Meteo: Τα ανησυχητικά ρεκόρ του 2025 και το «καρέ» των παρατεταμένων καυσώνων στην Ελλάδα

Ο διευθυντής ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, Κώστας Λαγουβάρδος, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την κλιματική κρίση στην Ελλάδα. Τα στοιχεία του meteo.gr για το 2025 αποκαλύπτουν ότι στα τέσσερα από τα πέντε τελευταία χρόνια σημειώθηκαν καύσωνες διάρκειας άνω των 10 ημερών, επιβεβαιώνοντας μια επικίνδυνη τάση για τη δημόσια υγεία και τους υδάτινους πόρους.

Η μετάβαση σε ένα θερμότερο κλιματικό καθεστώς δεν αποτελεί πλέον σενάριο του μέλλοντος, αλλά την τρέχουσα πραγματικότητα για τον ελλαδικό χώρο. Η συσσώρευση ακραίων θερμικών επεισοδίων κατά την τελευταία πενταετία υποδηλώνει μια δομική αλλαγή στα μετεωρολογικά πρότυπα της Ανατολικής Μεσογείου, όπου η διάρκεια των φαινομένων αναδεικνύεται σε κρισιμότερο παράγοντα από την έντασή τους.

Η ακτινογραφία των θερμοκρασιών το 2025

Το έτος που ολοκληρώθηκε χαρακτηρίστηκε από ασυνήθιστη θερμική επιμονή, καθώς στους εννέα από τους 12 μήνες οι θερμοκρασίες κινήθηκαν πάνω από τα κανονικά επίπεδα. Σύμφωνα με τον πλήρη απολογισμό για το 2025, μόνο ο Φεβρουάριος, ο Απρίλιος και ο Οκτώβριος κατέγραψαν αρνητικές αποκλίσεις. Το καλοκαίρι του 2025 κατατάσσεται πλέον ως το τρίτο θερμότερο στην ιστορία, μετά από εκείνα του 2012 και του 2024, ενισχύοντας την αίσθηση ενός ατελείωτου θέρους.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι για τέταρτη φορά την τελευταία πενταετία, η χώρα ήρθε αντιμέτωπη με τουλάχιστον έναν παρατεταμένο καύσωνα διάρκειας άνω των δέκα ημερών. Ο Κώστας Λαγουβάρδος επισημαίνει ότι αυτή η συγκέντρωση καυσώνων παρατηρείται για πρώτη φορά, αποτελώντας ένα ανησυχητικό φαινόμενο που προβληματίζει την επιστημονική κοινότητα.

Τα απόλυτα ρεκόρ: Από τους 45,8 βαθμούς στον παγετό

Η υψηλότερη θερμοκρασία του έτους σημειώθηκε στις 25 Ιουλίου στη Σκάλα Μεσσηνίας, με τον υδράργυρο να σκαρφαλώνει στους 45,8 βαθμούς Κελσίου. Την επόμενη ημέρα, η Αμφιλοχία κατέγραψε επίσης τιμές άνω των 45 βαθμών, επιβεβαιώνοντας τη σφοδρότητα του κύματος καύσωνα που έπληξε τη χώρα στο δεύτερο μισό του Ιουλίου.

Στον αντίποδα, ο παγετός έκανε αισθητή την παρουσία του κυρίως τον Φεβρουάριο, με το Οχυρό Δράμας να καταγράφει -11,8 βαθμούς Κελσίου. Αξιοσημείωτο είναι ότι η απόλυτα ελάχιστη θερμοκρασία σημειώθηκε την παραμονή της Πρωτοχρονιάς στο Καϊμάκτσαλαν με -16,3 βαθμούς, εν μέσω μιας περιόδου που χαρακτηρίστηκε από ισχυρή ψυχρή εισβολή σε ολόκληρη τη χώρα.

Λειψυδρία και η «εξαφάνιση» του χιονιού

Ο συνδυασμός των υψηλών θερμοκρασιών και των περιορισμένων βροχοπτώσεων έχει οδηγήσει σε έντονα φαινόμενα λειψυδρίας, ειδικά στις Κυκλάδες και την Ανατολική Κρήτη. Στην Ανάφη, το ετήσιο ύψος βροχής περιορίστηκε στα 168 χιλιοστά, τιμή εξαιρετικά χαμηλή ακόμη και για τα δεδομένα του Αιγαίου. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών του Εθνικού Αστεροσκοπείου, η άνοδος της θερμοκρασίας οδηγεί σε δραματική μείωση της χιονόπτωσης, η οποία αποτελεί τον φυσικό «ταμιευτήρα» νερού για τους καλοκαιρινούς μήνες.

Επιπλέον, η μεταφορά αφρικανικής σκόνης, όπως αυτή που σημειώθηκε τον Μάιο, επιβαρύνει το κλιματικό αποτύπωμα της χρονιάς. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία για τη μεταφορά αφρικανικής σκόνης, τα φαινόμενα αυτά γίνονται συχνότερα, επηρεάζοντας την ποιότητα του αέρα και τις τοπικές θερμοκρασίες.

Ο καιρικός απολογισμός ανά μήνα

Η ανάλυση του meteo.gr δείχνει ότι το 2025 ήταν μια χρονιά μεγάλων αντιθέσεων. Ο Ιούνιος και ο Ιούλιος ήταν εξαιρετικά θερμοί, με τον Ιούνιο να καταγράφει ισχυρά μελτέμια τις 24 από τις 30 ημέρες του μήνα. Αντίθετα, ο Οκτώβριος ήταν ένας ψυχρός μήνας, προσφέροντας μια προσωρινή ανάπαυλα από τις υψηλές τιμές.

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επικρατεί προβληματισμός για το μέλλον των υδάτινων αποθεμάτων. Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η έλλειψη χιονιού στα ορεινά, σε συνδυασμό με τους ήπιους χειμώνες, δημιουργεί μια ασφυκτική πίεση στον υδροφόρο ορίζοντα, η οποία αναμένεται να ενταθεί τα επόμενα έτη αν δεν ληφθούν μέτρα προσαρμογής.