Η M23: Εκατοντάδες στρατιώτες του Μπουρούντι αιχμαλωτίστηκαν στην τελευταία επίθεση στο Κογκό

Η υποστηριζόμενη από τη Ρουάντα ανταρτική ομάδα M23 ισχυρίζεται ότι αιχμαλώτισε εκατοντάδες στρατιώτες του Μπουρούντι κατά τη διάρκεια της τελευταίας της επίθεσης στο ανατολικό τμήμα της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κογκό, παρά την προειδοποίηση από την κυβέρνηση Τραμπ. Αυτή η εξέλιξη έρχεται καθώς οι συγκρούσεις συνεχίζονται, εντείνοντας τις περιφερειακές εντάσεις και εγείροντας ανησυχίες για την εύθραυστη ειρηνευτική συμφωνία. Ο διορισμένος από την M23 κυβερνήτης της επαρχίας Νότιο Κίβου, Patrick Busu Bwa Ngwi, δήλωσε το Σάββατο ότι οι αντάρτες σκοπεύουν να επιστρέψουν τους αιχμαλωτισμένους στρατιώτες, εφόσον υποβληθεί επίσημο αίτημα.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας συστηματικής εδραίωσης του ελέγχου της M23 σε στρατηγικές περιοχές του ανατολικού Κογκό, αψηφώντας τις διεθνείς πιέσεις και τις προσπάθειες για ειρήνευση. Οι ενέργειες της ομάδας υπογραμμίζουν την πολυπλοκότητα των συγκρούσεων στην περιοχή, όπου οι εθνοτικές εντάσεις και ο έλεγχος των πλουτοπαραγωγικών πηγών τροφοδοτούν έναν αέναο κύκλο βίας, παρά τις διπλωματικές παρεμβάσεις υψηλού επιπέδου.

Η νέα επίθεση και οι αιχμάλωτοι στρατιώτες

Η ομάδα M23, η οποία φέρεται να υποστηρίζεται από τη Ρουάντα, ανακοίνωσε σήμερα, Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου, ότι έχει αιχμαλωτίσει εκατοντάδες στρατιώτες του Μπουρούντι κατά την τελευταία της επίθεση στο ανατολικό τμήμα της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κογκό. Ο Patrick Busu Bwa Ngwi, ο διορισμένος από την M23 κυβερνήτης της επαρχίας Νότιο Κίβου, δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου το Σάββατο 13 Δεκεμβρίου ότι «έχουμε αρκετές εκατοντάδες στρατιώτες του Μπουρούντι μαζί μας, τους οποίους αιχμαλωτίσαμε κατά τη διάρκεια μαχών, και σκοπεύουμε να τους επιστρέψουμε στην πατρίδα τους». Ο Busu Bwa Ngwi πρόσθεσε ότι το Μπουρούντι θα πρέπει να στείλει ένα επίσημο αίτημα για την επιστροφή τους και ότι η M23 επιθυμεί όλες οι δυνάμεις του Μπουρούντι «να εγκαταλείψουν την επικράτειά μας και να επιστρέψουν στην πατρίδα τους εν ειρήνη». Μέχρι τη Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου, δεν υπήρξε άμεση απάντηση από το Μπουρούντι, το οποίο διατηρεί στρατεύματα στο ανατολικό Κογκό εδώ και χρόνια.

Την περασμένη εβδομάδα, η M23 εισήλθε στη στρατηγική πόλη Ουβίρα, κοντά στα σύνορα με το Μπουρούντι, λιγότερο από μία εβδομάδα αφότου οι πρόεδροι του Κογκό και της Ρουάντα συναντήθηκαν στην Ουάσιγκτον με τον νυν πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και επιβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους σε μια ειρηνευτική συμφωνία, γνωστή ως Συμφωνίες της Ουάσιγκτον. Η M23 πραγματοποίησε μια αστραπιαία επίθεση τον Ιανουάριο, καταλαμβάνοντας γρήγορα τις δύο μεγαλύτερες πόλεις του ανατολικού Κογκό, σε μάχες που έχουν σκοτώσει χιλιάδες ανθρώπους, ενώ έχουν εκτοπίσει εκατοντάδες χιλιάδες περισσότερους.

Οι διεθνείς αντιδράσεις και οι κατηγορίες κατά της Ρουάντα

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε το Σάββατο 13 Δεκεμβρίου ότι οι ενέργειες της Ρουάντα στο ανατολικό Κογκό παραβιάζουν τις Συμφωνίες της Ουάσιγκτον και δεσμεύτηκε να «λάβει μέτρα για να διασφαλίσει ότι οι υποσχέσεις που δόθηκαν στον πρόεδρο τηρούνται». Η Ρουάντα αρνείται ότι υποστηρίζει την M23 και έχει κατηγορήσει τις δυνάμεις του Κογκό και του Μπουρούντι για την αναζωπύρωση των μαχών. Ωστόσο, μια έκθεση ομάδας εμπειρογνωμόνων των Ηνωμένων Εθνών, που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο, ανέφερε ότι η Ρουάντα ασκούσε διοίκηση και έλεγχο στους αντάρτες.

Ο αντίκτυπος στην περιοχή και οι ορυκτοί πόροι

Οι αντάρτες έχουν εργαστεί για την εγκαθίδρυση μιας παράλληλης διοίκησης στην ανατολική περιοχή, ενδεχομένως οδηγώντας τη μεγάλη χώρα της Κεντρικής Αφρικής σε μια διαρκή διάσπαση. Το Κογκό είναι πλούσιο σε ορυκτά, παρέχοντας περίπου το 70% του παγκόσμιου κοβαλτίου, καθώς και σημαντικές ποσότητες κασσίτερου, τανταλίου και βολφραμίου. Η κυβέρνηση Τραμπ ελπίζει ότι μια ενδεχόμενη ειρηνευτική συμφωνία θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για σημαντικές δυτικές επενδύσεις στον τομέα των εξορύξεων στο ανατολικό Κογκό.

Αυτό που ανησυχεί τους αναλυτές είναι η αστάθεια που προκαλείται από την M23, η οποία απειλεί όχι μόνο την περιφερειακή ασφάλεια αλλά και τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού κρίσιμων ορυκτών. Η συνεχιζόμενη βία και η αβεβαιότητα στην περιοχή μπορούν να αποτρέψουν τις δυτικές επενδύσεις, αφήνοντας το πεδίο ανοιχτό σε άλλους παίκτες και διαιωνίζοντας τον κύκλο της εκμετάλλευσης των φυσικών πόρων χωρίς να ωφελούνται οι τοπικοί πληθυσμοί.

Ο Busu Bwa Ngwi δήλωσε το Σάββατο ότι οι αντάρτες δεν θα διστάσουν να προχωρήσουν νότια προς την επαρχία Κατάνγκα, η οποία διαθέτει μεγάλα κοιτάσματα κοβαλτίου και χαλκού, προκειμένου να σταματήσουν τις φερόμενες καταχρήσεις αμάχων από τις δυνάμεις του Κογκό. Ένας τοπικός αξιωματούχος, διορισμένος από την κυβέρνηση στην Κινσάσα, δήλωσε τη Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου ότι ο στρατός του Κογκό και οι συμμαχικές δυνάμεις είχαν αποσυρθεί από την Μακομπόλα, 12 χλμ. νότια της Ουβίρα, και αναδιοργανώνονταν για να προσπαθήσουν να ανακαταλάβουν τα χαμένα εδάφη. Μια πηγή εντός της M23 δήλωσε στο Reuters ότι οι αντάρτες βρίσκονταν ήδη στην Μακομπόλα. Η παγκόσμια φιλανθρωπική οργάνωση Γιατροί Χωρίς Σύνορα ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι αναστέλλει τις δραστηριότητές της στην Μπαράκα, περίπου 100 χλμ. νότια της Ουβίρα, «ως απάντηση στην κλιμακούμενη βία και τις απειλές που θέτει η σύγκρουση».

Η επόμενη μέρα και οι προοπτικές ειρήνης

Η κατάσταση στο ανατολικό Κογκό παραμένει εξαιρετικά ρευστή και επικίνδυνη, με τις στρατιωτικές εξελίξεις να διαδέχονται η μία την άλλη και τις διπλωματικές προσπάθειες να δοκιμάζονται συνεχώς. Η αιχμαλωσία στρατιωτών του Μπουρούντι από την M23 προσθέτει μια νέα διάσταση στην ήδη περίπλοκη περιφερειακή δυναμική, απαιτώντας άμεση και συντονισμένη διεθνή ανταπόκριση. Η επόμενη μέρα θα κριθεί από την ικανότητα των εμπλεκόμενων μερών να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους και να θέσουν τέλος στον κύκλο της βίας, με στόχο την προστασία των αμάχων και την αποκατάσταση της σταθερότητας σε μια περιοχή ζωτικής σημασίας για την παγκόσμια οικονομία.