Χιούγκο Ντίξον: Η προσωπική Οδύσσεια για την ελληνική ιθαγένεια μετά το Brexit

Ο γνωστός δημοσιογράφος Χιούγκο Ντίξον περιγράφει τον αγώνα του για την απόκτηση της ελληνικής υπηκοότητας, μια διαδικασία που μετατράπηκε σε κατάδυση στην οικογενειακή του ιστορία από τη Σαμαρίνα έως την Αθήνα του 1944. Μετά την απώλεια της ευρωπαϊκής του ιδιότητας λόγω του Brexit, ο ιδρυτής του Breakingviews αναζήτησε τις ρίζες του, αποδεικνύοντας πως ο επαναπατρισμός είναι συχνά μια μάχη με τη γραφειοκρατία και τον χρόνο.

Η περίπτωση του Χιούγκο Ντίξον δεν αποτελεί απλώς μια ατομική επιδίωξη, αλλά αντικατοπτρίζει μια ευρύτερη τάση επαναπροσδιορισμού της ευρωπαϊκής ταυτότητας στη μετά το Brexit εποχή. Η αναζήτηση των ριζών του στη Σαμαρίνα της Ηπείρου αναδεικνύει τους ισχυρούς δεσμούς της διασποράς με την ελληνική γη, οι οποίοι συχνά δοκιμάζονται από τις συμπληγάδες της γραφειοκρατίας και της ιστορικής λήθης.

Η Σαμαρίνα και η κληρονομιά της Αναστασίας

Ο Ντίξον ξεκινά την αφήγησή του από τη Σαμαρίνα, το ορεινό χωριό της Ηπείρου από όπου καταγόταν η προγιαγιά του, Αναστασία. Η ιστορία της Αναστασίας, η οποία γεννήθηκε το 1873 υπό την Οθωμανική Αυτοκρατορία, αποτελεί το θεμέλιο της ελληνικότητάς του, καθώς ο παππούς της, Μήλων Σακελλάριος, υπήρξε δάσκαλος που ενίσχυσε την εθνική συνείδηση στην περιοχή.

Η αναζήτηση της υπηκοότητας κατέστη αναγκαία όταν το Brexit στέρησε από τον δημοσιογράφο την ιδιότητα του Ευρωπαίου πολίτη. Παρά τη βαθιά του αγάπη για την Ελλάδα, η οποία ξεκίνησε από την ηλικία των εννέα ετών με τη μελέτη των αρχαίων ελληνικών, η νομική απόδειξη της καταγωγής του αποδείχθηκε μια εξαιρετικά σύνθετη διαδικασία.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων νομικών παραστατών που ασχολούνται με υποθέσεις ιθαγένειας, η απόδειξη της ελληνικότητας για απογόνους τρίτης γενιάς απαιτεί συχνά μια σχεδόν αρχαιολογική έρευνα σε ληξιαρχικά αρχεία. Η δυσκολία εντοπισμού εγγράφων από την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας καθιστά αυτές τις υποθέσεις εξαιρετικά σύνθετες, απαιτώντας τη συνδρομή ιστορικών ερευνητών.

Από το Grexit στην αναζήτηση της Ισμήνης

Ο Ντίξον, ο οποίος κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης αγωνίστηκε μέσω της αρθρογραφίας του κατά του Grexit, βρέθηκε να αναζητά τα ίχνη της γιαγιάς του, Ισμήνης. Η Ισμήνη είχε γεννηθεί στην Αθήνα το 1896, όμως η έλλειψη ελληνικού πιστοποιητικού γέννησης αποτέλεσε το πρώτο μεγάλο εμπόδιο στην αίτησή του προς την ελληνική πρεσβεία.

Η λύση δόθηκε μέσα από τον γάμο της Ισμήνης με τον Μιχαήλ Μελά, ανιψιό του ήρωα του Μακεδονικού Αγώνα, Παύλου Μελά. Ο εντοπισμός του ελληνικού πιστοποιητικού γάμου τους στα αρχεία υπήρξε η κρίσιμη απόδειξη που χρειαζόταν ο Ντίξον για να τεκμηριώσει τη σύνδεσή του με το ελληνικό κράτος και να προχωρήσει η διαδικασία πολιτογράφησης.

Η ιστορία περιπλέκεται περαιτέρω με τον δεύτερο γάμο της Ισμήνης με τον Βρετανό διπλωμάτη Πίρσον Ντίξον, ο οποίος συνόδευσε τον Ουίνστον Τσώρτσιλ στην Αθήνα τα Χριστούγεννα του 1944. Αυτή η διασταύρωση της προσωπικής ιστορίας με τα μεγάλα γεγονότα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου αναδεικνύει το βάθος των δεσμών της οικογένειας με την ελληνική μοίρα.

Το κλειδί στα αρχεία των Προτεσταντών

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της έρευνας ήταν ο εντοπισμός της αυτοβιογραφίας του Δημητρίου Σακελλάριου, αδελφού του προπάππου του. Το βιβλίο, το οποίο δεν υπήρχε στην Εθνική Βιβλιοθήκη, εντοπίστηκε τελικά στα αρχεία των Προτεσταντών στην Ελλάδα, χάρη στη βοήθεια ενός αρχειονόμου στο Κολωνάκι.

Το έγγραφο αυτό επιβεβαίωσε την ιστορία της Αναστασίας και τη φυγή της από την Αθήνα προς την Αγγλία για να παντρευτεί τον Βρετανό φιλέλληνα Σίρλεϊ Ατσλεϊ. Ο Ατσλεϊ, ο οποίος υπηρέτησε στη βρετανική πρεσβεία, υπήρξε στενός φίλος του Ελευθερίου Βενιζέλου, ενισχύοντας περαιτέρω το ιστορικό υπόβαθρο της αίτησης του Ντίξον.

Η διαδικασία αυτή λειτούργησε ως μια κατάδυση στην Ιστορία, συνδέοντας το σήμερα με τους Βαλκανικούς Πολέμους και την Κρητική Επανάσταση. Για τον Ντίξον, η απόκτηση της υπηκοότητας δεν ήταν μια απλή διοικητική πράξη, αλλά η ολοκλήρωση ενός κύκλου που ξεκίνησε πριν από ενάμιση αιώνα στα βουνά της Ηπείρου.

Η επιστροφή στην Ιθάκη

Η ορκωμοσία του Χιούγκο Ντίξον στην ελληνική πρεσβεία στο Λονδίνο σηματοδότησε το τέλος της δικής του Οδύσσειας. Όπως σημειώνει ο ίδιος, αν και η Ιθάκη του χάρισε το ωραίο ταξίδι, η σχέση του με την Ελλάδα παραμένει ζωντανή μέσα από το σπίτι του στην Τήνο και τη συνεχή ενασχόλησή του με τα ελληνικά δρώμενα.

Η ιστορία του αποτελεί παράδειγμα για τη σημασία της διατήρησης των αρχείων και της οικογενειακής μνήμης. Σε έναν κόσμο που αλλάζει, η επιστροφή στις ρίζες προσφέρει μια αίσθηση σταθερότητας και ταυτότητας, υπερβαίνοντας τα πολιτικά σύνορα που δημιούργησε το Brexit.

Κλείνοντας την αφήγησή του, ο Ντίξον εκφράζει την πεποίθηση ότι η Ελλάδα έχει ακόμη πολλά να προσφέρει. Η δική του περίπτωση υπογραμμίζει ότι ο νόστος δεν είναι πάντα εύκολος, αλλά η επιμονή στην αναζήτηση της αλήθειας ανταμείβεται με την αίσθηση του ανήκειν σε μια πατρίδα με αιώνια ιστορία.