- Περισσότεροι από 300 μαθητές απήχθησαν από καθολικό σχολείο στη Νιγηρία τον Νοέμβριο.
- Οι επιθέσεις, κυρίως για λύτρα, ασκούν πίεση στην κυβέρνηση του Μπόλα Τινούμπου.
- Οι ΗΠΑ, μέσω του νυν προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, απειλούν με κυρώσεις για τη δίωξη Χριστιανών.
- Η ανασφάλεια καλύπτει μεγάλο μέρος της βόρειας Νιγηρίας, με πάνω από 3.000 νεκρούς τον Νοέμβριο.
- Ο στρατός είναι εξαντλημένος, και οι μαχητές συνεχίζουν τις επιθέσεις παρά τις αεροπορικές επιδρομές.
Η Νιγηρία βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο της παγκόσμιας προσοχής μετά την απαγωγή περισσότερων από 300 μαθητών από καθολικό σχολείο στα βορειοδυτικά της χώρας, η οποία αποτελεί τη δεύτερη μεγάλη επίθεση τον Νοέμβριο, έπειτα από μια φονική επίθεση σε εκκλησιαστική λειτουργία. Τα περιστατικά αυτά ασκούν αυξημένη πίεση στην κυβέρνηση της Νιγηρίας, ειδικά μετά τις απειλές του νυν προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για στρατιωτική δράση σχετικά με τη φερόμενη δίωξη Χριστιανών στην αφρικανική χώρα.
Η Νιγηρία αντιμετωπίζει εδώ και χρόνια σοβαρά προβλήματα ανασφάλειας, με μαζικές απαγωγές και επιθέσεις να αποτελούν δυστυχώς συχνό φαινόμενο, ιδιαίτερα στις βόρειες περιοχές. Αυτή η νέα έξαρση βίας έρχεται να επιδεινώσει μια ήδη εύθραυστη κατάσταση, αναδεικνύοντας τις διαρκείς προκλήσεις που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση στην προσπάθειά της να διασφαλίσει την ασφάλεια των πολιτών.
Οι πρόσφατες επιθέσεις και το μοτίβο των απαγωγών
Σύμφωνα με το Reuters, η Νιγηρία βρέθηκε σε νέο κύμα παγκόσμιας κριτικής μετά την απαγωγή περισσότερων από 300 μαθητών από ένα καθολικό σχολείο στα βορειοδυτικά της χώρας τον Νοέμβριο. Η επίθεση αυτή, που αν επιβεβαιωθεί, θα είναι η χειρότερη σχολική απαγωγή μετά την απαγωγή 276 κοριτσιών από την Μπόκο Χαράμ το 2014, ακολούθησε μια φονική επίθεση σε εκκλησιαστική λειτουργία. Την Παρασκευή 21 Νοεμβρίου, ένοπλοι απήγαγαν μαθητές από το καθολικό σχολείο St Mary’s στην πολιτεία Νίγηρα, ένα περιστατικό που προκάλεσε οργή και αγωνία στους γονείς, οι οποίοι εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους για την αργή ανταπόκριση των αρχών. Συγκλονιστικές μαρτυρίες, όπως αυτή της δασκάλας Μάρθας Ματίας, περιέγραψαν πώς οι απαγωγείς απείλησαν να πυροβολήσουν μικρά παιδιά.
Οι επιθέσεις αυτές ακολουθούν ένα παρόμοιο μοτίβο: συμμορίες, γνωστές ως «ληστές», εισβάλλουν, πυροβολούν αδιακρίτως για να τρομοκρατήσουν τους ανθρώπους, απαγάγουν θύματα και εξαφανίζονται σε κοντινά δάση. Την Τρίτη 18 Νοεμβρίου, ένοπλοι επιτέθηκαν στην Εκκλησία του Χριστού στην κεντρική πολιτεία Κουάρα, σκοτώνοντας δύο ανθρώπους και απαγάγοντας 38 πιστούς. Οι απαγωγείς ζήτησαν λύτρα 100 εκατομμυρίων νάιρα (περίπου 69.000 δολάρια) ανά πιστό. Πρόσφατα, ένας καθολικός ιερέας απήχθη στην πολιτεία Καντούνα, ενώ ένας άλλος Αγγλικανός ιερέας δολοφονήθηκε τον περασμένο μήνα μετά από ομηρία. Την προηγούμενη Δευτέρα 17 Νοεμβρίου, ένοπλοι εισέβαλαν σε μουσουλμανικό σχολείο θηλέων στην πολιτεία Κέμπι, απαγάγοντας 25 μαθητές, ενώ άλλη συμμορία απήγαγε 64 άτομα στην πολιτεία Ζαμφάρα. Πενήντα μαθητές από το St Mary’s κατάφεραν να διαφύγουν, ενώ 100 μαθητές διασώθηκαν και επανενώθηκαν με τις οικογένειές τους στις αρχές Δεκεμβρίου, μετά από ιατρικές εξετάσεις.
Οι παράγοντες της ανασφάλειας και οι απειλές
Οι ειδικοί ασφαλείας επισημαίνουν ότι οι επιθέσεις και οι απαγωγές κινούνται από οικονομικά κίνητρα, καθώς τα σχολεία αποτελούν εύκολους στόχους λόγω της έλλειψης επαρκούς ασφάλειας. Οι γονείς είναι συχνά πρόθυμοι να συγκεντρώσουν λύτρα για την επιστροφή των παιδιών τους. «Υπάρχουν πολλά χρήματα που μπορούν να κερδηθούν σε αυτή την επιχείρηση», δήλωσε ο Ικεμέσιτ Έφιονγκ, ανώτερος συνεργάτης της συμβουλευτικής εταιρείας SBM Intelligence με έδρα το Λάγος.
Το μεγαλύτερο μέρος της βόρειας Νιγηρίας, που καλύπτει πάνω από 20 από τις 36 πολιτείες της χώρας, πλήττεται από ανασφάλεια, διαταράσσοντας την καθημερινή ζωή, συμπεριλαμβανομένων των ταξιδιών και της γεωργίας. Στα βορειοδυτικά, ένοπλες συμμορίες χωρίς γνωστά θρησκευτικά ή πολιτικά κίνητρα πραγματοποιούν απαγωγές για λύτρα και κρύβονται σε δάση. Η Νιγηρία διαθέτει τεράστιες, απομακρυσμένες, ανεξέλεγκτες περιοχές όπου πολλές περισσότερες επιθέσεις παραμένουν αδήλωτες. Στα βορειοανατολικά, εξτρεμιστικές ισλαμιστικές ομάδες όπως η Μπόκο Χαράμ και το Ισλαμικό Κράτος Δυτικής Αφρικής (ISWAP) διεξάγουν μια εξέγερση που έχει δημιουργήσει τη μεγαλύτερη ανθρωπιστική κρίση της Νιγηρίας, εκτοπίζοντας πάνω από δύο εκατομμύρια ανθρώπους και σκοτώνοντας δεκάδες χιλιάδες τα τελευταία 15 χρόνια. Το ISWAP μάλιστα, συνέλαβε και εκτέλεσε έναν στρατηγό στις 14 Νοεμβρίου.
Η απάντηση της κυβέρνησης και η διεθνής πίεση
Οι επιθέσεις τον Νοέμβριο οδήγησαν τον Πρόεδρο της Νιγηρίας, Μπόλα Τινούμπου, να ακυρώσει ταξίδια στη Νότια Αφρική και την Αγκόλα, όπου επρόκειτο να παραστεί σε σύνοδο κορυφής της G20 και σε σύνοδο κορυφής Αφρικανικής Ένωσης-Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο υπουργός Άμυνας της Νιγηρίας παραιτήθηκε στις αρχές Δεκεμβρίου εν μέσω έξαρσης βίας, ενώ η Νιγηρία ζήτησε γαλλική βοήθεια για την αντιμετώπιση της ανασφάλειας.
Οι ισχυρισμοί ότι οι Χριστιανοί αντιμετωπίζουν δίωξη παρερμηνεύουν την πολύπλοκη κατάσταση ασφαλείας και δεν λαμβάνουν υπόψη τις προσπάθειες για τη διασφάλιση της θρησκευτικής ελευθερίας, όπως αναφέρει η Νιγηρία. Ο Ννάμντι Ομπάσι, ανώτερος σύμβουλος στην International Crisis Group, δήλωσε ότι υπήρξαν πολλά περιστατικά βίας που βασίζονται στη θρησκεία, αλλά οι μουσουλμάνοι έχουν υποφέρει εξίσου με τους Χριστιανούς. «Δεν υπάρχει αξιόπιστη απόδειξη ότι η κυβέρνηση και οι δυνάμεις ασφαλείας της, με επικεφαλής τόσο Χριστιανούς όσο και Μουσουλμάνους, έχουν εμπλακεί σε βία εναντίον οποιασδήποτε συγκεκριμένης θρησκευτικής ομάδας», πρόσθεσε ο Ομπάσι.
Ένας ανώτερος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ των ΗΠΑ δήλωσε στα τέλη Νοεμβρίου ότι οι ΗΠΑ εξετάζουν ενέργειες όπως κυρώσεις και εμπλοκή του Πενταγώνου στην αντιτρομοκρατία, ως μέρος ενός σχεδίου για να αναγκάσουν την κυβέρνηση της Νιγηρίας να προστατεύσει καλύτερα τις χριστιανικές κοινότητες και τη θρησκευτική ελευθερία. Η στρατιωτική δύναμη της Νιγηρίας, η μεγαλύτερη στην υποσαχάρια Αφρική, ηγείται του αγώνα κατά των ενόπλων ομάδων, ενώ στα βορειοδυτικά, οι παραδοσιακοί ηγέτες επιδιώκουν συχνά την ειρήνη μέσω συνομιλιών με τις συμμορίες των ληστών.
Η επόμενη μέρα και οι προκλήσεις για την ασφάλεια
Ο στρατός της Νιγηρίας είναι εξαντλημένος και οι ληστές και οι αντάρτες είναι διάσπαρτοι σε μια τεράστια περιοχή. Τον Αύγουστο, η Πολεμική Αεροπορία της Νιγηρίας δήλωσε ότι οι αεροπορικές της επιδρομές σκότωσαν σχεδόν 600 αντάρτες. Ωστόσο, στο έδαφος, οι μαχητές συνεχίζουν τις επιθέσεις. Δεδομένα από την ομάδα παρακολούθησης κρίσεων ACLED των ΗΠΑ δείχνουν ότι υπήρξαν πάνω από 1.923 επιθέσεις εναντίον αμάχων στη Νιγηρία τον Νοέμβριο, σκοτώνοντας περισσότερους από 3.000 ανθρώπους. Τουλάχιστον έξι βόρειες πολιτείες έχουν διατάξει το κλείσιμο σχολείων φοβούμενες επιθέσεις, υπογραμμίζοντας την κρισιμότητα της κατάστασης και την ανάγκη για άμεση και αποτελεσματική παρέμβαση.
