- Η ερήμωση της υπαίθρου ωθεί τα άγρια ζώα προς τα αστικά κέντρα.
- Τα σκουπίδια έξω από τους κάδους λειτουργούν ως μαγνήτης για την άγρια ζωή.
- Αλεπούδες έχουν εντοπιστεί σε κεντρικά σημεία της Αθήνας όπως η Ακρόπολη.
- Το Υπουργείο Περιβάλλοντος εντείνει το κυνήγι αγριογούρουνων για την αποφυγή ατυχημάτων.
Η εμφάνιση αγριογούρουνων, λύκων και αλεπούδων σε κεντρικούς δρόμους της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης προκαλεί ανησυχία, με τους ειδικούς να προειδοποιούν για την κατάρρευση της πρωτογενούς παραγωγής στην ύπαιθρο. Η εγκατάλειψη της γεωργίας και η κακή διαχείριση των απορριμμάτων αποτελούν τους βασικούς παράγοντες που ωθούν την άγρια ζωή προς τις κατοικημένες περιοχές.
Η μετατόπιση της άγριας ζωής προς τα αστικά κέντρα δεν αποτελεί ένα μεμονωμένο φαινόμενο, αλλά το αποτέλεσμα μιας μακροχρόνιας κοινωνικοοικονομικής αλλαγής. Η σταδιακή ερήμωση της ελληνικής υπαίθρου και η παύση παραδοσιακών δραστηριοτήτων, όπως η κτηνοτροφία και η δασοκομία, έχουν διαρρήξει την ισορροπία μεταξύ ανθρώπου και φύσης, αναγκάζοντας τα ζώα να αναζητήσουν νέους βιότοπους.
Οι αιτίες της «αστικοποίησης» των άγριων ζώων
Σύμφωνα με ρεπορτάζ της εφημερίδας Η Καθημερινή, η μείωση της βιοποικιλότητας και των τροφικών πηγών μακριά από τις κατοικημένες περιοχές αποτελεί το κύριο αίτιο του φαινομένου. Ο Σπύρος Ψαρούδας, υπεύθυνος συντονισμού της Περιβαλλοντικής Οργάνωσης Καλλιστώ, επισημαίνει ότι τα άγρια ζώα κατεβαίνουν στην πόλη επειδή η ύπαιθρος ερημώνει. Η εγκατάλειψη χωραφιών και η μείωση των εργατικών χεριών σε όλη την Ευρώπη έχουν ως άμεση συνέπεια την αναζήτηση τροφής κοντά στον άνθρωπο.
Η διαχείριση των απορριμμάτων και ο ρόλος των πολιτών
Η αφθονία τροφής στα αστικά σκουπίδια λειτουργεί ως μαγνήτης για τα αγριογούρουνα, τα οποία με τη σειρά τους ακολουθούν οι θηρευτές τους, όπως οι λύκοι. Η Μαρία Γανωτή, πρόεδρος της ΑΝΙΜΑ, υπογραμμίζει ότι οι αλεπούδες έχουν πλέον ενσωματωθεί στο αστικό τοπίο της Αττικής, κυκλοφορώντας τη νύχτα όπως οι αδέσποτες γάτες. Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι πολίτες δεν πρέπει να ταΐζουν τα άγρια ζώα, καθώς αυτό τα εξοικειώνει με την ανθρώπινη παρουσία και τα τραβάει πιο βαθιά στον αστικό ιστό.
Κρατικές παρεμβάσεις και έλεγχος του πληθυσμού
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος εστιάζει σε στοχευμένες δράσεις κυνηγιού για τον περιορισμό του υπερπληθυσμού, ιδιαίτερα των αγριογούρουνων που προκαλούν τροχαία ατυχήματα. Ο Νίκος Μπόκαρης, προϊστάμενος του Τμήματος Διαχείρισης Άγριας Ζωής, αναφέρει ότι ετησίως θανατώνονται 70.000-80.000 αγριόχοιροι σε έναν συνολικό πληθυσμό που αγγίζει τις 400.000. Παράλληλα, έχουν συγκροτηθεί ειδικά συνεργεία δίωξης από τις δασικές υπηρεσίες, ακόμη και σε περιοχές όπου το κυνήγι κανονικά απαγορεύεται.
Νομικοί και περιβαλλοντικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η απουσία σαφούς οριοθέτησης μεταξύ υπαίθρου και πόλης επιτείνει το πρόβλημα. Η αγορά και οι τοπικές κοινωνίες, όπως φάνηκε και από τη σύσκεψη στη Θεσσαλονίκη για τα νέα μέτρα, πιέζουν για πιο δραστικά πρωτόκολλα διαχείρισης, καθώς οι ζημιές στην πρωτογενή παραγωγή αυξάνονται γεωμετρικά.
Οι αντιδράσεις και τα επόμενα βήματα
Η ανάγκη για ενημέρωση των πολιτών κρίνεται επιτακτική, ώστε να αποφεύγεται ο πανικός σε περιπτώσεις συναντήσεων με άγρια ζώα. Η συνύπαρξη απαιτεί αλλαγή συνηθειών στη διαχείριση των απορριμμάτων και αυστηρή τήρηση των οδηγιών των ειδικών. Η επόμενη μέρα για τις ελληνικές πόλεις περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός πιο οργανωμένου πλαισίου προστασίας, που θα διασφαλίζει τόσο τη δημόσια ασφάλεια όσο και τον σεβασμό στην άγρια ζωή.
Οδηγίες προστασίας και συνύπαρξης
- Μην αφήνετε σακούλες σκουπιδιών έξω από τους κάδους απορριμμάτων.
- Απαγορεύεται αυστηρά το τάισμα άγριων ζώων, καθώς τα εξοικειώνει με τον άνθρωπο.
- Σε περίπτωση συνάντησης, μην κάνετε απότομες κινήσεις και μην προσπαθείτε να τα αγγίξετε.
- Αποφύγετε να αφήνετε τροφή για αδέσποτα σε σημεία που συνορεύουν με δασικές εκτάσεις.