράτους, Ιμπραήμ Τραορέ.

Πηγές κοντά στην προεδρία του Τόγκο ανέφεραν ότι ο Νταμιμπά είχε λάβει επανειλημμένες προειδοποιήσεις να μην εμπλέκεται σε προσπάθειες αποσταθεροποίησης της χώρας του όσο βρισκόταν σε τογκολέζικο έδαφος. Η απόφαση για την απέλασή του και η μεταφορά του στην Ουαγκαντούγκ με ειδική πτήση την Τρίτη, υπογραμμίζει τη στενή συνεργασία των δύο κρατών σε θέματα ασφαλείας.

Το χρονικό της ανόδου και της πτώσης του Νταμιμπά

Ο Νταμιμπά ανήλθε στην εξουσία τον Ιανουάριο του 2022, ηγούμενος πραξικοπήματος κατά της εκλεγμένης κυβέρνησης, με την υπόσχεση να πατάξει τη δράση των ισλαμιστών μαχητών. Ωστόσο, η αδυναμία του να αναχαιτίσει τη βία προκάλεσε οργή στις τάξεις του στρατού, οδηγώντας στην ανατροπή του από τον Ιμπραήμ Τραορέ τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους.

Η τρέχουσα στρατιωτική κυβέρνηση στην Μπουρκίνα Φάσο, η οποία έχει υιοθετήσει μια σκληρή στάση απέναντι στη Δύση, όπως φάνηκε και από την πρόσφατη απαγόρευση εισόδου σε Αμερικανούς πολίτες, ισχυρίζεται ότι έχει αποτρέψει πολλαπλές απόπειρες πραξικοπήματος από τότε που ανέλαβε τα ηνία. Η σύλληψη του Νταμιμπά θεωρείται από πολλούς ως μια προσπάθεια του Τραορέ να εξουδετερώσει κάθε εσωτερική απειλή.

Γεωπολιτικές προεκτάσεις και περιφερειακή αστάθεια

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών της περιοχής, επισημαίνεται από αναλυτές στρατηγικής ότι η έκδοση του Νταμιμπά αποτελεί μήνυμα προς άλλους εξόριστους ηγέτες. Η κίνηση του Τόγκο, το οποίο στο παρελθόν είχε λειτουργήσει ως καταφύγιο για στελέχη από το Μπενίν, δείχνει μια στροφή προς την περιφερειακή νομιμότητα και την αποφυγή διπλωματικών εντάσεων με το μπλοκ του Σαχέλ.

Η κατάσταση στο Σαχέλ παραμένει εκρηκτική, με τις εντάσεις μεταξύ των κρατών της περιοχής να αυξάνονται διαρκώς. Η τύχη του Νταμιμπά στην Ουαγκαντούγκ παραμένει αβέβαιη, καθώς δεν έχει διευκρινιστεί αν θα παραπεμφθεί σε στρατοδικείο ή αν θα κρατηθεί σε άγνωστη τοποθεσία, ενώ οι κυβερνήσεις των δύο χωρών απέφυγαν να προβούν σε επίσημες δηλώσεις.

Η επόμενη μέρα για την Μπουρκίνα Φάσο

Η επιστροφή του Νταμιμπά υπό καθεστώς κράτησης αναμένεται να πολώσει περαιτέρω το κλίμα στο εσωτερικό της χώρας. Ενώ οι υποστηρικτές του Τραορέ βλέπουν τη σύλληψη ως νίκη της δικαιοσύνης, υπάρχουν ανησυχίες για το αν αυτή η κίνηση θα πυροδοτήσει νέο κύκλο αντιποίνων εντός του στρατεύματος.

Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η διασφάλιση της εσωτερικής συνοχής είναι το μεγάλο στοίχημα για την Μπουρκίνα Φάσο. Η ικανότητα της κυβέρνησης να διαχειριστεί την υπόθεση με διαφάνεια θα καθορίσει αν η χώρα θα καταφέρει να ξεφύγει από τον φαύλο κύκλο των πραξικοπημάτων που την ταλανίζει τα τελευταία χρόνια.