Κανάρια Νησιά: Πιο επικίνδυνες διαδρομές για τους μετανάστες μετά την καταστολή στη Μαυριτανία

Οι μετανάστες που επιχειρούν να φτάσουν στα Κανάρια Νησιά από τη Δυτική Αφρική στρέφονται σε πιο απομακρυσμένα και θανατηφόρα σημεία αναχώρησης το 2025, ως συνέπεια της αυστηρής καταστολής που επιβάλλει η Μαυριτανία. Σύμφωνα με στοιχεία του Ερυθρού Σταυρού, η αλλαγή αυτή αυξάνει δραματικά τους κινδύνους, καθώς οι διαδρομές επιμηκύνονται κατά χιλιάδες χιλιόμετρα στον Ατλαντικό.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της συμφωνίας που υπέγραψε η Μαυριτανία με την Ευρωπαϊκή Ένωση το 2024, η οποία στόχευε στον περιορισμό των παράτυπων ροών. Η αστυνομική καταστολή που ξεκίνησε τον Μάρτιο του περασμένου έτους ανάγκασε τα δίκτυα διακινητών να αναζητήσουν εναλλακτικές οδούς πολύ νοτιότερα, αυξάνοντας την απόσταση και την επικινδυνότητα του ταξιδιού.

Η στροφή προς τη Γκάμπια και τη Γουινέα

Τα δεδομένα του Ερυθρού Σταυρού, τα οποία συγκεντρώθηκαν μέσω συνεντεύξεων με διασωθέντες, αποκαλύπτουν μια εντυπωσιακή μετατόπιση. Ο αριθμός των σκαφών που έφτασαν στα Κανάρια από τη Γκάμπια υπερδιπλασιάστηκε το 2025, φτάνοντας τα 22, έναντι μόλις 9 το προηγούμενο έτος.

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εμφάνιση σκαφών από τη Γουινέα, η οποία βρίσκεται ακόμη νοτιότερα. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση πλοιαρίου που απέπλευσε από το Κονακρί, διανύοντας περισσότερα από 2.000 χιλιόμετρα σε ένα εξαντλητικό ταξίδι που διήρκεσε 11 ημέρες στην ανοιχτή θάλασσα.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών, η επιμήκυνση της διαδρομής απαιτεί περισσότερα καύσιμα και εφόδια, γεγονός που καθιστά το πέρασμα ακόμη πιο ευάλωτο σε τυχόν αναποδιές. Η έλλειψη πόρων κατά τη διάρκεια του ταξιδιού μετατρέπει την ήδη επικίνδυνη διαδρομή στην πιο θανατηφόρα πύλη προς την Ευρώπη.

Κατακόρυφη πτώση των αναχωρήσεων από τη Μαυριτανία

Η αποτελεσματικότητα των μέτρων στη Μαυριτανία αποτυπώνεται στη δραματική μείωση των αναχωρήσεων κατά 89% το διάστημα μεταξύ Απριλίου και Δεκεμβρίου του περασμένου έτους. Συγκεκριμένα, καταγράφηκαν μόλις 23 αναχωρήσεις, έναντι 216 την ίδια περίοδο του 2024.

Παράλληλα, το Υπουργείο Εσωτερικών της Ισπανίας αναφέρει ότι οι συνολικές αφίξεις στα Κανάρια Νησιά από τη Δυτική Αφρική παρουσίασαν πτώση 59% έως τον Οκτώβριο του 2025. Ωστόσο, η μείωση της ποσότητας των ροών φαίνεται να συνοδεύεται από αύξηση της θνησιμότητας λόγω των νέων συνθηκών.

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επικρατεί προβληματισμός για το γεγονός ότι οι μετανάστες αναγκάζονται να παραμένουν περισσότερο χρόνο στη θάλασσα. Ο Hassan Ould Moctar, ειδικός στην ανθρωπολογία της μετανάστευσης, προειδοποιεί ότι η διαδρομή είναι πλέον καταδικασμένη να γίνει ακόμη πιο φονική.

Η επόμενη μέρα και οι διπλωματικές πιέσεις

Η ισπανική κυβέρνηση, υπό τον Πέδρο Σάντσεθ, έχει επενδύσει σημαντικά στη συνεργασία με το Νουακσότ, πραγματοποιώντας τρεις επισκέψεις τα τελευταία δύο χρόνια. Η Μαυριτανία είχε καταστεί το 2024 το κύριο σημείο αναχώρησης, με τις αφίξεις να αγγίζουν το ρεκόρ των 46.843 ατόμων.

Εν αναμονή των διευκρινίσεων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία δεν έχει ακόμη σχολιάσει τα νέα δεδομένα, η κατάσταση παραμένει κρίσιμη. Οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων τονίζουν ότι η εξωτερική ανάθεση των συνόρων της ΕΕ μετατοπίζει απλώς το πρόβλημα, αυξάνοντας το κόστος σε ανθρώπινες ζωές.