Γιάννης Ρουσανίδης: Η τραγωδία του Κρητικού ψαρά στον Ατλαντικό και η «τέλεια καταιγίδα» του Γκλόστερ

Ο 33χρονος Γιάννης Ρουσανίδης, με καταγωγή από τον Κόκκινο Πύργο Ηρακλείου, χάθηκε στα παγωμένα νερά του Ατλαντικού μετά τη βύθιση του αλιευτικού «Lily Jean» την περασμένη Παρασκευή. Η τραγωδία, που ξυπνά μνήμες από το θρυλικό «Andrea Gail», σημειώθηκε ανοιχτά της Μασαχουσέτης υπό συνθήκες ακραίας κακοκαιρίας, με τις αμερικανικές αρχές να σταματούν οριστικά τις έρευνες για τον εντοπισμό των έξι αγνοουμένων.

Η απόφαση του Γιάννη Ρουσανίδη να αναζητήσει ένα καλύτερο οικονομικό μέλλον στις ΗΠΑ αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου κοινωνικού φαινομένου, όπου έμπειροι ναυτικοί από την Κρήτη επιλέγουν τις υψηλές απολαβές της αλιείας στον Βόρειο Ατλαντικό, αποδεχόμενοι το τεράστιο ρίσκο που συνεπάγεται η ανοιχτή θάλασσα. Αυτή η μεταναστευτική τάση συνδέεται συχνά με την ανάγκη για γρήγορη συγκέντρωση κεφαλαίου, με σκοπό την επιστροφή και την επένδυση στον τόπο καταγωγής, μια διαδρομή που στην περίπτωση του 33χρονου διακόπηκε βίαια.

Το χρονικό της βύθισης και η «τέλεια καταιγίδα»

Το αλιευτικό σκάφος «Lily Jean», μήκους 22 μέτρων, εξέπεμψε αυτόματο σήμα κινδύνου την Παρασκευή 30 Ιανουαρίου, στις 6.50 το πρωί τοπική ώρα. Παρά τη μεγάλη κινητοποίηση της Ακτοφυλακής της Βοστώνης, οι διασώστες εντόπισαν μόνο συντρίμμια, μια άδεια σωσίβια λέμβο και τη σορό ενός μέλους του πληρώματος, ο οποίος δεν έφερε την απαραίτητη στολή εμβαπτίσεως.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που διατυπώνουν αναλυτές ναυτικών ατυχημάτων, ο καπετάνιος του σκάφους φέρεται να αψήφησε τις προειδοποιήσεις για ακραία καιρικά φαινόμενα, ελπίζοντας σε μια πλούσια ψαριά πριν την επιστροφή στο λιμάνι. Η περιοχή του Γκλόστερ είναι διαβόητη για τις απότομες μεταβολές του καιρού, παρόμοιες με αυτές που προκάλεσαν την πρόσφατη κακοκαιρία στην Κρήτη, αλλά με την επιπλέον φονική παράμετρο των πολικών θερμοκρασιών.

Από τον Κόκκινο Πύργο στα παγωμένα νερά της Μασαχουσέτης

Ο Γιάννης Ρουσανίδης είχε επιστρέψει στις ΗΠΑ το 2015, έχοντας περάσει τα παιδικά του χρόνια στον Κόκκινο Πύργο Ηρακλείου. Μετά από διάφορες επαγγελματικές αναζητήσεις, επέλεξε την αλιεία λόγω των υψηλών ημερομισθίων, παρά το γεγονός ότι γνώριζε καλά τους κινδύνους, έχοντας στείλει φωτογραφίες στους φίλους του από τις σκληρές συνθήκες στην Αλάσκα.

Η τραγωδία του «Lily Jean» φέρνει στο προσκήνιο τις νομικές και διαδικαστικές προκλήσεις που προκύπτουν σε ναυτικά δυστυχήματα, ειδικά όταν αυτά συμβαίνουν σε διεθνή ύδατα ή υπό την δικαιοδοσία ξένων αρχών. Η διακοπή των ερευνών το περασμένο Σάββατο βασίστηκε στην επιστημονική παραδοχή ότι η επιβίωση στα παγωμένα νερά είναι αδύνατη μετά από λίγες ώρες, ακόμη και με ειδικό εξοπλισμό προστασίας.

Η ψυχολογική σκιά της «εξαφάνισης»

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών και στις ναυτικές κοινότητες, επισημαίνεται από κοινωνικούς ερευνητές ότι η «εξαφάνιση» δημιουργεί ένα ιδιαίτερο ψυχικό βάρος στους οικείους, καθώς η έλλειψη σορού εμποδίζει την ολοκλήρωση του πένθους. Η περίπτωση του Ρουσανίδη θυμίζει το χρονικό του «Andrea Gail» το 1991, το οποίο ενέπνευσε το βιβλίο και την ταινία «The Perfect Storm».

Την ερχόμενη Κυριακή, η κοινότητα του Κόκκινου Πύργου θα τελέσει μνημόσυνο για τον αδικοχαμένο νέο, ενώ οι ελπίδες για τον εντοπισμό του σκάφους στον βυθό μετατίθενται για το μέλλον, όταν οι καιρικές συνθήκες επιτρέψουν τη χρήση υποβρύχιων μέσων. Η ιστορία του Γιάννη παραμένει μια σκληρή υπενθύμιση της πάλης του ανθρώπου με τα στοιχεία της φύσης για την επιβίωση.