- Ολική κατάρρευση επικοινωνιών στο FIR Αθηνών για 8 ώρες στις 4 Ιανουαρίου.
- Πάνω από 80 αεροσκάφη έμειναν χωρίς ασύρματο, με κίνδυνο για την ασφάλεια πτήσεων.
- Οι ελεγκτές χρησιμοποίησαν τηλέφωνα και ξένα FIR για να καθοδηγήσουν τους πιλότους.
- Ανάδειξη σοβαρών ελλείψεων σε συστήματα δορυφορικής επικοινωνίας (CPDLC).
- Η κρίση έληξε μετά από reset του ΟΤΕ και χειροκίνητες παρεμβάσεις σε βουνοκορφές.
Στις 4 Ιανουαρίου 2026, το FIR Αθηνών βυθίστηκε σε ένα πρωτοφανές τηλεπικοινωνιακό σκοτάδι, αφήνοντας 80 αεροσκάφη χωρίς ουσιαστική επαφή με το Κέντρο Ελέγχου. Η ολική κατάρρευση των συχνοτήτων ανάγκασε τους ελεγκτές να καταφύγουν σε αυτοσχέδιες λύσεις και διεθνείς συνεργασίες για να αποτρέψουν μια αεροπορική τραγωδία.
| Ώρα | Γεγονός / Ενέργεια |
|---|---|
| 09:00 | Έναρξη ισχυρού θορύβου στις συχνότητες κινδύνου. |
| 09:30 | 80 αεροσκάφη στον αέρα χωρίς επικοινωνία. Ενεργοποίηση κρίσης. |
| 10:00 | Απώλεια και των τηλεφωνικών γραμμών επικοινωνίας. |
| 11:00 | Εντολή 'zero rate' για άδειασμα του ελληνικού εναέριου χώρου. |
| 12:00 | Αποστολή τεχνικών κλιμακίων σε Υμηττό, Πήλιο και Χορτιάτη. |
| 17:00 | Reset από τον ΟΤΕ και σταδιακή αποκατάσταση συστημάτων. |
| 23:00 | Πλήρης ομαλοποίηση της κυκλοφορίας στο FIR Αθηνών. |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας χρόνιας υποεπένδυσης στις υποδομές αεροναυτιλίας, η οποία έχει φέρει την Ελλάδα επανειλημμένα στο στόχαστρο των ευρωπαϊκών αρχών. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αποκαλύπτει μια επικίνδυνη ισορροπία ανάμεσα στην παλαιότητα των συστημάτων και την αυξημένη κίνηση στο FIR Αθηνών.
Θα ήταν υπερβολικό να πούμε ότι δεν κινδύνευσε η ασφάλεια των πτήσεων.
Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, Δήμαρχος & Πιλότος
Το ξαφνικό μπλακ άουτ και ο εκκωφαντικός θόρυβος
Όλα ξεκίνησαν γύρω στις 9:00 το πρωί, όταν ένας ισχυρός θόρυβος κατέκλυσε τις συχνότητες κινδύνου στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής στο Ελληνικό. Το πρόβλημα δεν περιορίστηκε εκεί, καθώς σύντομα επεκτάθηκε σε όλες τις κύριες και εφεδρικές συχνότητες, καθιστώντας την επικοινωνία με τους πιλότους αδύνατη.
Εκείνη τη στιγμή, στον αέρα βρίσκονταν περισσότερα από 70 αεροσκάφη, αριθμός που αυξήθηκε ραγδαία μέσα σε λίγα λεπτά. Οι ελεγκτές συνειδητοποίησαν έντρομοι ότι η βλάβη ήταν γενικευμένη και δεν μπορούσαν να δώσουν οδηγίες ούτε μέσω των εφεδρικών συστημάτων.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Καθημερινής, οι μηχανικοί της βάρδιας ενημέρωσαν αμέσως τον πάροχο τηλεπικοινωνιών, ενώ ενεργοποιήθηκε το πρωτόκολλο διαχείρισης κρίσεων. Η κατάσταση χαρακτηρίστηκε ως «δυνάμει επικίνδυνη», καθώς κανείς δεν μπορούσε να προβλέψει τη διάρκεια της παράλυσης.
Διαχείριση κρίσης με «πατέντες» και διεθνή βοήθεια
Ελλείψει ασυρμάτου, οι 15 ελεγκτές της αίθουσας εφάρμοσαν διεθνείς πρακτικές έκτακτης ανάγκης. Κράτησαν καθηλωμένα τα αεροσκάφη στο έδαφος και προσπάθησαν να ανακτήσουν επαφή με όσα πετούσαν χρησιμοποιώντας κάθε διαθέσιμο μέσο.
Προτεινόμενο «Μας χωρίζει μια θάλασσα με αίμα»: Τρεις Ιρανοί της Ελλάδας μιλούν για το δράμα στην πατρίδα τους
Η λύση δόθηκε μέσω των γειτονικών FIR και των πύργων ελέγχου των τοπικών αεροδρομίων. Οι ελεγκτές καλούσαν τηλεφωνικά τους συναδέλφους τους σε Τουρκία, Κύπρο και Βουλγαρία, ζητώντας τους να μεταφέρουν οδηγίες στους πιλότους για αλλαγή συχνοτήτων.
«Είχα ένα αεροπλάνο βόρεια της Ρόδου και συνεννοήθηκα με τον Τούρκο συνάδελφο να του πει να καλέσει απευθείας την Κύπρο», περιγράφει ο Γιώργος Παλαιολογόπουλος, αναδεικνύοντας το μέγεθος της επιχειρησιακής αυτοσχεδιαστικής δεινότητας που απαιτήθηκε.
Οι μηχανικοί στα βουνά και το σωτήριο reset
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αεροναυτιλίας, η απουσία συστημάτων τηλεμετρίας καθιστά την ΥΠΑ όμηρο των καιρικών συνθηκών και της γεωγραφικής δυσκολίας. Η αποκατάσταση βλαβών απαιτεί συχνά φυσική παρουσία τεχνικών σε δυσπρόσιτες κορυφές.
Κλιμάκια μηχανικών στάλθηκαν εσπευσμένα στον Υμηττό, το Πήλιο, τον Χορτιάτη και τη Ρόδο για να ελέγξουν χειροκίνητα τους πομπούς. Η πίεση ήταν τέτοια που αναφέρθηκαν περιστατικά έντονου στρες μεταξύ του τεχνικού προσωπικού, καθώς η ασφάλεια χιλιάδων επιβατών κρεμόταν από μια κλωστή.
Η λύση ήρθε τελικά το απόγευμα, όταν ένα reset στα κυκλώματα του ΟΤΕ επανέφερε τον συγχρονισμό. Όπως αναφέρθηκε, η επανεκκίνηση ενός κυκλώματος για έλεγχο των συναγερμών φαίνεται πως «ξεκόλλησε» το σύστημα της ΥΠΑ, τερματίζοντας τον ψηφιακό θόρυβο.
Οι ελλείψεις που «τύφλωσαν» τον ελληνικό ουρανό
Το περιστατικό έφερε ξανά στην επιφάνεια τις τραγικές ελλείψεις σε σύγχρονο εξοπλισμό. Η Ελλάδα έχει ήδη καταδικαστεί από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για την έλλειψη του συστήματος CPDLC, το οποίο επιτρέπει την επικοινωνία μέσω δορυφορικών μηνυμάτων SMS.
Αν υπήρχαν οι σύγχρονοι πομποδέκτες VHF, οι οποίοι παρέμεναν μπλοκαρισμένοι σε δικαστικές διαμάχες, ο έλεγχος θα μπορούσε να γίνει εξ αποστάσεως από την Αθήνα. Η κατεπείγουσα εισαγγελική έρευνα που ξεκίνησε αναμένεται να ρίξει φως στις ευθύνες για την πολυετή καθυστέρηση των συμβάσεων.
Η κρίση αυτή οδήγησε ήδη στην παραίτηση του διοικητή της ΥΠΑ, ενώ το επίσημο πόρισμα κάνει λόγο για συνεργασία μεταξύ των φορέων που ήταν «μακράν του βέλτιστου». Η επόμενη μέρα απαιτεί άμεσες επενδύσεις για να μην βρεθεί ξανά ο ελληνικός ουρανός σε κατάσταση «τυφλού» κινδύνου.
