Κρήτη και Γαύδος: Τετραπλασιάστηκαν οι μεταναστευτικές ροές το 2025 – Το σχέδιο για νέες δομές

Τετραπλασιασμό των μεταναστευτικών ροών κατέγραψαν η Κρήτη και η Γαύδος το 2025, με τις αφίξεις να φτάνουν τις 20.187, καθιστώντας τη νότια πύλη της χώρας κύριο άξονα εισόδου. Το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου προχωρά στη δημιουργία νέων δομών φιλοξενίας στο νησί, καθώς το 99,4% των ατόμων αναχωρούν πλέον από τις ακτές της Λιβύης.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της γεωγραφικής μετατόπισης των δικτύων διακίνησης, τα οποία επιλέγουν πλέον τη θαλάσσια διαδρομή της Λιβύης αντί των παραδοσιακών περασμάτων του Αιγαίου. Η αλλαγή αυτή στο γεωπολιτικό αποτύπωμα των ροών αναδεικνύει την Κρήτη σε κεντρικό κόμβο της μεταναστευτικής κρίσης στη Μεσόγειο.

Η γεωγραφική μετατόπιση των ροών προς τον Νότο

Η ραγδαία αύξηση των αφίξεων στα δύο νησιά το 2025, σε σύγκριση με το 2024, επιβεβαιώνει την εκρηκτική άνοδο κατά 400% που καταγράφεται στη συγκεκριμένη περιοχή. Συνολικά, 20.187 άτομα έφτασαν στην Κρήτη και τη Γαύδο σε 356 διαφορετικά περιστατικά, την ώρα που οι συνολικές αφίξεις στην Ελλάδα (συμπεριλαμβανομένου του Έβρου) ανήλθαν σε 48.298.

Το στοιχείο που προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία είναι ότι το 99,40% των προσφύγων που έφτασαν στον Νότο αναχώρησαν από τη Λιβύη. Η οργάνωση RSA επισημαίνει ότι κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2025 σημειώθηκε σημαντική αύξηση των ναυαγίων, με δεκάδες ανθρώπους να χάνουν τη ζωή τους στις δύσκολες θάλασσες της περιοχής.

Τα δημογραφικά στοιχεία και οι χώρες προέλευσης

Η ανάλυση των στοιχείων του Λιμενικού δείχνει ότι οι τρεις κύριες χώρες καταγωγής των μεταναστών είναι το Σουδάν (37,3%), η Αίγυπτος (37,1%) και το Μπαγκλαντές (18,6%). Οι αφίξεις από το Σουδάν αφορούν κυρίως οικογένειες με παιδιά, οι οποίες δικαιούνται ασύλου λόγω της εμπόλεμης κατάστασης στη χώρα τους.

Ήδη, περίπου 500 Σουδανοί έχουν μεταφερθεί στη δομή φιλοξενίας στο Κουτσόχερο, όπου συμμετέχουν σε προγράμματα κατάρτισης και εκμάθησης ελληνικών. Σύμφωνα με την υφυπουργό Σέβη Βολουδάκη, τα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά, καθώς ορισμένοι έχουν ήδη απορροφηθεί στην αγροτική παραγωγή της περιοχής.

Το σχέδιο για τις νέες δομές φιλοξενίας στην Κρήτη

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών, η ανάγκη για μόνιμες υποδομές θεωρείται πλέον επιτακτική. Κλιμάκιο του Υπουργείου Μετανάστευσης πραγματοποίησε αυτοψίες σε κτίρια στο Ηράκλειο στις 17 Φεβρουαρίου 2026, με στόχο τη χωροθέτηση μιας νέας προσωρινής δομής εντός της επόμενης εβδομάδας.

Παράλληλα, η υφιστάμενη δομή στην Αγιά Χανίων πρόκειται να αναβαθμιστεί ριζικά. Το σχέδιο περιλαμβάνει τη βελτίωση των υποδομών υγιεινής και την ανάθεση της φύλαξης σε ιδιωτική εταιρεία, ώστε να αποδεσμευτούν στελέχη του Λιμενικού Σώματος ενόψει της καλοκαιρινής περιόδου.

Η συνολική εικόνα του ασύλου στην Ελλάδα

Παρά την αύξηση στην Κρήτη, οι συνολικές αφίξεις στην επικράτεια το 2025 παρουσίασαν μείωση κατά 21%. Ωστόσο, ο όγκος των αιτημάτων ασύλου παραμένει υψηλός, με 61.629 αιτήσεις να καταγράφονται εντός του έτους, με πρώτη χώρα προέλευσης το Αφγανιστάν (24,8%).

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της δημόσιας διοίκησης, η διαχείριση των ασυνόδευτων ανηλίκων, που αποτελούν το 5,1% των αιτημάτων, παραμένει η μεγαλύτερη πρόκληση. Εν αναμονή των νέων ευρωπαϊκών κανονισμών, η Ελλάδα επιδιώκει να σταθεροποιήσει το σύστημα υποδοχής, λαμβάνοντας υπόψη και τις διμερείς συμφωνίες με χώρες όπως η Γερμανία.

Οι αντιδράσεις και τα επόμενα βήματα

Ο περιφερειάρχης Σταύρος Αρναουτάκης υπογραμμίζει την ανάγκη για ένα συντεταγμένο σχέδιο αντιμετώπισης των ροών, ειδικά κατά τους μήνες με ευνοϊκές καιρικές συνθήκες. Η χρηματοδότηση από κοινοτικά κονδύλια αναμένεται να δώσει την απαραίτητη ανάσα στις τοπικές κοινωνίες, διασφαλίζοντας παράλληλα την ασφάλεια και την αξιοπρέπεια των νεοεισερχομένων.